Sülünkaya, Oltu
| Sülünkaya | |
|---|---|
 Mahallenin haritadaki yeri | |
 Erzurum'un Türkiye'deki konumu | |
  Sülünkaya Sülünkaya'nin Erzurum'daki konumu | |
Koordinatlar: 40°42′N 41°57′E / 40.7°K 41.95°D | |
| Ülke |  Türkiye |
| İl | Erzurum |
| İlçe | Oltu |
| Coğrafi bölge | Karadeniz Bölgesi |
| İdare | |
| • Yönetici | Muhtar[1] İhtiyar heyeti[1] |
| Rakım | 1628 m |
| Nüfus | 130 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| İl alan kodu | 0442 |
| İl plaka kodu | 25 |
| Posta kodu | 25400 |
Sülünkaya, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Sülünkaya'ın eski adı Koçahevi'dir. Nitekim Koçahevi (ქოჩახევი), Osmanlı cebe defterinde (1694-1732) Koçahev (كوچاخیو) olarak geçer.[5] Bu yer adı, "zencefil deresi" anlamındaki Gürcüce Koçahevi'den (კოჭახევი) değişime uğramış olabilir.[6][7] Köyün adı geç dönemde Keçek'e dönüşmüştür.[8]
Koçahevi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 1549 tarihli Gürcistan seferinin ardından tamamen ele geçirmiştir. Köyün bugünkü sınırları içinde bulunan Koçahevi Kilisesi bu dönemden kalmış olmalıdır.[9]
Koçahevi köyü, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterine düşülen notta Koçahev (كوچاخو) olarak geçer. Ancak bu defteri yayımlayan Gürcü Türkolog Sergi Cikia Osmanlıca kelimeyi "Koçahu" şeklinde olumuştur. Bu tarihte köy Oltu livasının Kuzey nahiyesine bağlıydı. Sergi Cikia Rus kayıtlarında köyün Keçek (Кечек) şeklinde geçtiğini de belirtmiştir.[10]
Koçahevi köyü, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan cebe defterinde aynı idarî konuma sahipti. Hicri 1126 (1714/1715) tarihinde köyün hasılası 7.000 akçe idi ve burası Ali ve Yusuf adlı kardeşlere tahsis edilmişti.[5]
Koçahevi köyü, 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterinde "Keçek" olarak geçer. Bu tarihte Oltu sancağına bağlı olan köydeki 22 hanede 82 erkek tespit edilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Keçek köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 164 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.[11]
Koçahevi veya Keçek köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. 1886 tarihli Rus nüfus sayımında Keçek (Кечекъ) şeklinde kaydedilen köy, Oltu sancağının Oltu kazasına bağlı Erük-Anzav nahiyesinin yedi köyünden biriydi. Nüfusu, 103'ü erkek ve 78'i kadın olmak üzere, 39 hanede yaşayan 181 kişiden oluşuyordu. Köyün halkı Türk olarak yazılmıştı.[12]
Koçahevi veya Keçek köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Erzurum vilayetinin Oltu kazasının merkez nahiyesine bağlıydı.[8] 1940 gelen nüfus sayımında "Keçek" şeklinde yazılmış olan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 565 kişiden oluşuyordu.[13] Koçahevi veya Keçek Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Sülünkaya olarak değiştirilmiştir.[14] 1965 nüfus sayımına göre Sülünkaya köyünde 599 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 167 kişi okuma yazma biliyordu.[15]
1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.[16]
Coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Mahalle, Erzurum il merkezine 160 km, Oltu ilçe merkezine 40 km uzaklıktadır.[17] Mahalle, Oltu'nun kuzeyinde olup, D.955 numaralı Ardahan-Muş (Göle-Oltu) devlet yoluna, Gökçedere Mahallesi üzerinden, 26,5 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.[18]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıllara göre mahalle nüfus verileri | |
|---|---|
| 2022 | 130[2] |
| 2021 | 139[2] |
| 2020 | 154[2] |
| 2019 | 158[2] |
| 2018 | 156[2] |
| 2017 | 162[2] |
| 2016 | 156[2] |
| 2015 | 170[2] |
| 2014 | 186[2] |
| 2013 | 193[2] |
| 2012 | 225[3] |
| 2011 | 227[3] |
| 2010 | 251[3] |
| 2009 | 249[3] |
| 2008 | 262[3] |
| 2007 | 257[3] |
| 2000 | 288[3] |
| 1990 | 433[19] |
| 1985 | 621[20] |
| 1965 | 599[21] |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024.
Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
- ^ a b c d e f g h i j k "Erzurum Oltu Sülünkaya Mahalle Nüfusu". Nufusune.com. 18 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2023.
- ^ a b c d e f g h "TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 17 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Sulunkaya, Turkey Page" (İngilizce). Fallingrain.com. 2 Ocak 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2023.
- ^ a b "Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır 1694-1732 (ჩილდირის ვილაიეთის ჯაბა დავთარი : 1694-1732 წწ.), (Yayıma hazırlayan) Tsisana Abuladze, Tiflis, 1979, Sıra no: 348". 30 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2025.
- ^ "კოჭა" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt 9 Temmuz 2024 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 0-9535878-3-5
- ^ "ხევი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt 24 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 0-9535878-3-5
- ^ a b "Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 224". 29 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2025.
- ^ 2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 245. 17 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-9470-8-7
- ^ "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: გამოკვლევა: წიგნი III), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1947-1958, 3 cilt, III. Cilt (1958), s. 597". 22 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ağustos 2025.
- ^ Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 82. 2 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-25-828-2
- ^ "Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. (Transkafkasya Bölgesinin Nüfusuna Dair 1886 Yılı Aile Listelerinden Edinilmiş istatistik Verilerin Özeti), Tiflis, 1893, "Kars oblastı" - Sıra no: 755". 11 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mayıs 2024.
- ^ "1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 247" (PDF). 27 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 17 Mayıs 2024.
- ^ "Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, Ankara, 1968, s. 696". 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2023.
- ^ "1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 259" (PDF). 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Ekim 2023.
- ^ "6360 sayılı kanun". Resmî Gazete. 10 Aralık 2012. 19 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2022.
- ^ "Sülünkaya Mahallesi". YerelNet.org.tr. 4 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2023.
- ^ "Sülünkaya to Topkaynak". Sülünkaya to Topkaynak. Erişim tarihi: 22 Ekim 2023.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1991). "1990 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1986). "1985 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1968). "1965 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). kutuphane.tuik.gov.tr. 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.