Kalsiyum sülfat
| |
| |
| Adlandırmalar | |
|---|---|
Kalsiyum sülfat | |
| Tanımlayıcılar | |
| |
3D model (JSmol)
|
|
| ChEBI |
|
| ChEMBL | |
| ChemSpider | |
| DrugBank | |
| ECHA InfoCard | 100.029.000 |
| EC Numarası |
|
| E numaraları | E516 (asitliği düzenleyiciler, ...) |
| 7487 | |
| KEGG | |
PubChem CID
|
|
| RTECS numarası |
|
| UNII |
|
CompTox Bilgi Panosu (EPA)
|
|
| |
| |
| Özellikler | |
| Molekül formülü | CaSO4 |
| Molekül kütlesi | 136,141 g/mol (susuz) 145,149 g/mol (hemihidrat) 172,171 g/mol (dihidrat) |
| Görünüm | beyaz katı |
| Koku | kokusuz |
| Yoğunluk | 2,96 g/cm3 (susuz) 2,32 g/cm3 (dihidrat) |
| Erime noktası | 1.460 °C (2.660 °F; 1.730 K) (susuz) |
| Çözünürlük (su içinde) | dihidrat 2.63 g/L (25 °C)[2] |
Çözünürlük ürünü (Ksp)
|
4.93 × 10−5 mol2L−2 (susuz) 3.14 × 10−5 (dihidrat) [1] |
| Çözünürlük (gliserol içinde) | az çözünür (dihidrat) |
| Asitlik (pKa) | 10,4 (susuz) 7,3 (dihidrat) |
| −49,7·10−6 cm3/mol | |
| Yapı | |
| ortorombik | |
| Termokimya | |
Standart molar entropi (S⦵298)
|
107 J·mol−1·K−1 [3] |
Standart formasyon entalpisi (ΔfH⦵298)
|
−1433 kJ/mol[3] |
| Tehlikeler | |
| NFPA 704 (yangın karosu) |
|
| Parlama noktası | Yanmaz |
| NIOSH ABD maruz kalma limitleri: | |
| PEL (izin verilen) | TWA 15 mg/m3 (toplam) TWA 5 mg/m3 (karşılık) [sadece susuz form için][4] |
| REL (tavsiye edilen) | TWA 10 mg/m3 (toplam) TWA 5 mg/m3 (karşılık) [sadece susuz][4] |
| IDLH (anında tehlike) | N.D.[4] |
| Güvenlik bilgi formu (SDS) | ICSC 1589 |
| Benzeyen bileşikler | |
Diğer katyonlar
|
Magnezyum sülfat Stronsiyum sülfat Baryum sülfat |
Benzeyen kurutucular
|
Kalsiyum klorür MMagnezyum sülfat |
Benzeyen bileşikler
|
Alçıtaşı Jips |
| Aksi belirtilmediği sürece madde verileri, Standart sıcaklık ve basınç koşullarında belirtilir (25 °C [77 °F], 100 kPa). | |
| Bilgi kutusu kaynakları | |
Kristal suyu içeren kalsiyum sülfat (CaSO4.2H2O), alçı taşı (jips) olarak adlandırılır. Alçı taşı yaygın olarak mücevher yapımında ve dişçilikte kullanılır. Alçı taşı 128 °C'ta ısıtıldığında içerdiği suyun %75'ini kaybederek alçıya dönüşür. Alçı suyla karıştırılırsa suyu kendisine bağlayarak sertleşir. Bu özelliğinden dolayı alçı kalıpçılıkta, dekorasyon ve işlerinde kullanılır. Heykeltıraşlar heykel yaparken alçının içine su katarlar.
Alçı daha yüksek sıcaklarda (163 °C) ısıtılması durumunda suyunun tamamını kaybederek kalsiyum sülfata dönüşür. Kalsiyum sülfatın susuz hâline anhidrit denir. Anhidrit, laboratuvarda kurutucu ve kâğıt endüstrisinde dolgu malzemesi olarak kullanılır.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ D.R. Linde (ed.) "CRC Handbook of Chemistry and Physics", 83rd Edition, CRC Press, 2002
- ^ Lebedev, A. L.; Kosorukov, V. L. (2017). "Gypsum Solubility in Water at 25°C" (PDF). Geochemistry International. 55 (2): 171-177. Bibcode:2017GeocI..55..205L. doi:10.1134/S0016702917010062.
- ^ a b Zumdahl, Steven S. (2009). Chemical Principles 6th Ed. Houghton Mifflin Company. s. A21. ISBN 978-0-618-94690-7.
- ^ a b c NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards. "#0095". Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH).
 | Kimya ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |