Molla Ahmed Camii
Molla Əhməd məscidi | |
Caminin genel görünümü, 2019 | |
![]() | |
| Genel bilgiler | |
|---|---|
| Konum | İçerişehir, Bakü, Azerbaycan |
| Koordinatlar | 40°22′03″K 49°50′08″D / 40.36750°K 49.83556°D |
| Yaptıran | Nasreddin Guştası ibn Hasan Hacıbaba |
| Tamamlanma | 14. yüzyıl |
| Mimar(lar) | Mahmud ibn Sa'd |
Molla Ahmed Camii, XIV. yüzyılda inşa edilmiş ve İçerişehir’de yer alan tarihi ve mimari bir anıttır.
Cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu’nun 2 Ağustos 2001 tarih ve 132 sayılı kararı ile yerel öneme sahip taşınmaz tarih ve kültür varlıkları listesine dahil edilmiştir.
Tanımı
[değiştir | kaynağı değiştir]Molla Ahmed Camii, İçerişehir’deki mahalle camileri tipinde bir camidir.[1] XIV. yüzyılın başlarında, Nasreddin Guştası ibn Hasan Hacıbaba tarafından mimar Mahmud ibn Sa’d'a yaptırılmıştır.[1][2][3]
Cami, dikdörtgen planlıdır ve küçük bir harim bölümünden oluşmaktadır.[4] Tek katlıdır ve minaresi yoktur.[5] Güney duvarında sade bir mihrap vardır ve yanlardan taçlandırılmış, alçak profilli taş bir kubbe ile örtülmektedir.[1] Yapı, göze çarpmayan asimetrik cephesi, özenle profillendirilmiş girişi ve sonradan eklenmiş iki küçük pencere ile tamamlanmaktadır.[2] Cephenin üst kısmında, uzun bir şerit halinde yerleştirilmiş iki satırlık Arapça kitabede yapının banisi ve mimarı hakkında bilgi verilmektedir.[1] Caminin, Ahmed adlı bir kişinin burada ahundluk yapması nedeniyle halk arasında Molla Ahmed Camii olarak adlandırıldığı bilinmektedir.[2]
Azerbaycan’da Sovyet işgalinden sonra dinle mücadele resmi olarak 1928 yılından itibaren başlatılmıştır. Aynı yılın Aralık ayında Azerbaycan Komünist Partisi Merkez Komitesi, çok sayıda cami, kilise ve sinagogu eğitim amaçlı kullanılmak üzere kulüplerin tasarrufuna vermiştir. 1917 yılında Azerbaycan’da yaklaşık 3.000 cami bulunurken, bu sayı 1927’de 1.700’e, 1933’te ise yalnızca 17’ye düşmüştür.[6]
Azerbaycan’ın bağımsızlığını yeniden kazanmasının ardından cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Ağustos 2001 tarihli ve 132 sayılı kararıyla ülke önemine sahip taşınmaz tarih ve kültür anıtları listesine yeniden alınmıştır.[7][8]
Ekim 2025’te, cami bünyesinde Azerbaycan Minyatür Sanat Müzesi'nin açılışı gerçekleştirilmiştir.[9]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c d Şamil, Fətullayev (2013). Bakının memarlıq ensiklopediyası (Azerice). Şərq-Qərb. s. 87.
- ^ a b c "Molla Əhməd məscidi - İçərişəhər Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu". icherisheher.gov.az. 2022-07-07 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2024-01-29.
- ^ Azərbaycan və Əhli-beyt irsi (PDF) (Azerice). Bakı: Elm və təhsil. 2013. s. 95. 2024-02-02 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2024-02-02.
- ^ Azərbaycan Respublikası Məscidlərinin Ensiklopediyası (PDF) (Azerice). Bakı: Beynəlxalq Əlhuda. 2001. s. 51. ISBN 964-8121-59-1. 2021-07-23 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
- ^ Aslan, Aysel (2022-04-18). "İçərişəhərin restavrasiya olunan abidələri". modern.az (Azerice). 2022-04-22 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2024-01-29.
- ^ Arif Yunusov (2004). Ислам в Азербайджане (PDF). Bakı: Zaman. s. 78. ISBN 9952-8052-0-9. 2023-07-05 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2022-12-14.
- ^ "Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2001-ci il 2 avqust Tarixli 132 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmişdir" (PDF) (Azerice). mct.gov.az. 2001-08-02. 2021-07-07 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2022-12-14.
- ^ "Dini abidələr". icherisheher.az. 2018-06-30. 2018-06-30 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2024-01-29.
- ^ "İçərişəhərdə Azərbaycan Miniatür Sənət Muzeyi açılıb". Azərtac. 2 Ekim 2025. Erişim tarihi: 3 Ekim 2025.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
Wikimedia Commons'ta Molla Ahmed Camii ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
