Ethem Sarısülük
Ethem Sarısülük | |
|---|---|
| Doğum | 11 Temmuz 1986 Beylice, Sungurlu, Çorum |
| Ölüm | 14 Haziran 2013 (26 yaşında) Kızılay, Ankara, Türkiye |
| Ölüm sebebi | Ateşli silah yaralanması |
| Defin yeri | Beylice, Sungurlu, Çorum |
| Vatandaşlık | Türkiye |
| Meslek | İşçi, eylemci |
| Tanınma nedeni | Gezi Parkı protestoları sırasında öldürülmesi |
| Ebeveyn(ler) | Muzaffer Sarısülük Sayfi Sarısülük |
| Aile | Mustafa Sarısülük |
Ethem Sarısülük (11 Temmuz 1986, Sungurlu - 14 Haziran 2013, Ankara), 2013 yılında Gezi Parkı protestoları sırasında Ankara'da Polis tarafından vurularak öldürülen eylemci. Ankara'daki Gezi Parkı eylemi sırasında Polis memuru Ahmet Şahbaz tarafından[1] başından ağır yaralanan Sarısülük, 14 gün yoğun bakımda kaldı. 12 Haziran 2013 tarihinde beyin ölümü gerçekleşen Ethem Sarısülük, 14 Haziran 2013 tarihinde saat 15.15'te Ankara Numune Hastanesi'nde öldü.[2] Yapılan otopside mermi çekirdeğinin beynin içinde olduğu rapor edilmiştir.[3][4]
Hayatı
[değiştir | kaynağı değiştir]11 Temmuz 1986 yılında[5] Çorum'un Sungurlu ilçesinde Türkmen Alevi bir ailenin çocuğu olarak doğdu.[6] 1991 yılında ailesi ile birlikte Ankara'ya göç ettiler. Babası Muzaffer Sarısülük edebiyat öğretmeniydi. Ancak çeşitli nedenlerle öğretmenlikten istifa ederek Çorum'un kırsalında tek başına yaşamaya başladı.[7] Babası teknolojiden uzak ve vegan bir yaşam sürdürmüş olup 21 Aralık 2018 tarihinde ölmüştür. Annesi Sayfı Sarısülük temizlik işleri ile geçimini sağlamaktadır. Üç erkek bir kız kardeşiyle yoksul bir çocukluk geçirdi. İlkokulu Kınık İlköğretim okulunda tamamladı ve lise öğrenimine Abidinpaşa Endüstri Meslek Lisesi'nde başladı; ancak devam edemedi. Ardından Tuzluçayır Lisesi'nde eğitime başladı; ancak ikinci sınıfta bıraktı.[8] Bu okuldayken parasız eğitim protestoları esnasında göz altına alındı. Liseden sonra kargoculuk, hamallık gibi işlerde çalıştıktan sonra kaynak işçisi olarak OSTİM'de çalıştı.[9] Bir dönem Hakkâri'de bir karakol inşaatında çalıştı.[10]
Ölümü
[değiştir | kaynağı değiştir]
1 Haziran'da Gezi Parkı protestolarında Polis memuru Ahmet Şahbaz'ın açtığı ateş sonucunda başına isabet eden bir mermi ile yaralandı. Birkaç gün içerisinde tüm organları iflas etti ve 14. günün sonunda öldü.[11] Ailenin suç duyurusunda bulunmasından 7 gün sonra olay yerinde keşif yapıldı.[12]
Cenazesi otopsisinin yapılması için Keçiören Adli Tıp Kurumuna gönderildi.[13] Uzmanlar dışında ailenin avukatları Kazım Bayraktar ile Teoman Özkan ve savcıyla birlikte bir gözlemci uzman katıldı. Otopsi fotoğraf ve video olarak kaydedildi. Beynine saplanmış 9 mm çapında bir mermi çıkartıldı.[4] Merminin 4,8 metreden ateşlendiği öngörüldü. Ailesi organlarını bağışlamak istedi; ancak otopsi nedeniyle kullanılamayacak hale gelen organlar nedeniyle bu istek gerçekleşmedi.[14]
3 Eylül 2014'te katil zanlısı Polis memuru Ahmet Şahbaz'ın 7 yıl 9 ay hapis cezasına çarptırılmasına, bu cezanın 1 yılı denetimli serbestlik olduğundan şahsın 4 yıl 2 ay cezaevinde kalmasına karar verilmiştir.[15] Ancak 8 Aralık 2014'te Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, sanık Şahbaz'ın, "karşısındaki grubu görüp, hedef gözeterek ateş ettiğinin" anlaşılması karşısında, hakkında "kasten adam öldürme" suçundan hüküm kurulması gerekirken, "olası kastla öldürmek" suçundan hüküm kurulmasının yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.[16]
Cenaze töreni
[değiştir | kaynağı değiştir]16 Haziran 2013'te 12.30'da Kızılay'da Sarısülük'ün cenazesi için toplanan kalabalığa polis engeli geldi. Polis, anma töreni için cenaze yetkililerinin Kızılay'da toplanmasına izin vermedi. Tören yapılmak üzere Kızılay'a götürüldüğü sırada polis ve jandarma ekipleri Batıkent kavşağında yolu kapattı. Sarısülük için Kızılay'da planlanan törene katılmak için toplanan insanlar, Sarısülük'ün vurulduğu yere karanfil bıraktı. Polis, anma yapmak isteyen insanlara müdahalede bulundu. Kalabalığa tazyikli su ve biber gazı ile müdahale edildi. Onlarca kişinin yaralandığı olay esnasında iki kişi biber gazı kapsülünün başlarına isabet etmesiyle yaralandı. Olaylar sırasında 100'ü aşkın kişi de gözaltına alındı[17][18] Cenazesi Çankaya Belediyesi aracıyla memleketi olan Çorum'un Sungurlu ilçesi Beylice köyüne götürüldü. Cenaze törenine CHP Tunceli Milletvekili Hüseyin Aygün, Çorum Milletvekili Tufan Köse ile beraber çeşitli kurum ve kuruluşlar katıldı. Tören, Hacı Bektaş Veli Vakfı Çorum şubesince Alevi-Bektaşi geleneği ile yürütüldü.[19]
Hakkındaki iddialar
[değiştir | kaynağı değiştir]1979 yılında yasadışı bir örgüt olarak, THKO'nun bölünmesinden sonra gerçekleştirilen bir kongreyle kurulan TİKB, Ethem Sarısülük'ün ölümünün ardından resmi internet sitesinde bir bildiri yayınladı. Bu bildiride Sarısülük'ün Türkiye İhtilalci Komünistler Birliği üyesi olduğu iddia edildi.[20][21]
Ölümünden sonraki tepkiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Ethem Sarısülük'ü anmak ve Sarısülük'ü öldüren polisin serbest bırakılmasını protesto etmek için KESK İstanbul Şubeler Platformu, DİSK İstanbul temsilciliği, İstanbul Tabip Odası, TMMOB İstanbul şubesi çağrıda bulundu ve binlerce insan Taksim Meydanı'nda toplandı.[22]
Ağabeyi Mustafa Sarısülük, Kasım 2015 Türkiye genel seçimlerinde HDP'nin Ankara 2. Bölge 1. sıra milletvekili adayı olarak gösterilmiştir.[23][24]
Hatırası
[değiştir | kaynağı değiştir]Temmuz 2013'te Ankara'nın Yenimahalle ilçesinin Batıkent semtinde adı bir parka verildi.[25] Yine aynı yıl Ankara Mamak'ta adına bir kütüphane oluşturuldu.[26]
İzmir Mordoğan'da düzenlenen "Mordoğan Tiyatro Festivali" de 2013 yılında festivali Ethem Sarısülük'e ithaf etti.[27] Ayrıca, şarkıcı Alpay da Ethem Sarısülük ve Gezi Parkı protestoları sırasında ölenler adına "Ethem'in Sessiz Çığlığı" isimli bir şarkı besteledi.[28] Yönetmen Gürkan Hacır ise Ethem Sarısülük'ün hayatını anlatan "Haziran Yangını" isimli bir belgesel film çekmiştir.[29] Film, 12 Haziran 2015'te vizyona girmiştir.[30]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Yargıtay'dan Ethem Sarısülük'ü vuran Şahbaz için flaş karar!". CNN Türk. cnnturk.com. 8 Aralık 2014. 6 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ankara Ethem Sarısülük'ün cenazesine hazırlanıyor". Emek Dünyası. emekdunyasi.net. 15 Haziran 2013. 19 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün otopsi sonucu açıklandı". Cumhuriyet Gazetesi. cumhuriyet.com.tr. 15 Haziran 2013. 6 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ a b "Ethem Sarısülük'ün otopsisi: Kurşun 9 mm. çapında". BBC. bbc.com. 15 Haziran 2013. 6 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük Mezarı Başında Anıldı". Dayanışma.net. 11 Haziran 2016. 21 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ Haber, Siyasi (2015-09-19). "HDP adayı Sarısülük: Kürt isyan ile Haziran isyanı birdir". Siyasi Haber. Erişim tarihi: 2025-11-22.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün babasının inanılmaz hikayesi". Milliyet Gazetesi. milliyet.com.tr. 18 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün babası: Oğlumun öleceğini biliyordum". T24. t24.com.tr. 27 Haziran 2013. 6 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün kayıp hayatı". Demokrat Haber. demokrathaber.org. 29 Haziran 2013. 24 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün fotoğrafı kampta değil karakolda çekilmiş!". Radikal Gazetesi. radikal.com.tr. 27 Haziran 2013. 23 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün avukatı: Ethem'in kafasından kurşun çıktı". T24. t24.com.tr. 15 Haziran 2013. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.[ölü/kırık bağlantı]
- ^ Söylemez, Ayça (1 Temmuz 2013). "Ethem Sarısülük Kasten Öldürüldü". Bianet. bianet.org. 28 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük hayatını kaybetti". NTV. ntv.com.tr. 14 Haziran 2013. 2 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün ölümünde bilirkişi raporu". Hürriyet Gazetesi. hurriyet.com.tr. 18 Haziran 2013. 29 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük Davası'nda karar: Sanık polis Ahmet Şahbaz'a 7 yıl 9 ay hapis cezası". Hürriyet Gazetesi. hurriyet.com.tr. 3 Eylül 2014. 16 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Yargıtay'dan flaş Ethem Sarısülük kararı". Milliyet Gazetesi. milliyet.com.tr. 8 Aralık 2014. 23 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Cenaze törenine polisten barikat". Milliyet Gazetesi. milliyet.com.tr. 17 Haziran 2013. 30 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük son yolculuğuna uğurlanıyor". Milliyet Gazetesi. milliyet.com.tr. 16 Haziran 2013. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük toprağa verildi". NTV. ntv.com.tr. 16 Haziran 2013. 6 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem yoldaşı kaybettik…". tikb.li. Türkiye İhtilalci Komünistler Birliği. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Haziran 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük TİKB'liymiş". Hürriyet Gazetesi. hurriyet.com.tr. 19 Nisan 2016. 7 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük Taksim'de anıldı". T24. t24.com.tr. 26 Haziran 2013. 13 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "HDP listesinde iki büyük sürpriz". Hürriyet. 18 Eylül 2015. 2 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2015.
- ^ "HDP, milletvekili aday listesini YSK'ya sundu". 18 Eylül 2015. 19 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2015.
- ^ "Ankara'da 'Ethem Sarısülük Parkı'". Radikal Gazetesi. radikal.com.tr. 6 Temmuz 2013. 26 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük Kütüphanesi Açıldı". Bianet. bianet.org. 26 Ağustos 2013. 11 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Mordoğan Tiyatro Festivali Ethem Sarısülük'e İthaf Edildi". Mimesis Dergisi. mimesis-dergi.org. 26 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Alpay'dan Ethem için hüzünlü şarkı". Radikal Gazetesi. radikal.com.tr. 24 Haziran 2013. 11 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Bu hafta hangi filmler vizyona giriyor?". T24. t24.com.tr. 11 Haziran 2015. 6 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.
- ^ "Ethem Sarısülük'ün hikayesi Haziran Yangını vizyonda". Mynet. mynet.com. 12 Haziran 2015. 28 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017.