Paşalı, Şenkaya
| Paşalı | |
|---|---|
 Mahallenin haritadaki yeri | |
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu | |
  Paşalı Paşalı'nın Erzurum'daki konumu | |
Koordinatlar: 40°39′37″N 42°14′31″E / 40.66029°K 42.24193°D | |
| Ülke |  Türkiye |
| İl | Erzurum |
| İlçe | Şenkaya |
| Coğrafi bölge | Karadeniz Bölgesi |
| İdare | |
| • Yönetici | Muhtar[1] İhtiyar heyeti[1] |
| Rakım | 1276 m |
| Nüfus | 1.410 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| İl alan kodu | 0442 |
| İl plaka kodu | 25 |
| Posta kodu | 25360 |
Paşalı, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir kentsel mahalledir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Paşalı köyünün eski adı Bardiki (ბარდიკი) veya Berdik'tir. Nitekim 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Bardik (باردیك) ve 1886 Rus nüfus tespitinde Berdik (Бердыкъ) olarak geçer.[5][6]
Bardiki veya Berdik, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir.
Bardiki veya Berdik köyü, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde Bardik (باردیك) şeklinde geçer. Bu sırada köy, Gürcistan Vilayeti içinde, Penek livasının Penek nahiyesine bağlıydı. Bu tarihte köy tamamen boşalmıştı. Köyün daha sonra yeniden meskun hale geldiği Rus nüfus sayımlarından anlaşılmaktadır.[7]
Bardiki veya Berdik köyü, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan Osmanlı cebe defterinde aynı idari konuma sahipti. Hicri 1137 (1724/1725) tarihinde hasılası 7.000 akçe olan köy, İshak adında birine verilmişti.[8]
Berdik veya Bardiki köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878'de imzalanan Berlin Antlaşması'yla savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Berdik, Oltu sancağına bağlı Oltu kazasının köylerinden biriydi. 1886 nüfus sayımında köydeki 31 hanede, 80'i erkek ve 98'i kadın olmak üzere 178 kişi yaşıyordu. Köyün nüfusu Beritan Aşiretine bağlı Kürtlerden oluşuyordu.[6] Berdik köyünün nüfusu 1896 yılında 230 kişi, 1906 yılında ise 302 kişi olarak tespit edilmiştir.[9]
Bardiki veya Berdik, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Perdik" adıyla Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı.[10] Bu yerleşim 1940 genel nüfus sayımında Kömürlü nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 595 kişiden oluşuyordu.[11] 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kömürlü nahiyesi ve Berdik köyü bu ilçeye bağlandı. Berdik Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Paşalı olarak değiştirilmiştir.[12] Paşalı köyünde 1965 yılında 994 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 237 kişi okuma yazma biliyordu.[13]
19 Haziran 1999 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü.[14] 1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm belde ve köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu belde de Şenkaya Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.[15]
Coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Mahalle, Erzurum il merkezine 157 km, Şenkaya ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır.[16][17] Mahalle, Şenkaya'nın kuzeybatısında olup, D.060 numaralı Erzurum-Ardahan (Oltu-Göle) devlet yolu kenarındadır.[18]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıllara göre mahalle nüfus verileri | |
|---|---|
| 2022 | 1.410[2] |
| 2021 | 1.487[2] |
| 2020 | 1.576[2] |
| 2019 | 1.542[2] |
| 2018 | 1.598[2] |
| 2017 | 1.655[2] |
| 2016 | 1.727[2] |
| 2015 | 1.795[2] |
| 2014 | 1.983[2] |
| 2013 | 2.172[2] |
| 2012 | 2.191[3] |
| 2011 | 2.270[3] |
| 2010 | 2.288[3] |
| 2009 | 2.353[3] |
| 2008 | 2.593[3] |
| 2007 | 2.857[3] |
| 2000 | 2.172[3] |
| 1990 | 1.921[19] |
| 1985 | 1.769[20] |
| 1965 | 994[21] |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024.
Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
- ^ a b c d e f g h i j k "Erzurum Şenkaya Paşalı Mahalle Nüfusu". Nufusune.com. 24 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2023.
- ^ a b c d e f g h "TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 17 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Pasali, Turkey Page" (İngilizce). Fallingrain.com. 24 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2023.
- ^ "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: გამოკვლევა: წიგნი III), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1947-1958, 3 cilt, III. Cilt (1958), s. 572". 27 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Temmuz 2025.
- ^ a b "Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. (Transkafkasya Bölgesinin Nüfusuna Dair 1886 Yılı Aile Listelerinden Edinilmiş istatistik Verilerin Özeti), Tiflis, 1893, Sıra no: 675". 11 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2023.
- ^ "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: გამოკვლევა: წიგნი III), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1947-1958, 3 cilt, III. Cilt (1958), s. 572". 27 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2025.
- ^ Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır 1694-1732 (ჩილდირის ვილაიეთის ჯაბა დავთარი: 1694-1732 წწ.), (Yayıma hazırlayan) Tsisana Abuladze, Tiflis, 1979, Sıra no: 693.
- ^ Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 119, ISBN 9786052100271.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;acikerisim.tbmm.gov.trisimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ 1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 248.
- ^ "Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, 1968, Ankara, s. 619". 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2023.
- ^ 1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 262.
- ^ "Belediye Kurulmasına Dair Kararlar" (PDF). Resmî Gazete. 20 Haziran 1999. 15 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2021.
- ^ "6360 sayılı kanun". Resmî Gazete. 10 Aralık 2012. 19 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2022.
- ^ "Paşalı Mahallesi". YerelNet.org.tr. 25 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2023.
- ^ "Paşalı to Erzurum". Paşalı to Erzurum. 24 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2023.
- ^ "Google Maps". Google Maps. 24 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2023.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1991). "1990 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1986). "1985 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1968). "1965 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). kutuphane.tuik.gov.tr. 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.