Irmak-Zonguldak demiryolu
| Irmak – Zonguldak demiryolu | |||
|---|---|---|---|
 | |||
| Genel bilgiler | |||
| Durum | İşletmede | ||
| Sahibi | TCDD | ||
| Yer | 2. Bölge | ||
| İlk - Son durak | |||
| İstasyonlar | 51 | ||
| Web sitesi | http://www.tcdd.gov.tr | ||
| Hizmet | |||
| Sistem | TCDD | ||
| İşletmeci(ler) | TCDD Taşımacılık | ||
| Tarihçe | |||
| Açılış | 12 Kasım 1935 (Irmak – Filyos) 12 Ağustos 1937 (Filyos – Zonguldak) 1945 (Zonguldak – Kozlu) | ||
| Teknik bilgiler | |||
| Hat uzunluğu | 415,190 kilometre (257,987 mi) (Irmak - Zonguldak) 4,270 kilometre (2,653 mi) (Zonguldak - Kozlu) | ||
| Hat açıklığı | Standart (1435 mm) | ||
| Çalışma Hızı | 120 km/sa (75 mph) | ||
| |||
Irmak – Zonguldak demiryolu, Irmak – Zonguldak - Kozlu arasında bulunan demiryolu hattıdır. 1927 tarihli Ankara Kayseri demiryoluna Kırıkkale Irmak'tan bağlanan yol, Zonguldak Filyos'ta Karadeniz'e ulaşmaktadır. İlk ihale edilen bu kısmı 390 kilometredir.
Demiryolu, 1931 – 1937 yılları arasında Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları tarafından inşa edilmiş olup endüstriyel kömür madenleri ve Zonguldak Limanı ve Kardemir çelik fabrikasını İç Anadolu'ya bağlamaktadır. Demiryolunun Türkiye'nin kömür endüstrisi üzerindeki önemi nedeniyle kömüryolu olarak adlandırılmıştır.[1][2][3]
20 Kasım 1936'da kömür yüklü bir trenin Çatalağzı'ndan başlayıp Ankara'ya 22 saat sonra varışıyla hat işletmeye alındı. Bu sefer adına Zonguldak Valisi B. Halid Aksoy, Bayındırlık Bakanı Ali Çetinkaya'ya kömür parçası hediye etmiştir.[4]
Ankara ve Zonguldak arasında haftada üç kez sefer düzenleyen yolcu treni olan Karaelmas Ekspresi aynı hattan geçmekte olup 1 Ocak 2010'da seferleri durduruldu. 2014'te yerini Zonguldak - Filyos Bölgesel Treni'ne bıraksa da günümüzde daha çok yük taşımacılığı için kullanılmaktadır.[5]
Hattın Kısımları ve Açılma Tarihleri
[değiştir | kaynağı değiştir]| Güzergâh | Mesafe | Hat | Hizmete Giriş Yılı |
|---|---|---|---|
| Filyos – Balıkısık | 70,916 kilometre (44,065 mi) | Ana Hat | 1 Temmuz 1930[6][7] |
| Irmak – Çankırı | 102,255 kilometre (63,538 mi) | Ana Hat | 23 Nisan 1931 |
| Balıkısık – Eskipazar | 65,085 kilometre (40,442 mi) | Ana Hat | 1 Haziran 1934[6][7] |
| Çankırı – Batıbel Tüneli – Eskipazar | 152,004 kilometre (94,451 mi) Tünel: 3,444 kilometre (2,140 mi) |
Ana Hat | 12 Kasım 1935[6][7] |
| Filyos – Çatalağzı | 14,681 kilometre (9,122 mi) | Ana Hat | 19 Kasım 1936 |
| Çatalağzı – Zonguldak | 214,857 kilometre (133,506 mi) | Ana Hat | 12 Ağustos 1937 |
| Zonguldak – Kozlu | 4,270 kilometre (2,653 mi) | Ana Hat | 1945[8] |
Tren Hatları
[değiştir | kaynağı değiştir]A. TCDD Taşımacılık Tarafından İşletilen Hatlar
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Irmak-Zonguldak railway history 15 Ağustos 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - trainsofturkey.com
- ^ "Zonguldak Gökçebey Tarih Araştırmaları Dizisi". Zonguldak Pusula Son Dakika Haberleri. 28 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2024.
- ^ HAYKIR, YAVUZ. "Atatürk Dönemi kara ve demiryolu inşa çalışmaları (1923-1938)." (2011).
- ^ "Kömür yolunun ilk kömürü" (PDF). Ulus (gazete). 20 Kasım 1936. 30 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 30 Aralık 2024.
- ^ a b "Bölgesel Trenler". TCDD Taşımacılık. 8 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2022.
- ^ a b c Uyar, Sadi. "Tefen İstasyonu (1927 – 1935)". academia.edu. 28 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi28 Ocak 2024.
- ^ a b c Uyar, Sadi (13 Ağustos 2020). "Zonguldak Gökçebey Tarih Araştırmaları Dizisi". pusulagazetesi.com.tr. 28 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2024.
- ^ Akbulut, Elif; Tanyeli, Gülsün (10 Ocak 2023). "ZONGULDAK KÖMÜR HAVZASI'NDA DEMİRYOLLARI VE KOZLU İSTASYONU". Türkiye Bilimler Akademisi Kültür Envanteri Dergisi. doi:10.22520/tubaked.1135602. ISSN 1304-2440.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
- TCDD resmî sitesi 8 Şubat 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- TCDD Taşımacılık resmî sitesi 8 Şubat 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Irmak – Zonguldak demiryolu istasyonları | ||
|---|---|---|
| Ana Hat |
|   |
Kalın punto ile yazılan istasyonlar başlangıç/bitiş, merkez ve aktarma istasyonlarıdır. Detaylı bilgi için ilgili maddelere bakınız. | ||