1. Türkiye Hükûmeti - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Arka plan
  • 2 Kabine
  • 3 Sonrası
  • 4 Kaynakça
  • 5 Dış bağlantılar

1. Türkiye Hükûmeti

  • العربية
  • Azərbaycanca
  • Deutsch
  • English
  • Français
  • İtaliano
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
I. İnönü Hükûmeti

1. Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti
Kuruluş tarihi30 Ekim 1923
Fesih tarihi6 Mart 1924
Kişiler ve kuruluşlar
Devlet başkanıMustafa Kemal Atatürk
Hükûmet başkanıİsmet İnönü
Bakan sayısı12
Üye partilerCumhuriyet Halk Partisi
Meclisteki durumuÇoğunluk hükûmeti
166 / 333
Tarihçe
Seçim1923 Türkiye genel seçimleri
Yasama dönemi2. dönem
ÖncülV. İcra Vekilleri Heyeti
Ardıl2. Türkiye Hükûmeti

I. Türkiye Hükûmeti veya I. İnönü Hükûmeti (30 Ekim 1923 - 6 Mart 1924), Türkiye Cumhuriyeti'nde kurulan ilk hükûmettir.[1] I. Türkiye Hükûmeti kurulmadan önce de 23 Nisan 1920 - 29 Ekim 1923 arasında başka hükûmetler de vardı, ancak 29 Ekim 1923'te cumhuriyet ilan edildi ve bundan ötürü hükûmet sıralaması tekrar 1'den başladı.

Arka plan

[değiştir | kaynağı değiştir]

Kurulan ilk hükûmetin ilk başbakanı Cumhuriyet Halk Partisi üyesi İsmet İnönü'ydü. İnönü, Türk Kurtuluş Savaşı'nda başarılı bir general olmasının yanı sıra, Mudanya Mütarekesi ve Lozan Antlaşması görüşmelerinde de yetenekli bir politikacı olduğunu kanıtlamıştı.

Kabine

[değiştir | kaynağı değiştir]
Resim Görev[2][3] İsim Parti Başlangıç Bitiş
Başvekil (Başbakan) İsmet İnönü CHP 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Hariciye (Dışişleri) Vekili
Şer'iye (Diyanet) Vekili Mustafa Fevzi Sarhan 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Erkân-ı Harbiye-i Umumiye (Genelkurmay) Vekili Fevzi Çakmak 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Dahiliye (İçişleri) Vekili Ahmet Ferit Tek 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Maliye Vekili Hasan Fehmi Ataç 30 Ekim 1923 2 Ocak 1924
Mustafa Abdülhalik Renda 2 Ocak 1924 6 Mart 1924
Müdafaa-i Millîye (Millî Savunma) Vekili Kâzım Özalp 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
İktisat (Ekonomi) Vekili Hasan Saka 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Adliye (Adalet) Vekili Seyyid Bey 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Maarif (Eğitim) Vekili İsmail Safa Özler 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Nafia (Bayındırlık) Vekili Ahmet Muhtar Cilli 30 Ekim 1923 19 Ocak 1924
Süleyman Sırrı Aral 19 Ocak 1924 6 Mart 1924
Sıhhiye ve Muavenet-i İçtimaiye (Sağlık ve Sosyal Yardım) Vekili Refik Saydam 30 Ekim 1923 6 Mart 1924
Mübadele, İmar ve İskân Vekili Mustafa Necati 30 Ekim 1923 6 Mart 1924

1935 yılına kadar Türkiye'de soyadları kullanılmamaktaydı, bu durum Soyadı Kanunu'na kadar geçerli olmuştur. Listede yer alan soyadlar, kabine üyelerinin daha sonra aldıkları soyadlardır.

Sonrası

[değiştir | kaynağı değiştir]

Şeriyye Vekâleti Osmanlı İmparatorluğu'ndan devralınan, Erkân-ı Harbiye-i Umumiye ise Kurtuluş Savaşı sırasında faaliyet gösteren geçici bir bakanlıktı. Her iki bakanlık da 3 Mart 1924 tarihinde kaldırılmış ve İsmet İnönü yeni hükûmeti kurmak üzere istifa etmiştir.

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ "Türkiye Cumhuriyeti hükümetleri". hurriyet.com.tr. Hürriyet. 17 Mart 2003. 3 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2020. 
  2. ^ "HÜKÜMETLER". web.archive.org. 15 Mayıs 2013. 15 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ağustos 2024. 
  3. ^ "Official page of the parliament". 28 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ağustos 2013. 

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetleri Başbakanlık.gov.tr
  • Hükûmetler ve Programları - Türkiye Büyük Millet Meclisi10 Temmuz 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  • Türk Hükûmetleri Kronolojisi19 Temmuz 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. MFA.gov.tr
  • g
  • t
  • d
1. Türkiye Hükûmeti
I. İnönü Hükûmeti (1 Kasım 1923 - 6 Mart 1924)
Başvekil ve Hariciye (Dışişleri) Vekili
İsmet İnönü
Şer'iye (Diyanet) Vekili
Mustafa Fevzi Sarhan
Adliye Vekili
Mehmet Seyit Bey
Erkân-ı Harbiye-i Umumiye (Genelkurmay) Vekili
Fevzi Çakmak
Müdafaa-i Millîye (Millî Savunma) Vekili
Kâzım Özalp
Dahiliye (İçişleri) Vekili
Ahmet Ferit Tek
İktisat (Ekonomi) Vekili
Hasan Saka
Maliye Vekili
Hasan Fehmi Ataç → Abdülhalik Renda
Maarif (Eğitim) Vekili
İsmail Safa Özler
Nafia (Bayındırlık) Vekili
Ahmet Muhtar Cilli → Süleyman Sırrı Aral
Mübadele, İmar ve İskân Vekili
Mustafa Necati
Sıhhiye (Sağlık) Vekili
Refik Saydam
  • g
  • t
  • d
Türkiye Türkiye hükûmetleri (liste)
Osmanlı İmparatorluğu Ankara Hükûmeti
(1920-1923)
  • Atatürk
  • I. Çakmak
  • II. Çakmak
  • Orbay
  • Okyar
Hilal ve yıldız amblemi
 Türkiye
(1923-günümüz)
  • I. İnönü
  • II. İnönü
  • Okyar
  • III. İnönü
  • IV. İnönü
  • V. İnönü
  • VI. İnönü
  • VII. İnönü
  • I. Bayar
  • II. Bayar
  • I. Saydam
  • II. Saydam
  • I. Saracoğlu
  • II. Saracoğlu
  • Peker
  • I. Saka
  • II. Saka
  • Günaltay
  • I. Menderes
  • II. Menderes
  • III. Menderes
  • IV. Menderes
  • V. Menderes
  • I. Gürsel
  • II. Gürsel
  • VIII. İnönü
  • IX. İnönü
  • X. İnönü
  • Ürgüplü
  • I. Demirel
  • II. Demirel
  • III. Demirel
  • I. Erim
  • II. Erim
  • Melen
  • Talu
  • I. Ecevit
  • Irmak
  • IV. Demirel
  • II. Ecevit
  • V. Demirel
  • III. Ecevit
  • VI. Demirel
  • Ulusu
  • I. Özal
  • II. Özal
  • Akbulut
  • I. Yılmaz
  • VII. Demirel
  • I. Çiller
  • II. Çiller
  • III. Çiller
  • II. Yılmaz
  • Erbakan
  • III. Yılmaz
  • IV. Ecevit
  • V. Ecevit
  • Gül
  • I. Erdoğan
  • II. Erdoğan
  • III. Erdoğan
  • I. Davutoğlu
  • II. Davutoğlu
  • III. Davutoğlu
  • Yıldırım
  • IV. Erdoğan
  • V. Erdoğan
Numarasına göre
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 11
  • 12
  • 13
  • 14
  • 15
  • 16
  • 17
  • 18
  • 19
  • 20
  • 21
  • 22
  • 23
  • 24
  • 25
  • 26
  • 27
  • 28
  • 29
  • 30
  • 31
  • 32
  • 33
  • 34
  • 35
  • 36
  • 37
  • 38
  • 39
  • 40
  • 41
  • 42
  • 43
  • 44
  • 45
  • 46
  • 47
  • 48
  • 49
  • 50
  • 51
  • 52
  • 53
  • 54
  • 55
  • 56
  • 57
  • 58
  • 59
  • 60
  • 61
  • 62
  • 63
  • 64
  • 65
  • 66
  • 67
Mevcut hükûmet
  • g
  • t
  • d
İsmet İnönü
Ailesi
Mevhibe İnönü (Eşi) · Ömer İnönü (Oğlu) · Erdal İnönü (Oğlu) · Özden Toker (Kızı) · Metin Toker (Damadı) • Hayri İnönü (torunu) • Gülsün Bilgehan (torunu)
Hükûmetleri
1. · 2. · 4. · 5. · 6. · 7. · 8. · 26. · 27. · 28.
Kurumlar
Pembe Köşk · İnönü Vakfı · Türk Dil Kurumu (Koruyucu Başkan)
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=1._Türkiye_Hükûmeti&oldid=36051942" sayfasından alınmıştır
Kategoriler:
  • 1. Türkiye Hükûmeti
  • İsmet İnönü hükûmetleri
  • 1924'te Türkiye'de feshedilmiş oluşumlar
  • 1923'te Türkiye'de kurulan oluşumlar
  • 1923'te kurulan kabineler
  • 1924'te feshedilmiş kabineler
Gizli kategori:
  • Webarşiv şablonu wayback bağlantıları
  • Sayfa en son 13.45, 21 Eylül 2025 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
1. Türkiye Hükûmeti
Konu ekle