Torasik çıkış sendromu
| Torasik çıkış sendromu | |
|---|---|
| Önden bakışla sağ brakial pleksus | |
| Olağan başlangıcı | 20–50 yaş aralığı[1] |
| Uzmanlık | Damar cerrahisi, Kardiyotorasik cerrahi |
| Belirtiler | Ağrı, güçsüzlük, başparmak kökündeki kaslarda kayıp, şişlik, solukluk, mavimsi renk değişikliği[1][2] |
| Tipler | Nörojenik, venöz, arteriyel[1] |
| Nedenleri | Boynun alt kısmından koltuk altına uzanan geçiş bölgesinde sinirlerin, atardamarların veya toplardamarların sıkışması[1] |
| Risk faktörü | Travma, tekrarlayıcı kol hareketleri, tümörler, gebelik, servikal kosta[1] |
| Tanı | Sinir iletim çalışmaları, tıbbi görüntüleme[1] |
| Ayırıcı tanı | Rotator manşet yırtığı, servikal omur hastalıkları, fibromiyalji, multipl skleroz, kompleks bölgesel ağrı sendromu[1] |
| Tedavi | Ağrı kesici ilaçlar, cerrahi[1][2] |
| Sıklık | Yaklaşık %1[3] |
Torasik çıkış sendromu veya torasik outlet sendromu, boynun alt kısmından koltuk altına uzanan geçiş bölgesinde sinirlerin, atardamarların veya toplardamarların sıkışmasıyla ortaya çıkan bir durumdur.[1] Sendromu etkilenen kısımlara göre nörojenik, venöz ve arteriyel olarak 3 türe ayrılır.[1] En yaygın görülen nörojenik tür; başparmak kökünde ağrı, güçsüzlük ve zaman zaman kas kaybı ile kendini gösterir.[1][2] Venöz tür; kolda şişlik, ağrı ve bazen mavimsi renk değişikliğiyle seyreder.[2] Arteriyel türde ise kolda ağrı, soğukluk ve solukluk görülür.[2]
Torasik çıkış sendromu; travma, tekrarlayıcı kol hareketleri, tümörler, gebelik veya servikal kosta gibi anatomik varyasyonlara bağlı olarak gelişebilir.[1] Tanı, sinir iletim çalışmaları ve tıbbi görüntüleme yöntemleriyle desteklenebilir.[1] Rotator manşet yırtığı, servikal omur hastalıkları, fibromiyalji, multipl skleroz ve kompleks bölgesel ağrı sendromu gibi diğer rahatsızlıklar da benzer belirtiler gösterebilir.[1]
Nörojenik türde ilk tedavi yaklaşımı göğüs ve omuz kuşağı kaslarını güçlendirmeye ve duruşu düzeltmeye yönelik egzersizlerdir.[1] Ağrı kontrolünde naproksen gibi steroid dışı yangı önleyici ilaçlar kullanılabilir.[1] Arteriyel ve venöz türlerde, ayrıca diğer tedavilerle düzelme sağlanamayan nörojenik türde cerrahi müdahale tercih edilir.[1][2] Kan pıhtılarının tedavisinde veya önlenmesinde kan sulandırıcı ilaçlar uygulanabilir.[1] Bu sendrom toplumun yaklaşık %1’ini etkiler.[3] Kadınlarda daha sık görülür ve en yaygın olarak 20–50 yaş aralığında ortaya çıkar.[1] Hastalık ilk olarak 1818’de tanımlanmış, “thoracic outlet syndrome” terimi ise 1956 yılında güncel haliyle kullanılmaya başlanmıştır.[2][4]
Referanslar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s "NINDS Thoracic Outlet Syndrome Information Page". NINDS (İngilizce). 28 Aralık 2011. 27 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ağustos 2016.
- ^ a b c d e f g Kuhn, JE; Lebus V, GF; Bible, JE (Nisan 2015). "Thoracic outlet syndrome". The Journal of the American Academy of Orthopaedic Surgeons (İngilizce). 23 (4): 222–32. doi:10.5435/jaaos-d-13-00215. PMID 25808686.
- ^ a b Moore, Wesley S. (2012). Vascular and Endovascular Surgery: A Comprehensive Review. 8 (İngilizce). Elsevier Health Sciences. s. 524. ISBN 978-1455753864. 21 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2017.
- ^ Illig, Karl A.; Thompson, Robert W.; Freischlag, Julie Ann; Donahue, Dean M.; Jordan, Sheldon E.; Edgelow, Peter I. (2014). Thoracic Outlet Syndrome (İngilizce). Springer Science & Business Media. s. 25. ISBN 9781447143666. 21 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2017.