Turku Kraliyet Akademisi

Turku Kraliyet Akademisi
Turku Kraliyet Akademisi
	Åbo Kraliyet Akademisi Mührü
	Latince: Regia Academia Aboensis
Etkinlik	1640–1828
Konum	Turku

Turku Kraliyet Akademisi ya da Åbo Kraliyet Akademisi, Finlandiya'nın ilk üniversitesi ve ülke hala İsveç'in bir parçasıyken kurulan tek Fin üniversitesiydi. Akademi 1640 yılında kurulmuştur. 1809 yılında Finlandiya'nın Rus İmparatorluğu içinde bir büyük dükalık haline gelmesinin ardından, adı Turku İmparatorluk Akademisi olarak değiştirildi. Büyük Turku Yangını'nın ardından 1828'de kurum, büyük dükalığın başkentinin taşınmasına paralel olarak Helsinki'ye taşındı. Finlandiya'nın 1917'de bağımsızlığını ilan etmesiyle Helsinki Üniversitesi adını almıştır.

Tarihçe

Akademi 26 Mart 1640 tarihinde İsveç Kraliçesi Kristina tarafından Kont Per Brahe'nin önerisi üzerine Åbo Katedral Okulu (kuruluşu 1276) temel alınarak kurulmuştur.^[1] Uppsala Üniversitesi (kuruluş 1477) ve Academia Gustaviana'nın (şimdi Estonya'daki Tartu Üniversitesi) (1632) ardından İsveç İmparatorluğu'ndaki üçüncü üniversiteydi.

Finlandiya'daki ilk matbaa 1642 yılında akademide kurulmuştur. Matbaacı Peder Walde idi.

Turku (ya da İsveççe Åbo) İsveç egemenliği altındayken Finlandiya'nın en büyük şehri ve İsveç'in en büyük üç şehri arasındaydı. 1809 yılında Finlandiya Rus İmparatorluğu'na bırakıldı ve yeni Finlandiya Büyük Dükalığı'nın başkenti 1812 yılında Helsinki'ye taşındı, çünkü Turku, Sankt-Peterburg'dan çok uzak ve Stockholm'e çok yakın olarak görülüyordu. Şehrin büyük bölümünü harap eden ve üniversiteye de büyük zarar veren 1827 Büyük Turku Yangını sonucunda, geriye kalan devlet daireleri ve üniversite de nihayet yeni başkente taşındı. Üniversite, önce Finlandiya'daki İmparatorluk Alexander Üniversitesi ve 1917'de Finlandiya'nın bağımsızlığını kazanmasının ardından Helsinki Üniversitesi olarak Helsinki'de devam etti.

Bugün Turku'da iki üniversite bulunmaktadır: İsveççe konuşulan Åbo Akademi Üniversitesi (1918'de kurulmuştur) ve Fince konuşulan Turku Üniversitesi (1920), her ikisi de neredeyse bir asırlık bir araya rağmen 17. yüzyıldan beri burada akademik bir gelenek olduğunu iddia edebilir.

Kaynakça

^ Välimaa, Jussi (2019). A history of Finnish higher education from the Middle Ages to the 21st century. Higher education dynamics. Cham: Springer. ISBN 978-3-030-20807-3.

Dış bağlantılar

The University of Helsinki official history (in English)2 Aralık 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - retrieved 9 March 2014.
Pirkko Forsman Svensson: From monolingual to bi- and multilingual instruction at the University of Helsinki

Bir üniversite veya yüksek öğretim kurumu ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz.

[1] Välimaa, Jussi (2019). A history of Finnish higher education from the Middle Ages to the 21st century. Higher education dynamics. Cham: Springer. ISBN 978-3-030-20807-3.

[1]