Edward (Wessex kralı)

Yaşlı Edward Edward the Elder
13. yüzyıl soy ağacında Edward gösterimi
Wessex Kralı
Hüküm süresi	26 Ekim 899 – 17 Temmuz 924
Taç giymesi	8 Haziran 900 Kingston upon Thames
Önce gelen	Büyük Alfred
Sonra gelen	Æthelstan ve/veya Ælfweard
Doğum	c.874
Ölüm	17 July 924 Farndon, Cheshire, İngiltere
Hanedan	Wessex Hanedanı
Babası	Büyük Alfred
Annesi	Ealhswith

Yaşlı Edward (Eski İngilizce Eski İngilizce: Eadweard cyning; c. 874–877 – 17 Temmuz 924), 899 yılında babası Büyük Alfred'in ölümüyle kral olmuştur.

Tahta Çıkışı

Edward, babası Büyük Alfred’in ölümünden sonra tahta çıktı. Ancak tahta çıkışı sorunsuz olmadı. Kuzeni Æthelwold, taht üzerinde hak iddia etti ve isyan başlattı. Bu isyan, Danimarkalı Vikinglerin de desteğiyle büyüdü fakat 902 yılında Æthelwold’un ölümüyle sona erdi.

Saltanatı

Edward'ın saltanatı, Anglo-Sakson İngiltere tarihinde askerî genişleme ve merkezî otoritenin sistemli biçimde güçlendirilmesiyle öne çıkar. Tahta çıktığında krallık, hem iç muhalefet hem de Danelaw bölgesinde hâkim olan Viking yerleşimleri nedeniyle istikrarsızdı. Saltanatının ilk yılları, kuzeni Æthelwold’un isyanını bastırmakla geçti. Æthelwold’un Danimarkalılarla ittifak kurarak Wessex tahtını ele geçirme girişimi, 902 yılında ölümüyle sona erdi ve Edward’ın meşruiyeti kesinlik kazandı.

Bu dönemin ardından Edward, Vikinglere karşı savunmacı bir politika yerine planlı ve sürekli bir ilerleme stratejisi benimsedi. Krallığın farklı noktalarında burh adı verilen tahkimli yerleşimler inşa ettirdi. Bu yapılar hem askerî üs hem de idarî merkez işlevi gördü ve Wessex otoritesinin kalıcı biçimde yayılmasını sağladı. Edward’ın bu politikası, yalnızca askerî fetihlere değil, ele geçirilen bölgelerin uzun vadeli denetimine odaklanıyordu.

Edward’ın en önemli siyasi ortaklarından biri, Mercia’yı yöneten kız kardeşi Æthelflæd idi. İki kardeş, Danelaw sınırındaki bölgelerde eşzamanlı seferler düzenledi. Bu iş birliği sayesinde Mercia ve Wessex arasında fiilî bir birlik oluştu. Æthelflæd’in 918 yılında ölümü üzerine Mercia’nın yönetimi doğrudan Edward’a geçti ve böylece bölge Wessex krallığına bağlandı.

Saltanatının son yıllarında Edward, güney ve orta İngiltere üzerinde tartışmasız bir hâkimiyet kurdu. Viking liderleri ve yerel yöneticiler, Edward’ın üstünlüğünü kabul etmek zorunda kaldı. Her ne kadar resmî olarak “İngiltere Kralı” unvanını kullanmamış olsa da, hüküm sürdüğü topraklar ve sahip olduğu otorite bu unvana fiilen yaklaşmıştı.

Edward’ın saltanatı, İngiltere’nin siyasî birliğinin tamamlanmasından ziyade bu birliği mümkün kılan askerî ve idarî temellerin atıldığı bir dönem olarak değerlendirilir. Bu yapı, ölümünden sonra oğlu Æthelstan tarafından tamamlanmıştır

Ölümü Ve Mirası

Edward, 924 yılında Mercia'da bir sefer sırasında öldü. Ölüm nedeni kesin olmamakla beraber bu konuda tartışmalar vardır. Ölümünden sonra Wessex tahtı, oğlu Æthelstan tarafından devralındı.

Babası,Büyük Alfred gibi İngiltere'nin siyasi birliğinin temellerini atan krallardan birisidir. Oğlu Æthelstan, Edward'ın kurduğu yapı üzerine ilk "İngiltere Kralı" ünvanını almıştır.

Ayrıca bakınız

İngiltere hükümdarları listesi

Dış bağlantılar

• Foot, Sarah (2011). Æthelstan: the first king of England. Yale University Press. ISBN 978-0-300-12535-1. 
• Keynes, Simon (2001). "Edward, King of the Anglo-Saxons". N. J. Higham & D. H. Hill (Ed.). Edward the Elder 899-924. Routledge. ISBN 0-415-21497-1. KB1 bakım: Editörler parametresini kullanan (link)
• Higham, N. J.; Hill, D. H., (Ed.) (2001). Edward the Elder, 899–924. Barbara Yorke, Simon Keynes. Londra: Routledge. ISBN 0-415-21497-1. 
• Lappenberg, Johann; Benjamin Thorpe, translator (1845). A History of England Under the Anglo-Saxon Kings. J. Murray. 
• Smyth, Alfred P. (14 Mart 1996). King Alfred the Great. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-822989-6. 

Dış bağlantılar

• The Laws of King Edward the Elder11 Ocak 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
• Edward the Elder Coinage Regulations 14 Ağustos 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
• Find A Grave: Edward the Elder 15 Şubat 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.