Kıbrıs Jandarması
 | Bu madde, öksüz maddedir; zira herhangi bir maddeden bu maddeye verilmiş bir bağlantı yoktur. (Kasım 2024) |
| Kıbrıs Jandarması | |
|---|---|
| Etkin | 1878-1935 |
| Ülke |  Britanya Kıbrısı |
| Tipi | Jandarma |
| Karargâh | Kıbrıs |
Kıbrıs Jandarması (İngilizce: Cyprus Military Police; Yunanca: Στρατιωτική Αστυνομία Κύπρου, romanize: Stratotiki Astinomia Kipru), Kıbrıs'ın Britanya döneminde var olan bir jandarma teşkilatıydı.
Tarihi
[değiştir | kaynağı değiştir]_p009_A_ZAPTIEH.jpg)
1878'de, Kıbrıs'ın Britanya yönetimi, Osmanlı zaptiyesinin yerine bir jandarma gücü olan Kıbrıs Jandarması'nı kurdu.[1] Yeni gücün mensupları yine zaptiye olarak adlandırılmaya devam edildi.
Zaptiyelerin asıl görevleri Osmanlı döneminde neredeyse tamamen vergi toplamakla sınırlıydı. Britanya yönetimi altında, Kıbrıs Jandarması'nın rolü, yüksek suç oranıyla mücadele etmenin yanı sıra muhafızlık, refakat ve hapishane görevlerini de içerecek şekilde genişletildi.[2] 1879'da kamu yararına işler üstlenmek üzere Kıbrıs Öncüleri adlı yeni bir birlik kuruldu. Kıbrıs Öncüleri, 1880'deki Limasol sel felaketinden kurtarma çalışmalarına olmakta büyük bir rol oynadılar. Bundan kısa bir süre sonra, jandarma ve öncülerin, 8 Britanya subay, 9 Kıbrıslı subay, 220 atlı ve 473 piyade sıradan askerden oluşan tek bir kuvvete entegre edilmesine karar verildi ve bu kuvvet, Kıbrıs'ın altı idari bölgesinden sorumlu bir başkomutan ve altı yerel komutan tarafından yönetiliyordu.[3]
1890'ların sonlarına doğru Kıbrıs Jandarması, hem Türk hem de Rum toplumlardan alınan, tek bir ada çapındaki komuta altında iyi eğitimli bir kuvvet haline gelmişti. Kıbrıs Jandarma personeli, askeri disiplin altında kışlalarda barındırılıyordu ve en kıdemli sekiz subay pozisyonu Britanya Ordusu'ndan görevlendirilerek dolduruluyordu.[4] Kuvvetin personeli başlangıçta ağırlıklı olarak azınlık Kıbrıslı Türk nüfusundan oluşuyordu, ancak 1897'ye gelindiğinde kuvvet, Britanya savaş ırkı teorisine uygun olarak neredeyse eşit sayıda Rum Kıbrıslıyı işe aldığını iddia etti.[5] Karabinalar ve kılıçlarla donatılmış atlı zaptiyeler, çağdaş çizimlerde kırsal yollarda ikili gruplar halinde devriye gezerken tasvir edilmiş ve kırsal alanlardaki mülkiyet suçlarına karşı gözle görülür bir koruma sağlamıştır.[2]
Atlı zaptiyelerden oluşan bir müfreze, Kraliçe Victoria'nın 1897'deki Elmas Jübile kutlamalarına katılmış ve fesleri ile mavi ve kırmızı zuave tarzı ceketleri çok dikkat çekmiştir.[6] 1907'de zuave üniformaları, fesler korunsa da, sıradan görevler için haki talim üniformalarıyla değiştirilmiştir.[7]
Kıbrıs, Osmanlı İmparatorluğu'nun İttifak Devletleri safında savaşa girmesiyle I. Dünya Savaşı sırasında Britanya tarafından ilhak edildi ve 1925'te Britanya taç kolonisi ilan edildi. Kıbrıs Jandarması, savaş sırasında karşı casusluk faaliyetlerine odaklandı ve geniş kıyı şeridinde devriye gezdi.[8] Polis gücü, 1915'ten 1933'te emekli olana kadar Yarbay A.E. Gallagher komutası altında yarı askeri yönetimini korudu.[9][10] İki yıl sonra, polis gücü sivil bir Kıbrıs Polis Gücü olarak yeniden düzenlendi ve görevlendirilen ordu subaylarının yerini Britanya ve diğer sömürge polis güçlerinden atanan müfettişler ve komiserler aldı.[11]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Harfield, A.G. (1978). "BRITISH MILITARY PRESENCE IN CYPRUS IN THE 19th CENTURY". Journal of the Society for Army Historical Research. 56 (227). ss. 160-170.
- ^ a b Alecou, Alexeis (October 2014). "British Law and Order in Cyprus". History Today. 64 (10). ss. 16-18.
- ^ Gallagher, Albert (1928). "The Development of the Police in Cyprus". The Police Journal. 1 (3). ss. 470-474. doi:10.1177/0032258X2800100311.
- ^ David Anderson and David Killingray, Policing and Decolonisation, Politics, Nationalism and the Police 1917-65, 0-7190-3033-1
- ^ Varnava, Andrekos (Ekim 2010). ""Martial Races" in the Isle of Aphrodite". Journal of Military History. 74 (4). ss. 1047*1067.
- ^ Illustrated London News, June 26, 1897
- ^ "CYPRUS POLICE - Photo Gallery". 30 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2024.
- ^ Jackson, Ashley (April 2014). "Sir Charles Lucas and The Empire at War". Round Table. 103 (2). ss. 165-173. doi:10.1080/00358533.2014.898503.
- ^ Anon (1915). "Index to the Cyprus Gazette 1915". Government Printing Office Nicosia. Published by Authority. s. 8909.
- ^ Anon (1933). "Index to the Cyprus Gazette 1933". Government Printing Office Nicosia. Published by Authority. s. 458.
- ^ Anon (1916). The Cyprus Blue Book 1916 - by Government of Cyprus, Nicosia. Cyprus: Great Britain Colonial Office.