İzzeddin el-Haddad
| İzzeddin el-Haddad عز الدين الحداد | |
|---|---|
| Gazze Şeridi'ndeki Hamas Şefi | |
| Görevde | |
| Makama geliş 13 Mayıs 2025 | |
| Yerine geldiği | Muhammed Sinvar |
| İzzeddin el-Kassam Tugayları Komutanı | |
| Görevde | |
| Makama geliş 13 Mayıs 2025 | |
| Yerine geldiği | Muhammed Sinvar |
| Kişisel bilgiler | |
| Doğum | İzzeddin el-Haddad |
| Yaşadığı yer | Gazze Şeridi, Filistin |
| Askerî hizmeti | |
| Takma adı | Ebu Suheyb Gazze Şeridi'nin Hayaleti[1] |
| Bağlılığı |  Hamas
|
| Hizmet yılları | 1987–günümüz |
| Rütbesi | Komutan |
| Birimi | İzzeddin el-Kassam Tugayları |
| Çatışma/savaşları | |
İzzeddin el-Haddad (Arapça: عز الدين الحداد), takma adı Ebu Suheyb ile de bilinen (Arapça: أبو صهيب), Filistinli bir siyasetçi ve askeri liderdir. Mayıs 2025’ten bu yana Kassam Tugayları’nın lideri ve komutanı olarak görev yapmaktadır. Aynı zamanda Mayıs 2025’ten itibaren Gazze Şeridi’ndeki Hamas lideri olarak da görev yapmaktadır. Önceki selefi Muhammed Sinvar’ın suikast sonucu öldürülmesinin ardından her iki görevi birden üstlenmiştir.[2] Ayrıca eşzamanlı olarak Gazze Tugayı’nın başında bulunmakta ve Gazze Şeridi’nin kuzey kesimini denetlemektedir. El-Haddad, Hamas’ın Genel Askeri Konseyi’nin bir üyesidir ve grubun operasyonlarının planlanması ve yürütülmesinde önemli bir rol oynamıştır.[3] Gazze’de “Kassam’ın Hayaleti” olarak tanınmaktadır.[3]
Erken yaşamı ve kariyeri
[değiştir | kaynağı değiştir]El-Haddad, genç yaşta Hamas’a katıldı ve 1987’deki kuruluşundan bu yana hareketle birlikte yer aldı. Kariyerine Gazze Tugayı’nda bir asker olarak başladı ve zamanla rütbelerde yükselerek önce takım komutanı, ardından tabur komutanı oldu ve nihayetinde tugayın başına geçti.[4]
Sonraki kariyeri
[değiştir | kaynağı değiştir]El-Haddad, selefi Basım İsa’nın suikastının ardından 2021 İsrail-Filistin krizi sırasında İzzeddin el-Kassam Tugayları’nın Gazze Şehri tugayının kontrolünü üstlendi.[1][5] Kasım 2023’te Hamas’ın kuzey Gazze tugayının komutasını devraldı ve Haziran 2024 itibarıyla kuzey Gazze’nin genel komutanı oldu.[2] En az altı tabura ve bir özel kuvvetler birimine komuta etmişti.[1]
El-Haddad ayrıca, İsrail ile işbirliği yapan casusları ve ajanları ortaya çıkarmaya yönelik faaliyetler yürüten Hamas’ın iç güvenlik birimi El-Mecd’de de üst düzey bir rol üstlendi.[6] Hamas lideri Yahya Sinvar’a yakınlığıyla biliniyordu ve ikilinin iç güvenlik ve karşı istihbarat operasyonlarını görüştükleri düşünülüyor.[1]
El-Haddad, operasyonel gizliliğiyle tanınıyor ve kamuoyunda nadiren görünüyor; bu nedenle kendisine “Kassam’ın Hayaleti” lakabı verildi.[6] Ancak Mayıs 2022’de İsrail’i tehdit ettiği bir videoda görüldü ve Ocak 2025’te El Cezire’ye verdiği bir röportajda 7 Ekim saldırısını planlamadaki rolünü anlattı.[7]
Gazze savaşı
[değiştir | kaynağı değiştir]7 Ekim saldırılarındaki rolü
[değiştir | kaynağı değiştir]6 Ekim 2023’te el-Haddad, tabur komutanlarını topladı ve İsrail’e yönelik planlanan saldırı için yazılı emirler dağıttı; bu saldırı daha sonra “Aksa Tufanı Operasyonu” olarak anılacaktı. Emirlerde, İsrailli askerlerin kaçırılması ve Gazze’ye götürülmesinin yanı sıra “canlı yayın yapılması ve İsrail yerleşimlerinin çökertilmesi”nin önemine vurgu yapılıyordu.[1][8] Ertesi gün Hamas, büyük kayıplara ve İsrailli siviller ile askerlerin kaçırılmasına yol açan bir sürpriz saldırı başlattı. Saldırılar sırasında el-Haddad, İsrail topraklarına yapılan ilk baskını yönetti. Onun talimatları, özellikle Nahal Oz saldırısı olmak üzere, baskın sırasındaki en ölümcül saldırılardan bazılarına yol açtı.[9][8]
Gazze savaşı sırasındaki faaliyetler
[değiştir | kaynağı değiştir]Kasım 2023’te İsrail makamları, el-Haddad’ın yakalanmasına ya da öldürülmesine yol açacak bilgi için 750.000 ABD doları ödül teklif etti.[1]
Gazze Savaşı'nda el-Haddad, ateşkesler sırasında altyapının yeniden inşa edilmesi çabalarını yönetti. Ayrıca İsrailli rehinelerin teslim edilmesini de denetledi.[8] Eski bir İsrailli rehine, The Wall Street Journal’a verdiği demeçte, el-Haddad ile beş kez görüştüğünü ve bazen aynı dairede kaldığını söyledi. Eski rehine, Mart 2024’teki ilk karşılaşmalarında el-Haddad’ın rehinelerle mutlaka İbranice konuşmak istediğini ve herhangi bir ihtiyaçları olup olmadığını sorduğunu aktardı. Bir keresinde rehinenin geride bıraktığı bir kitabın geri getirilmesini savaşçılarına özellikle tembihledi. Rehine, Ocak 2025’te gerçekleşen daha sonraki bir görüşmede el-Haddad’ın tavırlarının “daha olumsuz” hâle geldiğini söyledi. Bu görüşme, 17 Ocak’ta Gazze Şehri’ne yapılan bir hava saldırısında en büyük oğlu ve torununun öldürülmesinden kısa bir süre sonraydı.[10] İkinci oğlu da daha sonra Nisan ayında bir hava saldırısında öldürüldü.[8][1]
Yahya Sinvar'ın öldürülmesi'nin ardından The Wall Street Journal, el-Haddad’ın iki bölgesel komutanlık ve 14 taburun kontrolünü ele aldığını, pratikte Hamas’ın yönetimini Muhammed Sinvar ile paylaştığını bildirdi.[1] 2025’te, Muhammed Sinvar’ı İsrail ile Gazze savaşı ateşkesini kabul etmeye ikna etmede yardımcı oldu ve ateşkes Mart ayında çökmeye başlamadan önce daha fazla rehinenin serbest bırakılması için onu ikna etmeye çalıştı.[10]
Liderlik
[değiştir | kaynağı değiştir]Mayıs 2025’te, Muhammed Sinvar’ın İsrail hava saldırısında öldürülmesinin ardından el-Haddad, Hamas’ın Gazze Şeridi'nin ve İzzeddin el-Kassam Tugayları'nın yeni lideri oldu.[6]
Mayıs 2025 itibarıyla el-Haddad, Hamas’ın Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki askerî kanadının operasyonlarını yönetmeye devam etmekte ve süregelen çatışma sırasında yaşanan ağır kayıpların ardından örgütün kapasitesini yeniden inşa etme sürecinde yer almaktadır.[11] Gazze Şeridi’ndeki Hamas lideri olarak, Gazze savaşında herhangi bir ateşkes ya da esir anlaşması üzerinde veto hakkına sahiptir.[2] Arap yetkililere göre, esir anlaşmalarına ve Hamas’ın silahsızlanmasına yönelik İsrail taleplerine daha açık bir tavır sergilemektedir, ancak tüm esirlerin savaşın sonuna ve İsrail’in Gazze’den çekilmesine kadar serbest bırakılmaması gerektiğine inanmaktadır.[10][6]
Bir Ortadoğu yetkilisine göre, el-Haddad, Birinci Çeçen Savaşı sırasında Çeçenlerin Rusya’ya karşı verdiği mücadeleyi, Hamas’ın Gazze’de takip etmesi gereken bir model olarak görüyor.[12]
İsrail'in hedef alma ve suikast girişimleri
[değiştir | kaynağı değiştir]El-Haddad, İsrail’in altı kez düzenlediği suikast girişiminden sağ kurtuldu ve İsrail tarafından en çok aranan Hamas komutanlarından biri olarak görülüyor.[2] El-Haddad, İzzeddin el-Kassam Tugayları liderleri arasında, İsrail’in en çok arananlar listesinde Raad Saad'ın ardından ikinci sırada yer alıyor.[4]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c d e f g h "Next in line? The Hamas commander poised to succeed Sinwar". Ynetnews. 14 Mayıs 2025. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2025.
- ^ a b c d "Hamas's Gaza City commander, Izz al-Din al-Haddad, to replace Sinwar as Hamas chief". Jerusalem Post. 2 Haziran 2025. Erişim tarihi: 5 Haziran 2025.
- ^ a b Halabi, Einav; Ari, Lior Ben (30 Mart 2025). "Hamas said to turn down $2B offer to disarm, relocate top commanders from Gaza". Ynetnews (İngilizce). Erişim tarihi: 18 Mayıs 2025.
- ^ a b "Ez al-Dine al-Haddad: The Gaza Brigade Commander Tasked With Rebuilding al-Qassam". Al-Estiklal. 15 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2025.
- ^ Truzman, Joe (6 Haziran 2025). "Analysis: Who will replace Muhammad Sinwar as the leader of Hamas in Gaza?". FDD's Long War Journal (İngilizce). 7 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Haziran 2025.
- ^ a b c d "Hamas's new Gaza leader: A Hebrew-speaking 'ghost' with a $750,000 price on his head". The Times of Israel (İngilizce). 12 Haziran 2025. 12 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Haziran 2025.
- ^ "Israel may have killed Muhammad Sinwar, but he was likely never in the driver's seat". The Times of Israel. 14 Mayıs 2025. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2025.
- ^ a b c d Weiniger, Gabrielle (1 Haziran 2025). "Meet the new Hamas leader standing in the way of a ceasefire deal". The Times (İngilizce). 2 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Haziran 2025.
- ^ Bodkin, Henry (8 Haziran 2025). "Hamas's 'last man standing' faces fight to keep control of Gaza". The Telegraph (İngilizce). ISSN 0307-1235. Erişim tarihi: 18 Haziran 2025.
- ^ a b c Said, Summer; Lieber, Dov; Peled, Anat (11 Haziran 2025). "The 'Ghost of al-Qassam' Becomes Hamas's Third Leader in Seven Months". WSJ (İngilizce). 12 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Haziran 2025.
- ^ "Ezz al-Din al-Hadad". European Council on Foreign Relations. 13 Ocak 2025. 20 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2025.
- ^ Rasgon, Adam; Bergman, Ronen (3 Temmuz 2025). "Hamas Has a New Leader in Gaza. His Next Test: Cease-Fire Talks". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2025.