Şili'de siyaset
| Şu madde dizisinin bir parçasıdır: Şili devlet yapısı |
Şili'de siyaset, çok partili bir cumhuriyet çerçevesinde yürütülmektedir. Şili, 11 Mart 1981 tarihinde ilan edilen anayasaya dayalı bir demokratik ve üniter bir başkanlık sistemine sahip bir cumhuriyettir. Yürütme organı cumhurbaşkanı ve kabinesi tarafından kullanılır. Yasama yetkisi hem hükûmette hem de Şili Ulusal Kongresi'nin iki meclisinde bulunur. Yargı, hem yürütme hem de yasama organlarından bağımsız olarak çalışır.
Şili Anayasası, Augusto Pinochet'nin askerî diktatörlüğü sırasında Eylül 1980'de yapılan ulusal bir plebisitte onaylandı ve Mart 1981'de yürürlüğe girdi. Pinochet 1988'de görevden alındıktan sonra anayasa, gelecekteki değişiklikler için süreci basitleştirmek amacıyla ertesi yıl değiştirildi.
Economist Intelligence Unit, Şili'yi 2023'te "kusurlu bir demokrasi" olarak derecelendirdi.[1] V-Dem Democracy endekslerine göre Şili, 2023'te Latin Amerika'da seçim açısından en demokratik üçüncü ülkeydi.[1]
İstatistiksel analizler, Kongre'deki Şilili politikacıların nüfustan rastgele seçilmediğini, ancak yüksek gelirli toplulukları aşırı temsil ettiğini göstermektedir. Sonuç olarak, Kastilya-Bask, Filistin ve Yahudi kökenli Şilililer orantısız bir şekilde temsil edilmektedir.[2]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ V-Dem Institute (2023). "The V-Dem Dataset". 8 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2025.
- ^ Bro, Naim; Mendoza, Marcelo (6 Ocak 2021). "Surname affinity in Santiago, Chile: A network-based approach that uncovers urban segregation". PLOS One. 16 (1). ss. e0244372. Bibcode:2021PLoSO..1644372B. doi:10.1371/journal.pone.0244372. PMC 7787389
. PMID 33406147.