Azerbaycan Hava Kuvvetleri
| Azerbaycan Hava Kuvvetleri | |
|---|---|
Azerbaycan Hava Kuvvetleri arması | |
| Kuruluş | 1919, 105 yıl önce (Kuruluş) 1992, 32 yıl önce (Yeniden kuruluş) |
| Ülke | |
| Bağlılık | Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri |
| Tipi | Hava Kuvvetleri |
| Görevi | Azerbaycan hava sahasını korumak |
| Büyüklük | 12.000 personel 51 uçak 93 helikopter 100+ insansız hava aracı |
| Karargâh | Sumgayıt |
| Yıl dönümleri | 14 Şubat (Hava Kuvvetleri Günü)[1] |
| Savaşları | Birinci Dağlık Karabağ Savaşı İkinci Dağlık Karabağ Savaşı |
| Website | https://mod.gov.az/ |
| Nişanlar | |
| Nişan | |
| Bayrak | |
| Hava Araçları | |
| Saldırı | Su-25, Bayraktar TB2,JF-17 Thunder |
| Avcı | MiG-29 |
| Helikopter | Mi-17, Bell 412, Ka-32,MD-530,Bell 407 |
| Saldırı helikopteri | Mil-24, Mil-35 |
| Keşif | Orbiter UAV, Aerostar UAV, Bayraktar TB2, Elbit Hermes 450, IAI Searcher, IAI Heron,Bayraktar Akıncı |
| Eğitim | MiG-29, L-39, M-346 Master,MFI-17 Mushshak |
| Nakliye | İlyuşin İl-76, C-27J Spartan |
Azerbaycan Hava Kuvvetleri (Azerice: Azərbaycan hərbi hava qüvvələri), Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri'nin hava kuvvetleri koludur. Azerbaycan Kara Kuvvetleri'nden sonraki en büyük kuvvet olan Hava Kuvvetleri, Azerbaycan'ı havadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir.
Tarihi
[değiştir | kaynağı değiştir]Azerbaycan Hava Kuvvetleri'nin kökeni, 26 Haziran 1918'de ilk askerî uçağını satın alan kısa ömürlü Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'ne ve 1919 yılına kadar uzanmaktadır. 1991'de Azerbaycan, Sovyetler Birliği'nden bağımsızlığını kazandıktan sonra, ülkedeki eski Sovyet hava üslerini kullandı ve Hava Kuvvetleri'ni yeniden kurdu.
11 Şubat 2009'da Hava Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Rail Rzayev, evinin önünde kimliği belirsiz bir silahlı saldırgan tarafından öldürüldü. Ölümünden önce Rzayev'in, hava kuvvetlerinin modernizasyonu amacıyla ABD ile daha yakın ilişkiler kurmak için müzakereler yürüttüğü ve muhtemelen ABD savaş uçaklarının satın alınmasını da kapsadığı bildirildi. Onun yerine 12 Mayıs 2009'da Tümgeneral Altay Mehdiyev Hava Kuvvetleri Komutanı olarak atandı.[2]
Organizasyon
[değiştir | kaynağı değiştir]Azerbaycan Hava Kuvvetleri personel sayısı bakımından günümüz ordularına göre tümen sınıfında sayılabilecek bir yapılanmadır. Hava Kuvvetlerinin komuta karargahı Sumgayıt'da bulunmaktadır.
Azerbaycan Hava Kuvvetlerinin organizasyon yapısı şu şekildedir:
- 408. Avcı Alayı (Sumgayıt): MiG 29
- 843. Gala Karışık[a] Hava Alayı (Bakü): MiG-29, Su-25, Mil Mi-35, Mi-17, Mil Mi-2
- 416. Av/Bombardıman Alayı (Kürdemir): MiG-29, Su-25
- 115. Eğitim Alayı (Karadağ, Bakü): M-346 Master, L-39 Albatros
- Gence Hava Üssü Ulaştırma Alayı: Il-76, An-2, An-12, An-24
Eğitim
[değiştir | kaynağı değiştir]Azerbaycan Yüksek Askeri Havacılık Okulu, Azerbaycan Hava Kuvvetleri'nin eğitim kurumudur ve Azerbaycan Savunma Bakanlığı'nın eğitim sistemine bağlıdır.[3] Okul, 1997 yılında ilk askerî pilot sınıfını mezun etti.[4][5] 24 Aralık 2015 tarihli cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kapatıldı ve ilgili fakülteleri Azerbaycan Yüksek Askerî Akademisi'ne devredildi.[6]
Azerbaycanlı pilotlar, eğitimlerini aldıktan sonra görev yaptıkları birimlerde becerilerini geliştirirler. Azerbaycan, Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri, Ukrayna ve bazı diğer NATO ülkeleriyle eğitim ve deneyim paylaşımı yapmaktadır. Türk Hava Harp Okulu, Azerbaycanlı askerî pilotların yetiştirilmesinde önemli bir rol üstlenmektedir.[7] Ayrıca Azerbaycanlı pilotlar, Ukrayna Pilot Eğitim Okulu'nda da eğitim görmektedir.[8]
Altyapı
[değiştir | kaynağı değiştir]Amerika Birleşik Devletleri, Hava Kuvvetleri havaalanlarının modernizasyonunda en aktif katılımcıdır.[8] Gala'daki havaalanı ile Hacı Zeynalabidin yerleşimi yakınındaki Nasosnaya Hava Üssü, Azerbaycan-NATO Bireysel Ortaklık Eylem Planı kapsamında ABD desteğiyle modernize edildi. Uçuş güvenliğini artırmak için bu üslere özel ekipmanlar kuruldu, kalkış komuta noktaları, mühendislik kontrol sistemleri ve hava kuvvetleri mühendislik servisi yeni binalarla donatıldı. Kurdamir havaalanının modernizasyonuna ilişkin müzakereler hâlen sürmektedir. Ayrıca, Dollyar Hava Üssü'ne ABD desteğiyle gelişmiş bir Uçuş Kontrol Sistemi kuruldu.
Envanter
[değiştir | kaynağı değiştir]Hava araçları
[değiştir | kaynağı değiştir]Hava savunma sistemleri
[değiştir | kaynağı değiştir]| Silah | Resim | Menşei | Tür | Varyant | Hizmette | Notlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Karadan havaya füze sistemleri | ||||||
| S-300 | Uzun menzilli karadan havaya füze sistemi | S-300 PMU 2 | 2 batarya | 200 füze | ||
| Barak 8 | Orta menzilli karadan havaya füze sistemi | Barak‑8ER | 1 batarya | |||
| 9K37 Buk | 9K37 Buk-M1 | 2 batarya | ||||
| S-125 Neva | Pechora-2TM | 3 batarya | ||||
Notlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Azerbaycan Hava Kuvvetleri; avcı, bombardıman, helikopter ve eğitim uçaklarından oluşan bu hava üs komutanlığını "Karışık Hava Alayı" olarak tanımlıyor.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Azerbaijan marks Air Force Day" (İngilizce). azernews.az. 14 Şubat 2020. 14 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Şubat 2022.
- ^ "General-mayor Altay Mehdiyev HHQ və HHM qoşunlarının komandanı təyin olunub". 8 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Aralık 2010.
- ^ "Ministry of Defense of the Republic of Azerbaijan". mod.gov.az. 22 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2020.
- ^ "Ministry of Defense of the Republic of Azerbaijan". 14 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2020.
- ^ "Azerbaijan Air Force". 30 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2020.
- ^ "Военное образование в Азербайджане: Формула успеха". 24 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2020.
- ^ "Interaction with Turkish Air Forces Boosts Azerbaijan's Air-Combat Capability". 13 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2020.
- ^ a b Suleymanov, Rashad (14 Şubat 2009). "Azerbaijan's military aviation opportunities". Azerbaijani Press Agency. 23 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi.
| Askeriye ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |
| Azerbaycan ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |