Emin Minaresi
Emin Minaresi (basit Çince: 苏公塔 veya 额敏塔; Pinyin: Sūgōng tǎ, É'mǐn tǎ veya Süleyman Minaresi) Sincan Uygur Özerk Bölgesi içinde Turfan şehrinde bir Uygur Camisinin minaresidir. O 44 metre (144 fit) yükseklikte olup Çin'deki en yüksek minaredir.[1]
Tanımlama
[değiştir | kaynağı değiştir]
Minare Qing Hanedanlığı hükümdarı Qianlong (Çince: 乾隆帝, pinyin: Qiánlóngdì, Wade-Giles: Ch'ien-Lung-Ti, Moğolca: Tengeriin Tetgesen Khaan) saltanatı zamanında (1735 – 1796), yapımına 1777 yılında Turfan yöneticisi Emin Hoca tarafından başlanmış tahminen Mançu hükümdarı Qianlong'na karşı bir isyanda öldürülünce, bir yıl sonra oğlu Süleyman tarafından tamamlanmıştır, bu yüzden de Su Gong Ta (Prens Su pagodası) da denilmiştir.[2][3] Turfan yerel yöneticisi Emin Hoca tarafından yapımına başlandığından, onun onuruna Emin adı verilmiştir.[4]
Qing hanedanı Qianlong 1747 – 1749 ve tekrar 1771 – 1776 yılları arasında; kuzeybatı Doğu Türkistan'da Oyratlara karşı iki savaş, 1755 – 1757 yılları arasında; Doğu Türkistan'nın güneyindeki ayaklanan Türkmenlere karşı zaferinden sonra, Çin Türkistanı (Doğu Türkistan) Çin'e katılmış ve yeni Xinjiang adı vermiş, o sırada batı İli'yi de ele geçirmiş ve burada bir askerî birlik kurmuştur.
Emin Camisi eski İpek Yolu üzerinde (Uygurların eski başkenti olan Gaochang yakınında) ve ayrıca yakınında Bezeklik Bin Buda Mağaraları bulunur.[5] Minarenin ayağı 10 metre çapında olup ve 44 metre yüksekliktedir.[6] Emin Minaresi yerel sanatkarlar tarafından yerel materyallar kullanılarak yapılmıştır. Yapı ağaç ve tuğla'dan, zarif, dairesel, gittikçe incelen bir İslami kubbelli, temeli 14 metreden fazla bir çapında, temelden yukarıya doğru incelen ve tepesi 2.8 metre çapındadır.[1] Minarenin içinde, içsel yükselen, tepeye kadar 72 tane merdiven bulunur.[3] Minare Uygur mimarı İbrahim tarafından bir ön-Safevi İran desenli, bazılarına göre de Afgan desenli yapılmıştır.[3]
Dış duvarları güneşte kurutulmuş sarı tuğlala örülü, daralıp biçimlenerek minare yükselir. Çok miktarda üzeri işlemeli tuğlalarla örülmüş, karışık, tekrarlayan, geometrik ve çiçekli desenli mozaik kalıplarla süslenmiştir. Emin Minaresi, diğer Uygur camileri ve minareleri gibi, İslami geleneksel özelliklerle ve yerel Uygur mimar geleneklerini birleştiğini yansıtan bir yapıdır.[5] Cami, soğuk aylar için kapalı iç bölümü ile sıcak aylar için daha geniş olan dış iki bölümden oluşur. Dış bölümü zarif, uzun, seyrek, ince ağaç direklerle ve kirişler yardımı ile tavanı taşır.
Resimler
[değiştir | kaynağı değiştir]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b Amin Mosque 14 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
- ^ Ebrey Patricia, The Cambridge Illustrated History of China, Cambridge University Press (2006). sayfa 227–228. ISBN 0-521-43519-X.
- ^ a b c Emin Minaret (1777-78) 14 Ağustos 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
- ^ Emin Minaret (Su Gong Ta) 15 Ekim 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
- ^ a b Dazhang Sun, Chinese Architecture -- The Qing Dynasty (English Ed. ed.), Yale University Press 2002. sayfa 335–338. ISBN 0-300-09559-7.
- ^ 全國重點文物保護單位蘇公塔 14 Ekim 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Çince)
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
- Islamic Architecture in Xinjiang2 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
- Amin Mosque - Emin Minaret (İngilizce)
- The Turban Emin Minaret (İngilizce)
