Ektasiyen
Ektasiyen (Antik Yunanca:éktasis, "genişleme" anlamına gelir), Mezoproterozoyik zamanının ikinci jeolojik dönemidir. 1400 ila 1200 milyon yıl önce sürmüş ve 200 milyon yıllık bir zaman dilimini kapsamıştır. Kalimiyen dönemini takip eder ve Steniyen döneminden önce gelir. Bu dönem kronometrik olarak tanımlanmıştır.
Jeolojik olarak Ektasiyen ismi, dönem boyunca platform örtülerinin devam eden genişlemesine atıfta bulunur. Erken Ektasiyen döneminde bir gün 17 saat 32 dakikaydı. Ektasiyen'in sonunda ise bir gün 18 saat 28 dakikaya çıkmıştı.
Bu dönem, eşeyli üremeye dair ilk kanıtlar nedeniyle ilgi çekicidir. Kanada, Somerset Adası'ndaki 1,2 milyar yıllık Hunting Formasyonu, Ektasiyen'in sonlarına tarihlenir. Bu formasyon; çok hücreli, ipliksi bir kırmızı alg türü olan ve taksonomik olarak tanımlanmış ilk ökaryot sayılan Bangiomorpha pubescens'in mikrofosillerini içerir. Bu, karmaşık çok hücrelilik için temel bir özellik olan eşeyli üremeyi sergileyen ilk organizmaydı. Karmaşık çok hücrelilik, birlikte yaşayan organizma kolonileri gibi "basit" çok hücrelilikten farklıdır. Gerçek çok hücreli organizmalar, farklı işlevler için özelleşmiş hücreler içerir. Bu durum aslında eşeyli üremenin de temel bir özelliğidir; çünkü erkek ve dişi gametler (eşey hücreleri) de özelleşmiş hücrelerdir. Eşeyli üreyen organizmalar, sadece germ hücrelerinden (üreme hücreleri) bütün bir organizma oluşturma sorununu çözmek zorundadır.
Eşeyli üreme ve gametlerin bir organizmaya dönüşme yeteneği, gerçek çok hücrelilik için gerekli ön koşullardır. Eşeyli üreme ve gerçek çok hücreliliğin aynı zamanda ortaya çıktığı düşünülür ve gerçek çok hücrelilik genellikle eşeyli üreme için bir belirteç kabul edilir.
Dış Bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- James G. Ogg (2004). "Status on Divisions of the International Geologic Time Scale". Lethaia. 37 (2). ss. 183-199. doi:10.1080/00241160410006492.