Aşina Şer

Dubu Kağan
都布可汗
Dubu Kağan ; 都布可汗
Batı Göktürk Kağanı
Hüküm süresi	628 - 634
Önce gelen	Tong Yabgu Kağan
Sonra gelen	Şeguy
Doğum	Aşina Kağan; 阿史那社爾; 609
Ölüm	655; Chang'an
Defin	Zhao Mausoleum
Eş(ler)i	Princess Hengyang (衡陽公主)
Çocuk(lar)ı	Ashina Daozhen (阿史那道真)
Babası	Çula Kağan

Aşina Şer (阿史那社爾), Tang ordusunda bulunan bir Türk prensi ve generaliydi. Ayrıca 628-634'te Batı Türk Kağanlığı'nın de-facto kağanıydı.

İlk yılları

609'da Çula Kağan'ın ikinci oğlu olarak doğdu. 11 yaşındayken, Gobi Çölü'nün kuzeyindeki Tiele ve Seyanto kabilelerinin şadı oldu. Ancak amcası İllig Kağan, Tang'a karşı sefere çıktığında yerel asi kabileler tarafından tahttan indirildi. Sonuç olarak Batı Türklerine kaçtı ve Dubu Kağan unvanını alarak Beşbalık ve Karahoca'yı^[1] ele geçirdi. Seyanto'yu Illig'in düşüşünün kaynağı olarak gördüğü için, Seyanto'dan intikam alacağına yemin etti ve 634 yılında veya civarında 50.000 güçlü orduyla Yinçü Kağan'a saldırdı ve sonuçsuz kaldı. Bununla birlikte, o sırada yeni bir Batı Göktürk hanı olan İşbara Teriş Tunga Kağan tahta yeni geçmişti ve Aşina Şer'in halkının büyük bir kısmı savaşmaya devam etmeye istekli değildi, Işbara, Seyantoların karşı saldırıya geçmesine ve Aşina Şeri yenmesine izin verdi. Bu nedenle kağan olma arayışından vazgeçti ve Karahocaya kaçtı.

Tang ordusunda

635'te yandaşlarıyla birlikte Tang'a boyun eğdi ve hemen Sol Muhafızların Generali olarak atandı. 636'da Taizong'un kız kardeşi Prenses Hengyang (衡陽公主) ile evlendi. 640 yılında Turfan'ın fethine komutan olarak katıldı. Daha sonra Goguryeo-Tang Savaşı'na (hareket sırasında yaralandı) ve Tang'ın Sir-Tarduş seferi'ne katıldı.

648'de 100.000 güçlü Tiele süvarisiyle Tang'ın Kuçar seferi'ni bizzat yönetti. Komutan yardımcıları Qibi Heli (Tang generali olan Tiele reisi) ve Guo Xiaoke idi. sefer başarılı oldu ama yardımcısı Guo Xiaoke, asi Kuçanlar tarafından öldürüldü. Aşina Şer, Guo Xiaoke'nin ölümünün cezası olarak 11.000 Karahocalının başlarının kesilmesini emretti. "Beş büyük kasabayı ve onlarla birlikte sayısız erkek ve kadını yok ettiği ... batı topraklarının terörle ele geçirildiği" kaydedildi.^[2] Karahoca'nın düşüşü sonrası Şer, teğmen Xue Wanbei liderliğindeki küçük bir hafif süvari kuvvetini kral Yuchi Fushexin tarafından yönetilen Hotan'a gönderdi. Yuchi tehditler sonucu Tang sarayını ziyaret etti. Başarılarından dolayı Taizong tarafından Duke Bi (毕国公) olarak adlandırıldı

Sonraki yaşamı

Öldüğünde Taizong'un yanına gömülmeyi veya mezarının bekçisi olarak atanmayı talep etti. Ancak, onu Sağ Muhafız Generali yapan yeni İmparator Gaozong tarafından bundan caydırıldı. 655'te öldü ve Imparator Taizong'un yanına gömüldü. Ölümünden sonra adı Yuan (元) olarak değiştirildi.

Ailesi

Prenses Hengyang (衡陽公主) ile evlendi ve 670 yılında Tibet İmparatorluğu'na karşı savaşa Xue Rengui'nin yardımcısı olarak katılan bir general olan Ashina Daozhen (阿史那道真) adında bir oğlu oldu.

Popüler Medyada

2017 Çin kostüm draması " The World of Chang'an " da (天下长安 [zh]) Qumuqu Huoqiufeng tarafından canlandırılmıştır.

Kaynakça

^ Jonathan Karem (2009). Di Cosmo, Nicola (Ed.). Military culture in imperial China. Cambridge, Mass.: Harvard University Press. ss. 181. ISBN 0674031091. OCLC 225874251.
^ René (1970). The empire of the steppes : a history of central Asia. New Brunswick, N.J.: Rutgers University Press. ss. 100. ISBN 0813506271. OCLC 90972.

Eski Tang Kitabı, cilt. 59 10 Haziran 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Yeni Tang Kitabı, cilt. 35 10 Haziran 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

[1] Jonathan Karem (2009). Di Cosmo, Nicola (Ed.). Military culture in imperial China. Cambridge, Mass.: Harvard University Press. ss. 181. ISBN 0674031091. OCLC 225874251.

[2] René (1970). The empire of the steppes : a history of central Asia. New Brunswick, N.J.: Rutgers University Press. ss. 100. ISBN 0813506271. OCLC 90972.

[1]

[2]

g t d Göktürkler
Göktürk Kağanlığı (552–581)	(Aşina Tuvu) Bumin Kağan İssik Kağan Mukan Kağan Taspar Kağan Amrak İşbara Kağan Baga Kağan Tulan Kağan (İstemi Yabgu) (İmparatoriçe Aşina) (Töremen Apa Kağan) (Türk Şad) (Tarduş Kağan)
Batı Göktürk Kağanlığı (581–657)	Buyruk Kağan Arslan Taman Kağan Şikoey Kağan Tong Yabgu Kağan Bağatur Sepi Kağan Se-Yabgu Kağan Bağaşa Tulu Kağan İşbara Teriş Tunga Kağan Yukuk Kağan Ériş Kül Kağan İl-Kullıg İşbara Kağan Bağa Şad (Böri Şad) (Çorpan Tarkan) (Aşina Cuçi Kağan) (Tarduş Şad) (Aşina Tuçi)
Doğu Göktürk Kağanlığı (581–630)	Yami Kağan Şipi Kağan Çula Kağan İl Kağan Çelebi Kağan Çebi Kağan Aşina Nişufu Aşina Funian (Chieh-she-shuai) (Aşide Beŋü) (Yinçü Kağan) (Tuli Kağan)
II. Doğu Göktürk Kağanlığı (682–744)	İlteriş Kağan Kapgan Kağan İnel Kağan Bilge Kağan Yollıg Tigin - Ay Kağan Tengri Kağan Kutluk Yabgu Kağan İrteriş Kağan Ozmış Kağan (Bilge İşbara Tamgan Tarkan) (Altun Tamgan Tarkan) (Kulun Beg) (Kül Tigin) (Tonyukuk) (Kutluk Säbäg Hatun) (İl-İtmiş Bilge Kağatun) (İlbilge Hatun)
Göktürk kültürü	Tengricilik Asena Ötüken Suyab Kurultay Eski Türkçe Eski Türk yazısı Orhun Yazıtları Orhun Vadisi Şoroon Bumbagar mezarı Ülüş sistemi Tonyukuk Yazıtı Ongin Yazıtı Altun Tamgan Tarkan Yazıtı Kara Budun Tang ordusunda Türkler On-ok Tuğluk uruğu
Savaşlar ve antlaşmalar	Göktürk İç Savaşı Göktürk-Sasani Savaşları (Birinci, İkinci, Üçüncü) Yen-Men Kalesi Kuşatması Göktürk-Cücen Savaşı Buhara Muharebesi Tang'ın Doğu Türklerine seferi Tang'ın Sir-Tarduş seferi Tang'ın Batı Türklerine seferi (Karaşehir, Karahoca, Kuçar, Batı Türklerinin ele geçirilmesi) Kerç Kuşatması Göktürk-Emevî Savaşları İnekler Gölü Savaşı Bolçu Muharebesi Iduk Baş Savaşı Ming Şa Muharebesi Bayırku Seferi Kargan Savaşı Salsu Muharebesi İrtiş Nehri Muharebesi Wei Nehri Antlaşması İli Nehri Antlaşması
Unvanlar	Kağan Şad Tegin Yabgu Batur Boyla Tudun Bey Hatun Tarkan İşad İlteber Çor
Aile	Göktürk Aile Ağacı Aşina Aşide