Damlıca, Çıldır
| Damlıca | |
|---|---|
 | |
 Ardahan'ın konumu | |
  Damlıca Damlıca'nın Ardahan'daki konumu | |
| Ülke |  Türkiye |
| İl | Ardahan |
| İlçe | Çıldır |
| Coğrafi bölge | Doğu Anadolu Bölgesi |
| İdare | |
| • Yönetici | Muhtar[3] İhtiyar heyeti[3] |
| Rakım | 2097 m |
| Nüfus (2022) | |
| • Toplam | 158 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| İl alan kodu | 0478 |
| İl plaka kodu | 75 |
| Posta kodu | 75402 |
Damlıca, Ardahan ilinin Çıldır ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Damlıca köyünün eski Gürcüce Kotamahi (კოტამახი) olup 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Kodamahi (قوداماخی) ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kodamih (قودامیخ) olarak geçer.[4][5]
Kotamahi, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tarihsel Palakatsio'de yer alıyordur. Nitekim Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında bu bölgeyi ve köyü Gürcülerden ele geçirmiştir. Damlıca köyünün bugünkü sınırları içinde yıkık haldeki megalit yapı da bu dönemden kalmış olmalıdır.[6]
Kotamahi veya Kodamahi, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre, Gürcistan Vilayeti içinde Çıldır livasının Canbaz nahiyesine bağlıydı. Köyün nüfusu 20 Hristiyan haneden oluşuyordu. İspenç vergisi vermekle yükümlü hane reisleri Sezela, Maharebel, Gogiça, Simon, Davit, Basila, Elisa, Parsadan, Badura, Mindoda gibi Gürcü adları taşıyordu. Simon köyün bu tarihteki rahibiydi. Köyde buğday, arpa, çavdar, keten tohumu, yonca tarımı ile arıcılık yapılıyor, koyun ve domuz besleniyordu.[7]
Kotamahi köyü, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan Osmanlı cebe defterinde de Kodamahi (قوداماخی) olarak geçer. Hicri 1117 (1705/1706) tarihinde Çıldır livasının Canbaz nahiyesine bağlı olan köyün hasılası 7.000 akçe olarak belirlenmiş ve bu yerleşim Şahin adında birine tahsis edilmişti.[8]
Kotamahi köyü, 93 Harbi'nin ardından imzalanan Berlin Antlaşması'yla savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin 1886 yılında Katamuh (Катамух) şeklinde kaydettiği köy, Ardahan sancağının Çıldır kazasına ve nüfusu 89 kişiden oluşuyordu. Bu nüfus içinde 3 kişi "Türk", 86 kişi "Karapapak" olarak kaydedilmiştir.[9]
Kotamahi, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Kotamahi Türkiye'ye bırakıldı.[10]
Kotamahi, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kodamih (قودامیخ) biçiminde yazılmıştır. Bu sırada köy Kars vilayetinin Çıldır kazasının merkez nahiyesine bağlıydı.[5] 1940 genel nüfus sayımında "Kodamik" biçiminde yazılmış köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 211 kişiden oluşuyordu.[11] Kotamahi / Kodamih Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Damlıca olarak değiştirilmiştir.[12] 1965 genel nüfus sayımında Damlıca köyünün nüfusu 355 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 82 kişi okuma yazma biliyordu.[13]
Coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Köy, Ardahan il merkezine 62 km, Çıldır ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır.[14]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıllara göre köy nüfus verileri | |
|---|---|
| 2022 | 158[2] |
| 2021 | 168[2] |
| 2020 | 180[2] |
| 2019 | 182[2] |
| 2018 | 200[2] |
| 2017 | 162[2] |
| 2016 | 174[2] |
| 2015 | 184[2] |
| 2014 | 192[2] |
| 2013 | 194[2] |
| 2012 | 197[2] |
| 2011 | 191[2] |
| 2010 | 200[2] |
| 2009 | 198[2] |
| 2008 | 207[2] |
| 2007 | 216[2] |
| 2000 | 269[14] |
| 1990 | 343[15] |
| 1985 | 388[16] |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Damlica, Turkey Page" (İngilizce). Fallingrain.com. 18 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2020.
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q "Ardahan Çıldır Damlıca Köy Nüfusu". Nufusune.com. 3 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2022.
- ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024.
Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
- ^ "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (Osmanlıca ve Gürcüce), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1941-1958, 3 cilt; III. cilt (1958) s. 383". 22 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2021.
- ^ a b Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 763.
- ^ 2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო–კლარჯეთის ძეგლების 2014 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2015, s. 68. 11 Nisan 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-0-7362-5
- ^ "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (Osmanlıca ve Gürcüce), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1941-1958, 3 cilt; II. cilt (1941), s. 261; III. cilt (1958) s. 383". 22 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2021.
- ^ "Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır 1694-1732 (ჩილდირის ვილაიეთის ჯაბა დავთარი : 1694-1732 წწ.), (Yayıma hazırlayan) Tsisana Abuladze, Tiflis, 1979, Sıra no: 157". 30 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2025.
- ^ ""Çıldır kazası (1886 Yılı)" (Rusça)". 18 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2021.
- ^ "Mustafa Kemal Atatürk, Nutuk, İstanbul, 1969, 3 Cilt, 2. cilt s. 489". 8 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2022.
- ^ 1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 351.
- ^ "Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, Ankara, 1968, s. 705". 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2021.
- ^ 1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 357.
- ^ a b "Damlıca Köyü". YerelNet.org.tr. 3 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1991). "1990 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1986). "1985 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.