Tarakçılar, Yusufeli
| Tarakçılar | |
|---|---|
 | |
 Artvin'in Türkiye'deki konumu | |
  Tarakçılar Tarakçılar'ın Artvin'deki konumu | |
| Ülke |  Türkiye |
| İl | Artvin |
| İlçe | Yusufeli |
| Coğrafi bölge | Karadeniz Bölgesi |
| İdare | |
| • Yönetici | Muhtar[3] İhtiyar heyeti[3] |
| Rakım | 786 m |
| Nüfus (2021) | |
| • Toplam | 67 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| İl alan kodu | 0466 |
| İl plaka kodu | 08 |
| Posta kodu | 08820 |
Tarakçılar, Artvin ilinin Yusufeli ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Tarakçılar köyünün eski adı Türkçe kaynaklarda Bit'dir. Nitekim 1835 tarihli nüfus defterinde, 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesinde ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Bit (بٻط) biçiminde yazılmıştır.[4][5][6] Bit adı, "oğlak" anlamına gelen Lazca "piti" (პიტი) kelimesinden değişime uğramış olabilir.[7]
Bit köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde yer altındaki daranlar o dönemden kalmış olabilir.[8] Osmanlıların eline geçmesinden sonra Bit köyü Livane sancağına bağlanmıştır.
Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında Bit köyü Livane-i Ulya sancağının Bedazor nahiyesine bağlıydı. Bu tarihte köyde 28 hanede toplam 52 erkek tespit edilmişti. Erkek sayısı kadar kadın eklenince Bit köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 104 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.[4]
Bit, 19. yüzyılın ikinci yarısında, Trabzon vilayetinin Lazistan sancağına bağlı Livana kazasının köylerinden biriydi. 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesine göre köyün nüfusu 16 hanede yaşayan 32 kişiden oluşuyordu. Salnamede belirtilmemiş olmasına karşın Osmanlı idaresinin bu tarihte de sadece erkek nüfusunu tespit ettiği bilinmektedir. Erke sayısı kadar kadın eklenince, köyde 64 kişinin yaşadığı ortaya çıkar. 1835 nüfusuyla kıyaslandığında köyde yaşayan kişi saysının önemli ölçüde azaldığı görülmektedir. Salnamede köyde vergiye tabi hayvan varlığı olarak 10 öküz, 15 inek, 10 at, 154 keçi ve 100 koyun kayda geçirilmiştir.[9] 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'ya Livana kazası Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakılınca, Bit köyü Kiskim kazasına bağlanmıştır.
Bit köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Artvin vilayetine bağlı Yusufeli kazasının merkez nahiyesindeki köylerden biriydi.[6] 1940 genel nüfus sayımında "Bit" adıyla kaydedilen yerleşim, Çoruh vilayetine bağlı Yusufeli kazasının merkez nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 170 kişiden oluşuyordu.[10] Bit "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Tarakçılar olarak değiştirilmiştir.[11] Bit adının bir parazit olan "bit"le ilişkisi olmamasına karşın, bu yer adı halk arasında parazit adı gibi algılandığı için "tarak" kelimesinden türemiş bir adla değiştirilmiş olmalıdır.1965 genel nüfus sayımında Tarakçılar köyünün nüfusu 228 kişiden oluşuyordu ve bu nüfus içinde 73 kişi okuma yazma biliyordu.[12]
Tarakçılar'da günümüze ulaşan tarihsel eser, sığınak veya depo olarak kullanılan yeraltı yapılarıdır.
Coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Tarakçılar köyü, Artvin il merkezine 74 km, Yusufeli ilçe merkezine 31 km uzaklıktadır.[13]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıllara göre köy nüfus verileri | |
|---|---|
| 2021 | 60[2] |
| 2020 | 67[2] |
| 2019 | 88[2] |
| 2018 | 100[2] |
| 2017 | 50[2] |
| 2016 | 52[2] |
| 2015 | 55[2] |
| 2014 | 69[2] |
| 2013 | 84[2] |
| 2012 | 60[2] |
| 2011 | 49[2] |
| 2010 | 43[2] |
| 2009 | 49[2] |
| 2008 | 54[2] |
| 2007 | 52[2] |
| 2000 | 76[13] |
| 1990 | 171[13] |
| 1985 | 172[13] |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Tarakcilar, Turkey Page". Fallingrain.com. 31 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2022.
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p "Artvin Yusufeli Balcılı Köy Nüfusu". Nufusune.com. 31 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2022.
- ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024.
Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
- ^ a b Taner Artvinli, Yusufeli Külliyâtı, İstanbul, 2013, 2 cilt, I. cilt, s. 367, ISBN 9786058624818.
- ^ Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 358, ISBN 9789157871117.
- ^ a b Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 82.
- ^ "Lazca Sözlük". 27 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ocak 2023.
- ^ 2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2017, s. 50 17 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-9470-8-7
- ^ Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 359, ISBN 9789157871117.
- ^ 1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 170.
- ^ "Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, Ankara, 1968, s. 622". 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2021.
- ^ 1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 90.
- ^ a b c d "Tarakçılar Köyü". YerelNet.org.tr. 19 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Haziran 2014.