İplik Pazarı Camii
 | |
 | |
| Genel bilgiler | |
|---|---|
| Durum | Aktif |
| Mezhep | Sünnilik |
| Konum | İplik Pazarı-Korkut Efendi, Kuzey Lefkoşa, KKTC |
| Koordinatlar | 35°10′38″K 33°21′43″D / 35.17722°K 33.36194°D |
| Tamamlanma | 1826 (ilk cami, günümüzdeki minare) 1899 (günümüzdeki cami) |
| Mimar(lar) | Hacı Ahmed Ağa Muhammed Sadık Bey (Banileri) |
| Teknik ayrıntılar | |
| Minare sayısı | Bir |
İplik Pazarı Camii, Kuzey Lefkoşa'da bulunan surlariçi bölgesinde, İplik Pazarı-Korkut Efendi Mahallesi'nde yer alan bir camidir. İplik Pazarı Caddesi'nde yer almaktadır.[1] Minaresi, Kıbrıs'taki minareler içinde tepesi taştan yapılmış ender örneklerdendir.
Konumu
[değiştir | kaynağı değiştir]Cami, adını aldığı bir iplik üretim pazarı (İplik Pazarı) ile çevriliydi.[2]
Tarihi
[değiştir | kaynağı değiştir]Bina 19. yüzyıla tarihlenmektedir. İlk inşaatını 19. yüzyılın başlarında Kıbrıs valiliği yapan ve Tanzimat-öncesi dönemin son muhassılı unvanını elinde tutan son Kıbrıs valisi Hacı Ahmed Ağa finanse etti. Camide 1826 yılına ait bir kitabe, Kıbrıs valisinin desteklerini detaylandırmaktadır. İlk günlerinde, cami "Muhassıl Hacı Ahmed Ağa Camii" adıyla da biliniyordu. Bu bina 1898 yılında İngiliz döneminde bir vakıf yönetim kurulu üyesi (vakıf murahhas üyesi) olan Muhammed Sadık Bey'in desteğiyle bugünkü camiyi oluşturacak şekilde yenilendi. Bu çalışma caminin kapasitesini artırmak için yapıldı.[3]
Mimari
[değiştir | kaynağı değiştir]Genellikle, görece basit faydacı bir karakteristik mimariye sahip olduğu ifade edilir.[4] Kuzeybatı-güneydoğu ekseninde uzanan dikdörtgen planlıdır. Kuzeybatı cephesinde yer alan son cemaat yeri, ön tarafta üç kemerli ve her iki tarafta birer kemerlidir. Düzenli kesme taştan inşa edilmiştir. Caminin geri kalan kısımları aynı malzeme kullanılarak yapılmamış, bunun yerine düzensiz kesilmiş taş ve moloz dolgularla inşa edilmiştir.[3]
Son cemaat alanının içinden namaz alanına (harim) kemerli girişin üzerinde iki kitabe bulunmaktadır. Bunlardan biri caminin 1826 yılındaki inşaatına tarihlenmektedir.[3] 1899 tarihli diğer kitabe, Kıbrıslı hattat Kutubul El Hac Mehmet Arif tarafından talik hattıyla yazılmıştır. Caminin yeniden inşasını ve Muhammed Sadık Bey'in çeşitli desteklerinden bahsetmektedir.[5]
Erkekler namaz alanının güneydoğu duvarında sade bir mihrap ve zarif çiçek işlemeli ahşap bir minber yer almaktadır. Caminin kuzeydoğusunda yer alan ahşap bir merdiven ahşap kadın namaz alanına gitmektedir.[3]
Kapısı camiye açılan minare, Kıbrıs'ta ender görülen taştan yapılmış bir başlığa sahip olması nedeniyle, Kıbrıs dini mimarisi açısından özel bir yere sahiptir. Hacı Ahmed Ağa'nın 19. yüzyılın başlarında inşa ettiği ilk camiye aittir ve binanın geri kalan kısmından eski bir tarihte inşa edilmiştir.[3]
Caminin bahçesinde İngiliz döneminde inşa edilmiş altıgen bir çeşme bulunur. Bahçenin zemin seviyesi 20. yüzyıla yükseldiğinden, çeşmenin muslukları yüzeyin altında kalmıştır.[3]
Caminin yanındaki dükkânda iki mezar taşının keşfedilmesi, caminin yakınlarında eskiden bir mezarlığın bulunduğunu göstermektedir.[3]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "İplik Pazarı Camii". Nicosia Turkish Municipality. 1 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ocak 2019.
- ^ Gürkan, Haşmet Muzaffer (2006). Dünkü ve Bugünkü Lefkoşa (3.3dil=Türkçe bas.). Lefkoşa: Galeri Kültür Yayınları. s. 155.
- ^ a b c d e f g Bağışkan, Tuncer (2005). Kıbrıs'ta Osmanlı Türk Eserleri. Turkish Cypriot Association of Museum Lovers. ss. 85-87.
- ^ "A Description of the Historic Monuments of Cyprus" by George Jeffery,Architect .Publ. Government Printing Office, Nicosia, 1918.
- ^ Türkkol, Fatma (2015). "Kıbrıs'ta Hat Sanatı ve Kıbrıslı Hattatlar". Akademik Bakış, 52. ss. 186-196. 14 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi13 Şubat 2019.
Not: Bu listede Kuzey Lefkoşa, Lefkoşa İmar Planı kapsamındaki metropol alan olarak değerlendirilmiştir. | |||
| Şehir surları |
|  | |
| Müzeler | |||
| Cami ve kiliseler | |||
| Suriçinde kalan binalar | |||
| Alışveriş ve eğlence | |||
| Parklar, alanlar ve meydanlar | |||
| Şehir surları dışında kalan binalar | |||
| Yönetim | |||
| Mahalleler |
| ||