Norveç Kraliyet Hava Kuvvetleri
| Norveç Kraliyet Hava Kuvvetleri Luftforsvaret | |
|---|---|
Norveç Kraliyet Hava Kuvvetleri arması | |
| Etkin | 10 Kasım 1944 |
| Ülke | |
| Tipi | Hava kuvvetleri |
| Büyüklük | 3,650 personel 123 uçak[1] |
| Parçası | Norveç Silahlı Kuvvetleri |
| Karargâh | Reitan, Norveç |
| Savaşları | II. Dünya Savaşı Yugoslav Savaşları Kosova Savaşı Afganistan Savaşı 2011 Libya askerî müdahalesi |
| Komutanlar | |
| Komutan | Tümgeneral Tonje Skinnarland[2] |
| Nişanlar | |
| Madalyon | |
Norveç Kraliyet Hava Kuvvetleri (Norveççe: Luftforsvaret), Norveç Silahlı Kuvvetleri'nin hava kuvvetleri koludur. 10 Kasım 1944'te Norveç Silahlı Kuvvetleri'nin bağımsız bir kolu olarak kuruldu. Barış zamanında yaklaşık 2.430 personelden oluşmaktadır. Ayrıca 600 kişi, zorunlu askerlik hizmetini Hava Kuvvetleri bünyesinde yapmaktadır. Seferberlik hâlinde toplam personel sayısı yaklaşık 5.500'e ulaşmaktadır. Norveç Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin altyapısı, Ørland, Rygge, Andøya, Evenes, Bardufoss, Bodø ve Gardermoen olmak üzere yedi hava üssünden oluşmaktadır. Ayrıca bir raporlama merkezi ve üç eğitim merkezi bulunmaktadır.
Tarihi
[değiştir | kaynağı değiştir]Askerî uçuşlar, 1 Haziran 1912'de başladı. İlk uçak olan HNoMS Start, halkın bağışlarıyla satın alındı ve Norveç'in ilk denizaltısı HNoMS Kobben (A-1)'in ikinci komutanı Hans Dons tarafından uçuruldu.[3] 1940 yılına kadar Donanma ve Kara Kuvvetleri'nin hava birliklerine ait uçakların çoğu, yerli tasarımlar veya lisans anlaşmaları kapsamında üretilmiş modellerdi. Kara Kuvvetleri'nin bünyesindeki ana bombardıman ve keşif uçağı ise Hollanda yapımı Fokker C.V'ydi.
II. Dünya Savaşı
[değiştir | kaynağı değiştir]1944'ten önce Norveç'te hava gücü, Norveç Ordusu Hava Servisi ve Norveç Kraliyet Donanması Hava Servisi olarak ikiye ayrılmıştı. 1930'ların sonlarında savaşın yaklaşmakta olduğu anlaşılınca, Norveç yurt dışından daha modern uçaklar satın almaya başladı. Bu kapsamda Birleşik Krallık'tan on iki adet Gloster Gladiator avcı uçağı ve Almanya'dan altı adet Heinkel He 115 deniz uçağı tedarik edildi. 9 Nisan 1940'taki Alman işgalinden önceki aylarda, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki şirketlere de önemli sayıda uçak siparişi verildi.
ABD'den verilen siparişler arasında en önemlisi, nispeten modern Curtiss P-36 Hawk tek kanatlı avcı uçaklarıydı. Norveç bu uçaklar için iki ayrı sipariş verdi. İlk sipariş, 24 adet Hawk 75A-6 (1.200 beygir gücünde Pratt & Whitney R-1830-SC3-G Twin Wasp motorlu) uçağı kapsıyordu ve bunlardan 19'u işgalden önce teslim edildi. Ancak bu uçakların hiçbiri Alman saldırısı başladığında operasyonel durumda değildi. Bir kısmı Oslo Limanı'nda nakliye kasalarında bekliyordu; diğerleri Kjeller uçak fabrikasında uçuşa hazır hâle getirilmiş olsa da henüz savaşa uygun donanıma sahip değildi. Kjeller'deki uçakların bazılarına makineli tüfek takılmamıştı, takılanlarda ise nişangâhlar eksikti.
Norveç'in işgalinden sonra Birleşik Krallık'a yönlendirilen son beş adet 75A-6 uçağı, Kraliyet Hava Kuvvetleri (RAF) tarafından hizmete alındı. Öte yandan, Almanya tarafından ele geçirilen 19 Norveç P-36 uçağı Finlandiya Hava Kuvvetleri'ne satıldı. Finlandiya bu uçakları Devam Savaşı boyunca aktif olarak kullandı ve bazı uçaklar savaşın sonuna kadar hizmette kaldı.
P-36'lar için verilen diğer sipariş 36 adet Hawk 75A-8 (1200 hp Wright R-1820-95 Cyclone 9 motorlu) idi, ancak bunların hiçbiri işgal için zamanında teslim edilemedi ve Kanada'nın Ontario eyaletindeki Toronto yakınlarındaki "Little Norway"e gönderildi; burada, ABD Hava Kuvvetleri uçakları devralıp P-36G adıyla kullanmaya başlamadan önce Norveçli pilotların eğitimi için kullanıldılar.
Envanter
[değiştir | kaynağı değiştir]| Görsel | Hava aracı | Menşei | Tür | Varyant | Sayı | Notlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Savaş uçakları | ||||||
| F-35 Lightning II | Çok maksatlı | F-35A | 52 | 6 tanesi ABD'de eğitim amaçlı kullanılmaktadır. | ||
| Keşif uçakları | ||||||
| P-8 Poseidon | Deniz devriye | 5 | ||||
| Nakliye uçakları | ||||||
| C-130J Super Hercules | Taktik hava nakliyesi | C-130J-30 | 4 | |||
| Helikopterler | ||||||
| Bell 412 | Genel maksat | 412SP/HP | 18 | |||
| AW101 | Arama-kurtarma | 16 | ||||
| Eğitim uçakları | ||||||
| MFI-15 Safari | Temel eğitim | 16 | ||||
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "World Air Forces 2016". Flightglobal. s. 25. 24 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi30 Aralık 2018.
- ^ Forsvaret: [1] 26 Şubat 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Norveççe)
- ^ Nils N (Mart 2003). "Luftforsvarets historie". Norwegian Defence Force (Norveççe). 7 Mayıs 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Norwegian Defence 2005 – Facts from the Ministry of Defence
- RNoAF Equipment Facts (İngilizce)
- History of the Royal Norwegian Air Force (Norwegian)
- Norwegian Aviation Museum
- ML407 – The Norwegian Story15 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Norwegian Air Force – Air Show in Kristiansand 30 Eylül 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- www.mil.no English pages