Moralı İbrahim Paşa
Moralı İbrahim Paşa ya da Moralı Aşçı Hacı İbrahim Paşa veya Çorlulu Kethüdâsı İbrahim Paşa, Türk devlet adamı (ö. Kandiye, 1725).
İlk Kaptan-ı deryalığı ve valilikleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Sadrazam Çorlulu Ali Paşa'nın kethüdâsı olarak yükseldi. 1706 yılında Vezir rütbesiyle kaptan-ı derya oldu. 1706-1709 arasında yürüttüğü bu görevde Osmanlı donanması Akdeniz ve Karadeniz'de barış dönemi kıyı güvenlik seferleri icra etti. İbrahim Paşa 1709 yılında azledilerek Mısır Beylerbeyliği görevine getirildi.[1][2]
Bu görevde suiistimalleri görüldüğü iddiasıyla hapsedildiyse de, daha sonra affa uğradı. Birkaç sancakta beylik görevi yürüttükten sonra Şam Beylerbeyliğine tayin edildi.
İkinci Kaptan-ı deryalığı ve ölümü
[değiştir | kaynağı değiştir]14 Şubat 1717 tarihinde ikinci kez kaptan-ı deryalığa getirildi. Aynı yıl Osmanlı İmparatorluğu gerek Venedik'le 1714'ten beri gerek Avusturya'yla 1716'dan beri savaş halindeydi. İbrahim Paşa önce Osmanlı ince donanmasıyla Tuna'da Avusturyalılara karşı savunma savaşları verdi. Ardından sefer mevsiminde Akdeniz'e açılarak Osmanlı donanmasıyla Çanakkale Boğazı önlerine kadar gelmiş Venedik donanması'nı 12-16 Haziran 1717'de İmroz Deniz Muharebesi'nde püskürttü. Muharebe sonrasında Venedik Amirali Lodovico Flangini aldığı yaralar sonucu öldü. Ardından, Osmanlı donanması 19 Temmuz 1717'de Mora'nın güneyinde Matapan Burnu açıklarında Portekiz, Malta, Papalık ve Toskana gemileriyle destekli Venedik donanması'na karşı Matapan Deniz Muharebesi'nde mağlup etmeyi başardı.[3]
1718 Nisan'ında tersanede inşa edilen büyük bir kalyon denize indirilirken sabotaja uğraması sonucu çıkan yangında çok sayıda kürek mahkûmu ve denizcinin ölümünün yanında, tersanenin büyük bir bölümünün yanması üzerine 5 Nisan 1708 tarihinde azledildi ve Kandiye Muhafızlığına gönderildi. 1725 yılında bu görevindeyken öldü.[4]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]Dipnotlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Budak 2012, s. 45.
- ^ "Harîta-i Kapudânân-ı Deryâ", Râmizpaşazâde Mehmed İzzet Bey, (haz. Cemil Sağlam), İstanbul (2021), s.65
- ^ "Naval wars in the Levant, 1559–1853", Roger C. Anderson, Princeton: Princeton University Press (1952), s.258-259
- ^ "İstanbul’un 100 Denizcisi - İstanbul’un yüzleri serisi", İdris Bostan, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A.Ş. Yayınları, İstanbul (2014), s.179
Bibliyografya
[değiştir | kaynağı değiştir]- Budak, Mustafa (2012). Osmanlı Belgelerinde Mısır (PDF). İstanbul: T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü, Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı. ISBN 9789751955531.
| Askerî görevi | ||
|---|---|---|
| Önce gelen: Veli Mehmed Paşa |
Kaptan-ı Derya 1706 - 1709 |
Sonra gelen: Köse Ali Paşazade Mehmed Paşa |
| Önce gelen: Canım Hoca Mehmed Paşa |
Kaptan-ı Derya 14 Şubat 1717 - 5 Nisan 1718 |
Sonra gelen: İzmirli Süleyman Paşa |