Tıbbi görüntüleme

Tıbbi görüntüleme, tıbbi analiz ve müdahale için vücudun iç kısımlarının görsel temsillerini oluşturmak veya bazı organ veya dokuların işlevinin (fizyoloji) görsel tasvirlerini yaratmak için kullanılan teknikler ve işlemlerdir. Tıbbi görüntüleme, cilt ve kemiklerin görüntülenmesine engel olduğu iç yapıları ortaya çıkarmanın yanı sıra, hastalıkları teşhis, muayene ve tedavi etmeyi amaçlar.

Tıbbi görüntüleme aynı zamanda anormallikleri tespit etmeyi mümkün kılan normal anatomi ve fizyoloji veritabanını da oluşturur. Vücuttan çıkartılmış organ ve dokuların incelenmesi tıbbi nedenlerle gerçekleştirilse de, bu tür işlemler genellikle tıbbi görüntüleme yerine patolojinin bir parçası olarak kabul edilir.

Tıbbi görüntüleme yöntemleri arasında, radyolojiye bağlı X-ışını radyografisi, manyetik rezonans görüntüleme, nörogörüntüleme, elektroensefalografi, manyetoensefalografi, ultrasonografi veya ultrason, endoskopi, elastografi, termografi, tıbbi fotoğrafçılık, tıbbi illüstrasyon, moleküler görüntüleme, tıbbi optik görüntüleme gibi görüntüleme teknolojilerinin yanı sıra, nükleer tıpla ilişkili pozitron emisyon tomografisi (PET) ve tek foton emisyon bilgisayarlı tomografi (SPECT) gibi teknikler de kullanır.

Esas olarak ölçüm ve görüntü üretmek için tasarlanmamış, elektroensefalografi (EEG) manyetoensefalografi (MEG) ve elektrokardiyografi (ECG) gibi teknikler de bazen tıbbi görüntüleme biçimleri olarak sayılabilir.

2010 itibarıyla, 5 milyar tıbbi görüntüleme içeren işlem dünya çapında gerçekleştirilmiştir.^[1] 2006 yılında tıbbi görüntüleme sonucu radyasyona maruz kalma, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki toplam iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalmanın yaklaşık %50'sini oluşturmuştur.^[2] Kullanılan çoğu görüntüleme tekniğinde hastanın vücuduna hiçbir cihaz sokulmadığı için tıbbi görüntüleme metodları çoğunlukla invaziv değildir. Tıbbi görüntüleme ekipmanları, CMOS entegre devre çipleri, güç yarıiletken cihazlar, görüntü sensörleri (özellikle CMOS sensörleri) ve biyosensörler ve mikrodenetleyiciler, mikroişlemciler, dijital sinyal işleyiciler, medya işlemcileri ve Yongada sistemli cihazlar içerir. 2015 itibarıyla tıbbi görüntüleme cihazlarında kullanılan çiplerinin yıllık üretimi 46 milyon birim olmuş, bu ticaret ise $1.1 milyar tutmuştur.^[3]

Hamilelikte Görüntüleme

Ana madde: Hamilelik

Gebelik komplikasyonları, önceden var olan bir hastalık veya gebelikte edinilmiş bir hastalık ya da rutin doğum öncesi bakım nedeniyle gebelikte tıbbi görüntüleme gerekebilir.

MRI kontrast maddeleri olmadan yapılan manyetik rezonans görüntüleme (MRG) ve obstetrik ultrasonografi, anne veya fetüs için herhangi bir risk oluşturmaz ve hamile kadınlar için tercih edilen görüntüleme teknikleridir.

Projeksiyonel radyografi, BT taraması ve nükleer tıp görüntüleme, bir dereceye kadar iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalmaya neden olur, ancak birkaç istisna dışında, fetal zararla ilişkili olandan çok daha düşük emilen dozlara sahiptir.

Daha yüksek dozlarda, etkiler düşük, doğum kusurları ve zihinsel engelliliği içerebilir.

Riskler ve güvenlik sorunları

Tıbbi görüntüleme, iyonlaştırıcı radyasyona, iyotlu kontrasta , manyetik alanlara ve diğer tehlikelere maruz kalma yoluyla hasta ve sağlık hizmeti sağlayıcısına zarar verebilir.

Kurşun, saçılan X ışınlarına karşı radyografik kalkanlamada kullanılan başlıca malzemedir. Manyetik rezonans görüntülemede , görüntü kalitesinin dışarıdan bozulmasını önlemek için manyetik korumanın yanı sıra MRI RF koruması da vardır .

Tıbbi görüntüleme yöntemleri

Kaynakça

^ Roobottom CA, Mitchell G, Morgan-Hughes G (Kasım 2010). "Radiation-reduction strategies in cardiac computed tomographic angiography". Clinical Radiology. 65 (11). ss. 859-67. doi:10.1016/j.crad.2010.04.021. PMID 20933639.
^ "Medical Radiation Exposure Of The U.S. Population Greatly Increased Since The Early 1980s" (Basın açıklaması). National Council on Radiation Protection & Measurements. 5 Mart 2009. 7 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2019.
^ "Medical Imaging Chip Global Unit Volume To Soar Over the Next Five Years". Silicon Semiconductor. 8 Eylül 2016. 25 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ekim 2019.

Okuma listesi

Cho Z, Jones JP, Singh M (1993). Foundations of medical imaging. New York: Wiley. ISBN 0-471-54573-2.
Eisenberg RL, Margulis AR (2011). A Patient's Guide to Medical Imaging. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-972991-3.
Udupa JK, Herman GT (1999). 3D Imaging in Medicine (Second bas.). CRC Press. ISBN 978-0-84-933179-4.

Dış bağlantılar

Curlie'de Medical imaging (DMOZ tabanlı)
IPRG18 Kasım 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Görüntü işleme araştırma kaynaklarıyla ilgili açık grup

[1] Roobottom CA, Mitchell G, Morgan-Hughes G (Kasım 2010). "Radiation-reduction strategies in cardiac computed tomographic angiography". Clinical Radiology. 65 (11). ss. 859-67. doi:10.1016/j.crad.2010.04.021. PMID 20933639.

[Science09-2] "Medical Radiation Exposure Of The U.S. Population Greatly Increased Since The Early 1980s" (Basın açıklaması). National Council on Radiation Protection & Measurements. 5 Mart 2009. 7 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2019.

[3] "Medical Imaging Chip Global Unit Volume To Soar Over the Next Five Years". Silicon Semiconductor. 8 Eylül 2016. 25 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ekim 2019.

[1]

[2]

[3]

g t d Tıbbi test: Elektrodiagnoz
Kalp	Elektrokardiyografi Fasegrafi Vektörkardiyografi Manyetokardiyografi
Merkezî sinir sistemi	Elektroensefalografi (Elektrokortikografi, stereoelektroensefalografi) Manyetoensefalografi
Çevresel sinir sistemi	Elektromiyografi (Yüz elektromiyografi) Sinir iletim çalışması
Kulaklar	Elektrokokleografi
Gözler	Elektronistagmografi Elektrookülografi Elektroretinografi
Sindirim sistemi	Elektrogastrogram Manyetoenselograf Elektrogustometri Elektro-olfaktografi
Diğer	Anjiyografi Yardımcı üreme teknolojisi Vücut modifikasyonu CSF testleri Kemik, kıkırdak ve eklem prosedürleri Meme prosedürleri Kardiyak prosedürler Merkezi sinir sistemi testleri ve prosedürleri Sünnet Klinik biyokimya kan testleri Klinik mikrobiyoloji teknikleri Sindirim sistemi prosedürleri Kulak prosedürleri Endokrin sistem prosedürleri Endoskopi Göz prosedürleri Kadın genital prosedürleri Erkek genital prosedürleri Hematoloji kan testleri İmmunolojik teknikler ve testler Bulaşıcı kan testleri İntravenöz tedavi Lenfatik organ prosedürleri Mekanik havalandırma Tıbbi aletler ve implantlar Moleküler problar Kas ve yumuşak doku prosedürleri Obstetrik prosedürler Oral ve maksillofasiyel cerrahi Organ nakli Periferik sinir sistemi testleri ve prosedürleri Prosedür şablonları Burun, ağız ve yutağa yapılan cerrahi girişimler ve diğer invaziv prosedürler Solunum sistemi prosedürleri Deri ve deri altı doku prosedürleri Laboratuvarda boyama Stomalar Cerrahi aletler Göğüs cerrahisi Transfüzyon ilacı İdrar testleri Ürolojik prosedürler Damar cerrahisi