Eneste Haseki Mehmed Selim Paşa

Eneste Haseki Mehmed Selim Paşa (d. ? – ö. 6 Eylül 1872, İstanbul), Osmanlı müşîridir.

Sarayda yol hasekisi olup 1827 yılında Asâkir-i Hassa'ya katıldı. 1837 yılında Miralay, 1838 yılında Mirliva ve 1840 yılında Ferik rütbesine terfi etti. Beriyyetü'ş-Şam'da bulunduğu sırada, Kasım 1840'ta İzzet Paşa yaralandığından Akkâ Muhafızı ve Serasker Kaymakamı oldu. 25 Mart 1841 tarihinde vezirlikle Sayda valisi olup Şubat 1842'de görevinden alındı. Mayıs 1842'de Maraş valisi oldu. Şubat 1843'te görevden alındı. Eylül 1845'te Üsküp valisi oldu ve Mart 1848'te görevden alındı. Eylül 1848'te Kastamonu valisi olduysa da bir ay sonra görevden alındı. Temmuz 1850'de Konya, Ağustos 1851'de Şehrizor ve Ekim 1851'de ikinci defa Konya valisi olarak görevlendirildi.

Mart 1852'de Anadolu Ordusu Komutanlığı'na olarak atandı. Ağustos 1852'de Hassa Ordusu Komutanlığı'na atandı, Kırım Savaşı'nın çıkması üzerine Aralık 1853'te Batum Ordusu Komutanı olarak atandı. Savaşta Rus kuvvetlerini mağlup ederek Şekvetili'yi ele geçirdi. Ağustos 1854'te görevden alındı. Mayıs 1855'te ikinci kez Hassa Ordusu Komutanlığı'na atandı. Bu görevinde Ekim 1855'te Erzurum Mevki Komutanlığı ilave edildi. Barıştan sonra İstanbul'a döndü. Aralık 1856'da Hassa Ordusu Komutanlığı görevinden alındı. Ağustos 1857'de üçüncü kez Hassa Ordusu Komutanlığı'na atandı. Bu görevi Ekim 1857'ye kadar sürdü. Temmuz 1861'de üçüncü defa Konya valisi olup Ocak 1864'te görevden alındı. Aralık 1864'te Meclis-i Muvakkat-i Askerî'ye memur oldu. Temmuz 1865'te 4. Ordu Komutanı ve 3. Ordu Komutan Vekili oldu.^[1] Mayıs 1868'de 4. Ordu Komutanlığı'ndan ve Haziran 1868'de de 3. Ordu Komutan Vekilliği'nden azledilince İstanbul'a döndü.

6 Eylül 1872 tarihinde öldü. Mezarı Üsküdar'dadır.

Değerlendirme

[değiştir | kaynağı değiştir]

Sicill-i Osmani'de şöyle değerlendirme yapılmaktadır:^[2]

Cesur, dindar ve doğru idi. Şekvetil'i almış ve Akkâ'ya savaşarak girmiş, ayağı uğurlu, vilâyet idaresinde orta bir haldeydi. "Eneste Selim Paşa" denir.

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]

^ Sinan Kuneralp, Son Dönem Osmanlı Erkân ve Ricali (1839-1922), Prosopoprafik Rehber, İstanbul 1999, s. 104.
^ Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmani, (haz. Nuri Akbayar), c. III, İstanbul 1996, s. 63.

Osmanlı ve Türkiye mareşalleri

Osmanlı
Müşîr (1826-1922)

Türkiye
Müşîr (1923-1935)
Mareşal (1935-günümüz)

g t d Osmanlı Maraş Valileri
Zülkadriye Eyaleti Valileri (1515-1866)	Şehsüvaroğlu Ali Bey (1515-1522) 1522-1756^* Hüseyin Paşa (1756-1757) Sadullah Paşa (1757-1758) Numan Paşa (1758) Hamis Paşa (1758) Vezir İbrahim Paşa (1758-1759) Mısrî İbrahim Paşa (1759) Vezir Süleyman Paşa (1759-1760) Abdülcelilzade Emin Mehmed Paşa (1760) Sadullah Paşa (1760-1761) Said Mehmed Paşa (1761-1762) Elhac Hüseyin Paşa (1762-1763) Süleyman Paşa (1763-1765) Ahmed Paşa (1765) Vezir Mehmet Paşa (1765) Abdi Paşa (1765-1766) Vezir Mehmet Paşa (1766-1767) Hasan Paşa (1767-1768) Ali Paşa (1768) Mehmed Paşa (1768-1769) Moldovancı Ali Paşa (1769) Abaza Mehmed Paşa (1769) Haznedarlı Ali Paşa (1769-1771) Ahmedpaşazade Ömer Bey (1772-1773) Hüseyinpaşa Hafidi İbrahim Bey (1773) Karaca Ali Paşa (1773-1774) Elhac Osman Paşa (1774-1775) Vezir Abdurrahman Paşa (1775) Çerkez Hasan Paşa (1775) İbrahimpaşazade Mehmed Paşa () (1775-1776) Vezir Mustafa Paşa (1776-1777) Abdi Paşa (1777) İbrahim Paşa (1777) Haznedarlı Ali Paşa (1777-1778) Süleyman Paşa (1778-1779) Çerkez Hasan Paşa (1779-1780) Haznedarlı Ali Paşa (1780) Osmanpaşazade Mehmed Paşa (1780-1781) Osman Paşa (1781) Vezir Abdi Paşa (1781) Rişvan Zade Ömer Paşa (1781-1782) Haznedarlı Ali Paşa (1782-1783) Osman Paşa (1783-1784) Zülkadir Zade Ömer Paşa (1784-1785) Mustafa Paşa (1785-1786) Mehmetpaşazade Yusuf Paşa (1786-1787) Zülkadirzade Ömer Paşa (1787-1788) Seyyidül Hac Mustafa Paşa (1788) Zülkadirzade Ömer Paşa (1788) Selim Sırrı Paşa (1788-1789) Vezir Ahmed Paşa (1789-1790) Zülkadir Zade Ömer Paşa (1790-1791) Çevrezade Ahmet Paşa (1791-1792) Esseyyit Ahmet Paşa (1792-1794) Kayserilizade İbrahim Paşa (1795-1796) Derviş Hasan Paşa (1796-1798) Şerif Mehmet Paşa (1798-1800) Mehmed Paşa (İbrahim Paşa Oğlu) (1800-1801) İsmail Paşa (1801-1802) Hasan Paşa (1802-1805) Bayazıtzade Kalender Paşa (1806-1807) İbrahimpaşazade Mehmet Paşa (1814) 1807-1814^* Kalender Paşa (1822-1823) 1814-1822^* Mustafa Fevzi Paşa (1823) Abdülcelilzade Ahmet Paşa 1823-1825¹ Ali Paşa (1825) 1825-1839^* Bayazıtzade Süleyman Paşa (1835-1840) Süleyman Paşa Zade (1840-1841) Bayazıtzade Kenan Paşa (1841) Eneste Haseki Mehmed Selim Paşa (1842-1843) 1843-1866^*
Halep Vilayeti'ne bağlı Maraş Mutasarrıfları (1866-1908)	Âşir Paşa (1866-1867) Nâşid Paşa (1867-1868) Veysi Paşa (1868-1869) Ali Aslan Paşa (1869-1870) Hasan Paşa (1870-1871) Hacı Ali Paşa (1872-1873) Ahmed Bey (1873-1874) 1874-1875^* Halil Sami Paşa (1876-1877) 1877-1881^* Mehmed Tahir Münif Paşa (1882-1883) Dede Paşa (1883-1889) Mehmed Salih Paşa (1890-1891) Ahmed Nazım Paşa (1891-1893) Abdül Vahap Paşa (1894-1895) Salih Paşa (1896-1897) Hacı Ârifî Paşa (1897-1899) Abdullah Galib Paşa (1900-1901) Süleyman Nuri Bey (1902-1903) Bozcaadalı Hasan Hüsnü Paşa (1904-1906) 1907^* Reşid Paşa (1908)
Müstakil Maraş Mutasarrıfları (1909-1920)	İsmail Fevzi Bey (1909-1911) Nahit Bey (1911-1912) Hilmi Bey (1912-1914) Haydar Bey (1914-1914) Mümtaz Bey (1914-1915) İsmail Kemal Bey (1915-1917) Ata Bey (1917-1919) Cemil Bey (1919-1920)
Maraş Valileri (1920-1922)	Cevdet Bey (1920) Remzi Bey (1920-1921) Refet Bey (1921-1922)
^* Bu tarihler arasındaki valilerin adları bilinmiyor.