Kosova-Türkiye ilişkileri
 | |
 Kosova |
 Türkiye |
|---|---|
Kosova-Türkiye ilişkileri, Kosova Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti'nin karşılıklı uluslararası politikaları içerir.
Türkiye ile Kosova arasında, ülkeler arası siyasi ve ticarî çıkarların da dışında, çok derin kültürel bağlar vardır. Her iki ülkede yaşayan ailelerin bir diğeriyle akrabalık bağları vardır. Özellikle, 1912 yılından sonra artan ve Kosova'dan Türkiye'ye doğru gelişen Türk, Arnavut ve Boşnakların göçleri ile beraber bu irtibat epeyce derinleşmiş ve bugünkü durumu doğurmuştur.
Siyasi ilişkiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Türkiye, Kosova'nın bağımsızlığını ilan ettikten 1 gün sonra 18 Şubat 2008 tarihinde tanımıştır.[1] Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı'nın yaptığı yazılı açıklama;
"Türkiye Cumhuriyeti, Kosova Meclisi'nin bağımsızlık bildirgesinin muhtevasını ve unsurlarını memnuniyetle karşılamış ve bu anlayıştan hareketle, Kosova Cumhuriyeti'ni tanıma kararı almıştır. Türkiye, Balkanlar'ın huzur ve istikrara kavuşmasını dış politika önceliklerinden biri olarak belirlemiştir. Türkiye, son yıllarda büyük acılar yaşamış, Balkanlar'da kalıcı barış anlayışının hâkim olmasına önem vermekte, Kosova'nın bağımsızlığının, bölge ülkeleri arasındaki istikrar ve güven ortamının takviye edilmesi için de vesile teşkil etmesini temenni etmektedir.[2]"
Ayrıca, tüm ülkelere Kosova Cumhuriyeti'nin tanınması için çağrıda bulunduğunu da ifade edilmiştir.[2]
29 Mart 2018'de MİT'in düzenlediği bir operasyonla yakalanan ve Gülen Hareketi üyesi olduğu iddia edilen altı kişi Türkiye'ye iade edildi. Ertesi gün Kosova Başbakanı Ramush Haradinaj, bu olaydan haberi olmadığını belirtti ve içişleri bakanı ile istihbarat şefini görevden aldı.[3][4][5] Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Haradinaj'ı başkalarının talimatıyla hareket etmekle suçladı.[6] Haradinaj ise Erdoğan'a yanıt olarak Türkiye'nin Kosova'nın iç işlerine karışmamasını beklediklerini söyledi.[7]
Ekonomik ilişkiler
[değiştir | kaynağı değiştir]2012 yılı bazında Kosova'nın ihracatı 312 milyon, ithalatı ise 2.5 milyar dolardır. Ülkeye giren doğrudan yatırımlar 400 milyon dolar civarında seyrediyor. Türkiye hem yatırımda hem de ticarette Kosova'nın ilk beş partneri arasındadır. Ülkede devam eden projelerle 200 milyon doların üzerinde Türk yatırımları mevcuttur. Kosova'da 400'ün üzerinde kayıtlı Türk şirketi faaliyet göstermektedir. Bunların büyük çoğunluğu da mikro ölçekli firmalardır. Türk iş adamlarının Kosova'ya ilgisi yoğundur. Türkiye Kosova arasında Serbest Ticaret Anlaşması müzakerelerinde sona gelinmiştir, önümüzdeki aylarda imzalanacaktır. Türkiye'nin 2012'de Kosova'ya ihracatı 255 milyon dolar oldu. Kosova'dan ithalatı ise 10 milyon dolarda kaldı. İmzalanacak STA'nın iki ülke arasındaki ticarete büyük bir ivme kazandıracağı, iki tarafın da ortak beklentisidir.[kaynak belirtilmeli]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Türkiye - Kosova Siyasi İlişkileri, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Erişim tarihi: 19 Nisan 2009.
- ^ a b "Sayın Bakanımızın Türkiye´nin Kosova´yı Tanıdığına Dair Açıklaması, 18 Şubat 2008" 23 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Erişim tarihi: 19 Nisan 2009.
- ^ "Gülen yapılanması operasyonu Kosova'da kriz yarattı". 5 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2018.
- ^ "Kosova". 5 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2022.
- ^ "Kosova parlamentosu, MİT operasyonunu soruşturacak". 5 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2018.
- ^ "Erdoğan'dan Kosova Başbakanı'na". 6 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2018.
- ^ "Kosova Başbakanı". 7 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2022.
