Belgrad Roman Kültürü Müzesi
| Belgrad Roman Kültürü Müzesi | |
|---|---|
| Музеј ромске културе у Београду | |
![]() | |
| Açılış | 21 Ekim 2009) |
| Konum | Belgrad, Sırbistan |
| Koordinatlar | 44°48′40″K 20°31′09″D / 44.81111°K 20.51917°D |
| Resmî site | ornek.com |
Belgrad Roman Kültürü Müzesi (Sırpça: Музеј ромске културе у Београду) Sırbistan'ın başkenti Belgrad'da bulunan Güneydoğu Avrupa'nın ilk Roman müzesi. Roman toplumu ve kültürünün eserleri genellikle başka türdeki müzelerde kalıcı sergiler olarak sergilenmektedir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Roman Kültürü Müzesi, 21 Ekim 2009'da Belgrad Belediyesi himayesinde, Rooseveltova Caddesi 41–43 adresindeki bir binanın zemin katında, toplam 72 m2'lik bir alanda açıldı.[1][2] Müzenin kurucusu 8 Nisan Roman Toplum Merkezi'dir. Müze çalışmalarına Dragoljub Ackovic'in "Alav e Romengo" (Roma'nın Sözü) adlı sergisini açarak başladı. Burada ziyaretçilere Roman kültürüne ait yaklaşık 100.000 belgenin yanı sıra orijinal kitapların kopyaları da sunuldu.[3]
Müze 2011 yılında Roosevelt'ten Palilula sınırları içindeki Karaburma'daki Husinske Rudara Caddesi 31a adresindeki daha büyük bir alana taşındı. Yeni mekan Sırp Ortodoks Slogan örgütünün bağışı ile, 180 m2'lik bir alanı kapsamakta ve eski mekan Roman Sanat Galerisi olarak kullanıldı.[4] Müzede Romanların maddi ve manevi kültürü sergilenirken, galeride Sırbistan ve dünyadan Roman görsel sanatçılarının eserleri sergilenmektedir.[4]
Sergiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Müze ziyaretçilerine "Sırbistan'daki Romanların Maddi Kültürü" adlı kalıcı sergi sunuldu. Sergide yazılı Roman kültürü, gelenekleri, Holokost acılarının tarihi ve Romanların tarihi ve kültürüne ilişkin diğer gerçekler yer aldı.
Koleksiyonlar
[değiştir | kaynağı değiştir]Müzedeki sergiler onlarca yıldır toplanmakta ve son yıllarda ise yenilenmektedir. Koleksiyonda etnografik objeler (kostümler, araçlar, müzik aletleri gibi) ve tarihi fotoğraflar, belgeler ve sanat eserleri yer almaktadır. Kalıcı serginin yanı sıra, Roman kültürüne ait yaklaşık 10.000 belgenin bilgisayarda saklanması ile bir sanal müzenin kuruldu. Bu sayede, dünyanın herhangi bir yerinden o kültürün herhangi bir unsurunu öğrenmek isteyen herkes bunu bilgisayar aracılığı ile görmüş olmaktadır.

Müzede ayrıca şunlar sergilenmektedir:
- Dünyanın farklı ülkelerinden yirmi Romani sözlüğü,
- Svetozar Simic tarafından yazılan ve 1942 yılında İkinci Dünya Savaşı sırasında bir Alman toplama kampında derlenen, birçok yerde bulunan kamp mühürlerinden de görülebileceği gibi, benzersiz bir Sırpça-Romca-Almanca sözlük,
- 1803'ten kalma, bir kısmı Çingenece yazılmış ve Petar Aksibarković tarafından kaleme alınmış ilk Roman kitabı,
- 1938'de Sırbistan'da Roman diline çevrilen ilk İncil,
- 1935 yılında Belgrad'da yayınlanan Romano lil gazetesinin kopyaları,
- 1537'de İngiltere'de yayımlanan, dünyadaki ilk Roman metni.[2]
Roman kültürünü tanıtmaya yönelik diğer faaliyetler
[değiştir | kaynağı değiştir]Müzede sergilerin yanı sıra romoloji alanında seminerler de düzenlenmekte; ziyaretçiler Roman kültürü, tarihi ve diliyle daha yakından tanışabilmektedir. Müzede ayrıca Roman şiiri ve müziğine adanmış akşam etkinlikleri de düzenlenmektedir.[5] 2019 yılında, Roman Kültürü Müzesi'nin girişimiyle, Roman bayramı Tetkica Bibija Sırbistan'ın Somut Olmayan Kültürel Miras listesine dahil edildi.[6] Bu dini bayram, şifacı Bibi'yi aile ve çocuk sağlığının koruyucusu olarak kutlanmaktadır.[7]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Малиш, Б. "Сутра се отвара Музеј ромске културе". Politika Online. 30 Kasım 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
- ^ a b Barlovac, Bojana (22 Ekim 2009). "First Roma Museum Opens in Belgrade". Balkan Insight (İngilizce). Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
- ^ "Romski muzej na Karaburmi | SEEcult" (İngilizce). 21 Ekim 2011. 14 Nisan 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
- ^ a b B92. "Muzej Romske kulture slavi rođendan". B92.net (Sırpça). 11 Mart 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
- ^ "Oпштинa Палилула". www.palilula.org.rs (İngilizce). 9 Kasım 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
- ^ "Теткица Бибија | Нематеријално културно наслеђе Србије". nkns.rs. 10 Nisan 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
- ^ "Srbija, Romi i tradicija: U čast Tetkice Bibije - isceliteljke i zaštitnice dece". BBC News (Sırpça). 29 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2025.
