Misisipiyen - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portali
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Kaynakça

Misisipiyen

  • Afrikaans
  • العربية
  • Bosanski
  • Català
  • Deutsch
  • English
  • Español
  • فارسی
  • Suomi
  • Français
  • Galego
  • עברית
  • Magyar
  • Bahasa Indonesia
  • İtaliano
  • 日本語
  • ქართული
  • 한국어
  • Lëtzebuergesch
  • Македонски
  • Bahasa Melayu
  • Nederlands
  • Norsk nynorsk
  • Polski
  • Português
  • Srpskohrvatski / српскохрватски
  • Simple English
  • Svenska
  • Tagalog
  • Українська
  • Tiếng Việt
  • 中文
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Wikimedia Commons
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Misisipiyen
358.86 ± 0.4 - 323.4 ± 0.19 myö 
PreЄ
Є
O
S
D
C
P
T
J
K
Pg
N
Kronoloji
−360 —
–
−355 —
–
−350 —
–
−345 —
–
−340 —
–
−335 —
–
−330 —
–
−325 —
–
−320 —
–
−315 —
–
−310 —
–
−305 —
–
−300 —
–
P
a
l
e
o
z
o
y
i
k
Devoniyen
K
a
r
b
o
n
i
f
e
r
Permiyen
M
i
s
i
s
i
p
i
y
e
n
P
e
n
s
i
l
v
a
n
i
y
e
n
E
r
k
e
n
O
r
t
a
G
e
ç
E
r
k
e
n
O
r
t
G
e
ç
Turneziyen
Vizeyen
Serpuk.
Başkiriyen
Moskoviyen
Kasımoviyen
Gijeliyen
 
 
←
Karbonifer Yağmur Ormanı Çöküşü
←
Mazon Creek Fosilleri
←
Romer aralığının sonu
←
Romer aralığının başlangıcı
2023 itibarıyla Karbonifer'in Uluslararası Stratigrafi Komisyonu'na göre alt bölümleri.[1]
Dikey eksen ölçeği: milyon yıl önce.
Etimoloji
Kullanım bilgisi
Gök cismiDünya
Bölgesel kullanımKüresel (ICS)
Kullanılan zaman çizelgesiICS Zaman Cetveli
Tanım
Kronolojik birimAlt dönem
Zaman aralığının resmîyetiResmî
Atmosfer ve iklim verileri

Misisipiyen veya Erken Karbonifer, Uluslararası Stratigrafi Komisyonu'nun jeolojik zaman ölçeğine göre Karbonifer Dönemi'nin alt dönemlerinden birincisidir. Yaklaşık 358,86 milyon yıl önce başlayıp 323,4 milyon yıl önce sona ermiştir. Diğer birçok jeokronolojik birimde olduğu gibi, Misisipiyen'i tanımlayan kayaç tabakaları iyi şekilde belirlenmiştir; ancak başlangıç ve bitiş tarihleri birkaç yüz bin yıllık bir belirsizlik payına sahiptir. Bu alt dönem adını, bu yaşa ait kayaçların yüzeylendiği Mississippi Vadisi'nden alır.

Misisipiyen, Kuzey Yarımküre'de kıyı ilerlemesinin yaşandığı bir dönemdir. Deniz seviyesi o kadar yüksekti ki, yalnızca Baltık Kalkanı ve Kanada Kalkanı kara hâlinde kalmıştır. Kratonlar geniş delta sistemleri ve lagünlerle çevriliydi; sığ denizlerle kaplı kıtasal platformlarda ise yoğun karbonat çökelimi gerçekleşmiştir.[2]

Kuzey Amerika'da, bu zaman aralığı ağırlıklı olarak denizel kireçtaşlarından oluştuğu için, Devoniyen ile Pensilvaniyen arasında yer alan bağımsız bir jeolojik dönem olarak ele alınır. Avrupa'da ise Misisipiyen ve Pensilvaniyen birlikte Karbonifer Dönemi içinde değerlendirilir ve geleneksel olarak Alt Karbonifer ve Üst Karbonifer adlarıyla anılır.

Misisipiyen sırasında Apalaş Dağları’nda önemli bir orojenez evresi yaşanmıştır.

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ "Uluslararası Kronostratigrafik Çizelge" (PDF). www.stratigraphy.org. Uluslararası Stratigrafi Komisyonu. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
  2. ^ Cesare Emiliani, Planet Earth: Cosmology, Geology, and the Evolution of Life and Environment 1992 496.
  • g
  • t
  • d
Yerkürenin jeolojik tarihi
Senozoyik Zaman
(66,0 myö-günümüz)
Kuvaterner (2,58 myö-günümüz)
  • Pleyistosen (2,58 myö-11,8 byö)
  • Holosen (11,8 byö-günümüz)
Neojen (23,0-2,58 myö)
  • Miyosen (23,0-5,33 myö)
  • Pliyosen (5,33-2,59 myö)
Paleojen (66,0-23,0 myö)
  • Paleosen (66,0-56,0 myö)
  • Eosen (56,0-33,9 myö)
  • Oligosen (33,9-23,0 myö)
Mezozoyik Zaman
(252-66,0 myö)
Kretase (145-66,0 myö)
  • Erken (145-100 myö)
  • Geç (100-66,0 myö)
Jura (201-145 myö)
  • Erken (201-174 myö)
  • Orta (174-164 myö)
  • Geç (164-145 myö)
Triyas (252-201 myö)
  • Erken (252-247 myö)
  • Orta (247-237 myö)
  • Geç (237-201 myö)
Paleozoyik Zaman
(539-252 myö)
Permiyen (299-252 myö)
  • Sisuraliyen (299-272 myö)
  • Guadalupiyen (272-260 myö)
  • Lopingiyen (260-252 myö)
Karbonifer (359-299 myö)
  • Misisipiyen (359-323 myö)
  • Pensilvaniyen (323-299 myö)
Devoniyen (419-359 myö)
  • Geç (359-383 myö)
  • Orta (383-393 myö)
  • Erken (393-419 myö)
Silüriyen (444-419 myö)
  • Landoveri (444-433 myö)
  • Venlok (433-427 myö)
  • Ludlov (427-423 myö)
  • Pridoli (423-419 myö)
Ordovisiyen (485-444 myö)
  • Geç (444-458 myö)
  • Orta (458-470 myö)
  • Erken (470-485 myö)
Kambriyen (539-485 myö)
  • Terrenöviyen (539-521 myö)
  • Seri 2 (521-509 myö)
  • Miaolingiyen (509-497 myö)
  • Frongiyen (497-485 myö)
Proterozoyik Üst Zaman
(2,5 milyar yıl önce-539 myö)
Neoproterozoyik (1 milyar yıl önce-539 myö)
  • Toniyen (1 milyar yıl önce-720 myö)
  • Kriyojeniyen (720-635 myö)
  • Ediyakaran (635-539 myö)
Mezoproterozoyik (1,6-1 milyar yıl önce)
  • Kalimiyen (1,6-1,4 milyar yıl önce)
  • Ektasiyen (1,4-1,2 milyar yıl önce)
  • Steniyen (1,2-1 milyar yıl önce)
Paleoproterozoyik (2,5-1,6 milyar yıl önce)
  • Sideriyen (2,5-2,3 milyar yıl önce)
  • Riyasiyen (2,3-2,05 milyar yıl önce)
  • Orosiriyen (2,05-1,8 milyar yıl önce)
  • Stateriyen (1,8-1,6 milyar yıl önce)
Arkeen Üst Zaman (4-2,5 milyar yıl önce)
  • Eoarkeen (4-3,6 milyar yıl önce)
  • Paleoarkeen (3,6-3,2 milyar yıl önce)
  • Mesoarkeen (3,2-2,8 milyar yıl önce)
  • Neoarkeen (2,8-2,5 milyar yıl önce)
Hadeen Üst Zaman (4,6-4 milyar yıl önce)
 
byö = bin yıl önce; myö = milyon yıl önce.
Ayrıca bakınız: Jeolojik zaman cetveli  • Jeoloji  • Dünya  • Yerküre tarihi
Kaynak: Uluslararası Kronostratigrafik Çizelge (arşivlenmiş belge). Uluslararası Stratigrafi Komisyonu. 9 Ağustos 2024 tarihinde alınmıştır.
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Misisipiyen&oldid=36794761" sayfasından alınmıştır
Kategori:
  • Jeoloji şablonları
Gizli kategori:
  • Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler
  • Sayfa en son 08.18, 12 Şubat 2026 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Hukuk & Güvenlik İletişim Noktaları
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
Misisipiyen
Konu ekle