Akçalar, Nilüfer
| Akçalar | |
|---|---|
Akçalar'ın Türkiye'deki yeri | |
Koordinatlar: 40°10′26″N 28°44′53″E / 40.174°K 28.748°D | |
| Ülke | |
| İl | Bursa |
| İlçe | Nilüfer |
| Coğrafi bölge | Marmara |
| İdare | |
| • Yönetici | Muhtar[1] İhtiyar heyeti[1] |
| Nüfus (2024)[1] | 10.581 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| İl alan kodu | 224 |
| Posta kodu | 16149 |
Resmî site Beldenin YerelNeT Sitesi | |
Akçalar, Bursa ilinin Nilüfer ilçesine, bağlı bir mahalledir.
Uluabat Gölü doğu kıyısındadır. Adını bölgede çokça bulunan akça ağacından alır.[2] Sınırları içinde Bursa'nın bilinen en önemli arkeolojik alanı olan Aktopraklık Höyüğü bulunmaktadır. Günümüzde çevresinde sanayi tesisleri yoğunlaşmıştır. Türkiye'nin at sahilerinin katıldığı büyük at müsabakalarına ev sahipliği yapması ile tanınır.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Akçalar'ın yaklaşık 8500 yıllık tarihî geçmişi olduğu düşünülür.[3] Bursa'daki ilk uygarlıkların izini barındıran Aktopraklık Höyüğü, Akçalar Köyü'nün Aktopraplık mevkiindedir. Höyükteki yerleşimin Neolitik Çağ'da başladığı; Son Neolitik'ten sonra hemen hemen aynı yerde yeniden kurulduğu ve burada İlk ve Orta Kalkolitik boyunca yerleşilmiş olduğu belirtilmiştir. Bölgedeki buluntuları sergilemek üzere oluşturulan Aktopraklık Höyük Arkeopark ve Açıkhava Müzesi Avrupa'nın en büyük tarih öncesi parkı unvanına sahiptir.
Akçalar Köyü'nde Roma ve Bizans dönemlerine ait arkeolojik kalıntılar bulunmaktadır. Osmanlı dönemi kayıtlarında Murad Hüdavendigâr ve Yıldırım Bayezit sultanların bir vakıf köyü olarak yer alır.[4] Osmanlı döneminde köy nüfusunun tamamı Müslümandı ve çiftçilik, bağcılık, kozacılık, balıkçılık ve tütüncülük ile uğraşmaktaydı.[4]
Mahallede yapılış tarihi bilinmeyen dikdörtgen planlı ve kiremit çatılı eski bir hamam bulunmaktadır. Hamam, 1978 yılından sonra kullanım dışı kalmıştır.[5] 1767 tarihli Hacı Recep Camisi yıktırılıp batısında yeni bir cami yapıldığından günümüze gelememiştir.[6]
Köy, Kurtuluş Savaşı sırasında Yunanlar tarafından işgal ve tahrip edilmiştir.[5] Saldırılara diren köy halkı soygun ve sürgünlerle karşılaştı.
1976'da belediye örgütü kuruldu. Bu tarihten itibaren çevresinde gelişen sanayi tesisleri ile canlılık kazandı.[3] Fabrikalaşma ve artan nüfusa rağmen Akçalar'da tarım ve hayvancılık faaliyetleri de devam etti.
Belediye örgütü, 2009'da kapatıldı ve belde, Nilüfer ilçesine bağlı bir mahalle oldu. Mahalle incir üretimi, zeytin üretimi, rahvan at yarışları, belediyenin düzenlediği kültürel ve sportif hizmetler ile büyür.
Gelenekler
[değiştir | kaynağı değiştir]Akçalar'ın konumu nedeniyle halkı, Bursa'nın hem dağ yöresi hem ova yerleşimleri ile ilişki kurabilmiş; bu ilişkiler gelenekleri giyim kuşamı, mutfak kültürünü etkilemiştir.[3]
Düğün gelenekleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Akçalar köyü geleneklerine göre düğünler cuma gününden başlayıp 3 gün 3 gece devam eder. Kız Hamamı, ilk gün kınası ve ikinci gün kınası denilen eğlenceler yapılır. Köy halkı düğüne kapı kapı dolaşıp hamur işi lokum ikram ederek davet edilir.[3]
Asker uğurlaması
[değiştir | kaynağı değiştir]Akçalar askere giden gençlerin tüm köylülerin katıldığı bir tören havasında uğurlanması gelenektir. Geçmişte gençler askere gitmeden önce ev ev dolaşıp helallik alır; köy meydanında veya dış dünyaya köyü bağlayan yolun kenarında toplanan yakınları tarafından uğurlanırlardı.
Festival
[değiştir | kaynağı değiştir]Akçalar'da Nilüfer Belediyesi ve Yeşil Bursa Rahvan At ve Binicilik Kulübü tarafından her yıl Eylül ayında Akçalar Rahvan At Yarışları düzenlenmektedir. Bununla beraber aynı günlerde Akçalar'da Nilüfer Belediyesi tarafından her yıl üreticiler ile tüketicileri buluşturan İncir Festivali düzenlenir.[4][7][8]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıl | Mahalle Adı | Toplam Nüfusu |
|---|---|---|
| 2024 | Akçalar Mahallesi | 10.581 |
| 2023 | Akçalar Mahallesi | 9.916 |
| 2022 | Akçalar Mahallesi | 9.260 |
| 2021 | Akçalar Mahallesi | 8.271 |
| 2020 | Akçalar Mahallesi | 6.820 |
| 2019 | Akçalar Mahallesi | 5.524 |
| 2018 | Akçalar Mahallesi | 4.610 |
| 2017 | Akçalar Mahallesi | 3.954 |
| 2016 | Akçalar Mahallesi | 3.552 |
| 2015 | Akçalar Mahallesi | 3.218 |
| 2014 | Akçalar Mahallesi | 3.060 |
| 2013 | Akçalar Mahallesi | 2.921 |
| 2012 | Akçalar Kurtuluş Mahallesi | 1.244 |
| 2011 | Akçalar Kurtuluş Mahallesi | 1.205 |
| 2010 | Akçalar Kurtuluş Mahallesi | 1.206 |
| 2009 | Akçalar Kurtuluş Mahallesi | 1.200 |
| 2008 | Akçalar Kurtuluş Mahallesi | 1.192[9] |
| 2007 | Kurtuluş Mahallesi | 1.178 |
| 2000 | 2.503[10] | |
| 1990 | 2.444 |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024.
Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
- ^ "Akçalar Mahallesi". Nilüfer Belediyesi, 2020. 29 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ a b c d Ulutaş, Onur (Eylül 2014). Nilüfer'in Hikayesi. Bursa Nilüfer Belediyesi. ISBN 978-605-64445-7-9.
- ^ a b c "Akçalar Mahallesi". Kırsal Kalkınma İçi Yenilikçi Yaklaşımlar Projesi web sitesi. 29 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ a b "Akçalar". Bursa Gazeteciler Cemiyeti web sitesi. 29 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ "Hacı Recep Camisi". Bursa Gazeteciler Cemiyeti web sitesi. 31 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ "Bursalılar hafta sonu Akçalar İncir Festivali'nde buluşacak". Nilüfer Belediyesi web sitesi, 20 Ağustos 2019. 31 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ "Bursa'da Rahvan At Yarışları Heyecanı". Milliyet gazetesi, 17 Eylül 2018. 29 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ "bursa-nilufer-akcalar-mahallesi-nufusu". 28 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 6 Eylül 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ekim 2010.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- YerelNet 6 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Nilüferin Hikayesi:Akçalar, Line TV, 13 Aralık 2014
