Nisa (Likya)
Grekçe: Νίσα veya Νίσσα, Νύσσα / Νύσα, Νείσα | |||||||||||||
| Konum | Sütleğen, Kaş, Antalya, | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bölge | Likya | ||||||||||||
| Koordinatlar | 36°26′29″N 29°37′35″E / 36.4413°K 29.62643°D | ||||||||||||
| Tür | Yerleşim yeri | ||||||||||||
| Sit ayrıntıları | |||||||||||||
Nisa (Likya)
![]() | |||||||||||||

Nisa (Grekçe: Νίσα veya Νίσσα); ayrıca Nyssa (Νύσσα), Nysa (Νύσα) veya Neisa (Νείσα) olarak da bilinen,[1] antik Likya bölgesinde, Ksanthos (Eşen Çayı) Nehri'nin kaynağı yakınlarında yer alan bir kasabaydı.[2][3][4][5][6]
Konum
[değiştir | kaynağı değiştir]Kentin konumu, Roma İmparatorluğu Dijital Atlası'nda (Digital Atlas of the Roman Empire) Türkiye'nin Antalya ilinde, Kaş'ın yaklaşık 25 kilometre kuzeyinde, Sütleğen yakınlarındaki Akörü Yaylası olarak tanımlanmaktadır.[7] Annuario Pontifico ise yerleşimin konumunu yine Sütleğen yakınlarında bulunan Küçükahuriyayla olarak vermektedir.[8]
Alan
[değiştir | kaynağı değiştir]Kalıntılar oldukça bol ancak bakımsız bir durumdadır. Bu kalıntılar arasında iyi inşa edilmiş şehir surlarının bir bölümü, bir tiyatro, bir stadyum, sütunlu bir revak (stoa) içeren döşemeli bir agora ve üzerinde yazıtlar bulunan bazı kaideler yer almaktadır. Kentin batısında yer alan nekropol ise lahitleri ve inşa edilmiş mezar yapılarını içermektedir.[9]
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]Batlamyus'un[10] yanı sıra Hierokles'in (MS yaklaşık 535) "Misae" (Μίσαι)[11] şeklinde yanlış yazıldığı Sinekdimos eserinde ve Notitiae Episcopatuum (Piskoposluk Listeleri) kayıtlarında yer alması dışında, kentin tarihine dair hiçbir şey bilinmemektedir. Şehir tarafından basıldığı bilinen tek sikke, Likya Birliği üyeliğine işaret etmeyen bir tipe sahiptir.[9]
Şehir, Ksanthos ve Kandyba‘dan Elmalı’ya gelen yolların kavşağında olduğunu gösteren Patara Yol Anıtı’nda anılmaktadır. Şehrin önde gelen Dionysii ailesi, 2. ve 3. yüzyıllarda çok sayıda Likya Kralı çıkarmıştır. Şimdiye kadar Nisa’da herhangi bir kazı çalışması yapılmamıştır. Şehirde görülebilen az sayıdaki yapının neredeyse tamamı Roma dönemindendir. En erken yapılar Helenistik dönem surlarıdır.[12]
Piskoposluk
[değiştir | kaynağı değiştir]Nisa'da, Myra (Demre) metropolitliğine bağlı bir piskoposluk kurulmuştur. Mevcut belgelerde ismi korunan tek piskopos, 787 yılında düzenlenen İkinci İznik Konsili'ne katılan Georgius'tur.[13][14][15]
Artık yerleşik bir piskoposluk merkezi olmayan Likya'daki Nisa, günümüzde Katolik Kilisesi tarafından bir titüler makam (itibari piskoposluk) olarak listelenmektedir.[8]
Kaynaklar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Şahin, Sencer (2007). Adak, Mustafa (Ed.). Stadiasmus Patarensis (Almanca). Antalya: Ege Yayınları. s. 136. ISBN 9789758071791.
- ^ Harwicke, Philip Yorke; Yorke, Charles (1810). Athenian Letters. Londra: Cadell and Davies. s. xl.
- ^ MacBean, Alexander; Johnson, Samuel (1773). A Dictionary of Ancient Geography. G. Robinson.
- ^ Brandt, Hartwin; Kolb, Frank (2005). Lycia et Pamphylia. Von Zabern. ss. 29, 114. ISBN 9783805334709. Erişim tarihi: 29 Ocak 2015.
- ^ Susini, G.C. (1961). Lycia et Pamphylia. Treccani. Erişim tarihi: 29 Ocak 2015.
- ^ Smith, William. "Dictionary of Greek and Roman Geography (1854)". Erişim tarihi: 29 Ocak 2015. calls the town Nysa and speaks of it as being in Pisidia, but the other sources cited distinguish between Nisa (in Lycia) and Nysa (elsewhere).
- ^ "Nisa, Akörü Yaylası – Digital Atlas of the Roman Empire". imperium.ahlfeldt.se. Erişim tarihi: 29 Aralık 2025.
- ^ a b Annuario Pontificio 2013 (Libreria Editrice Vaticana 2013 978-88-209-9070-1), s. 941
- ^ a b Bean, G.E. "The Princeton Encyclopedia of Classical Sites (1976)". Perseus. 6 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2015.
- ^ v. 3. § 7
- ^ Hierocles (Byzantinus); Parthey, Gustav (1866). Hieroclis Synecdemus et notitiae graecae episcopatuum. Accedunt Nili Doxapatrii notitia patriarchatuum et locorum nomina immutata (Yunanca). Nicolai.
- ^ "Nisa • Konumu, Fotoğrafları ve Hakkındaki Bilgiler • Kültür Envanteri". kulturenvanteri.com. 14 Kasım 2019. Erişim tarihi: 29 Aralık 2025.
- ^ Quien (O.P.), Michel Le (1740). Oriens christianus: in quatuor patriarchatus digestus : quo exhibentur ecclesiae, patriarchae caeterique praesules totius orientis (Latince). ex Typographia Regia.
- ^ Bonifacius, Gams Pius (1931), Series episcoporum Ecclesiae catholicae, quotquot innotuerunt a beato Petro apostolo. Cz.1, Hiersemann K. W., s. 450
- ^ Darrouzès, Jean (1975). "Listes épiscopales du concile de Nicée (787)". Revue des études byzantines. 33 (1): 5-76. doi:10.3406/rebyz.1975.2026.
