Tikenlice Kaya Mezarları
Tikenlice Kaya Mezarları veya Dikenlice Kaya Mezarları, Ordu ilinin Gürgentepe ilçesinde, Tikenlice'nin sınırları içinde bulunan kaya mezarlarıdır. Bu yerleşim merkezinin adıyla anılan kaya mezarları, bugün kırsal mahalle statüsüne sahip olan yerleşim yerinin bazı kaynaklarda Dikenlice şeklinde geçmesi nedeyile Dikenlice Kaya Mezarları olarak da bilinir.[1][2]
Tikenlice Kaya Mezarları, 15 adet kaya mezarından oluşur. Bu mezarlar, Tikenlice yerleşim merkezinin güneyinde, "Türbe Önü Mevkii"nde "Mağaralar" olarak bilinen yerde bulunmaktadır. Tek bir kayanın iyi bir işçilikle oyulmasıyla oluşturulan bu mezarlar, tek odalı ve sade görünümlüdür. Mezarların olduğu mevki, 2002 yılında Samsun Tabiat ve Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından Birinci Derece Arkeolojik Sit Alanı ilan edilmiştir.[3][4]
Mezarlar
[değiştir | kaynağı değiştir]Tikenlice Kaya Mezarları'nı oluşturan mezarlardan 10 tanesi tanımlanmıştır:
Kaya Mezarı - I: Bir fındık bahçesinin batısında yer alır. Dikdörtgen planlı bezar odasına, kuzeyde bulunan dikdörtgene yakın oval bir açıklıktan girilir. Giriş kısmı ve mezar odası tahrip edilmiştir.[5]
Kaya Mezarı - II: Mezar odası, dikdörtgen planlıdır ve yerden yaklaşık 2,50 metre yükseklikte yer alır. Kare formuna sahip bir girişi bulunmaktadır. Kuzeyde bulunan giriş açıklığının hemen üzerinde bir rozet bulunmaktadır.[6]
Kaya Mezarı - III: Mezar odası, dikdörtgen bir palana sahiptir ve yüksekliği yaklaşık bir metredir. Kuzeyde, kare forma sahip bir girişi bulunmaktadır.[7]
Kaya Mezarı - IV: Mezar odasının kare forma sahip giriş açıklığı doğu cephesindedir. Giriş açıklığının kenarlarında küçük sütunlar bulunmaktadır. Girişin üzerindeki üçgen alınlık bu sütunlara oturtulmuştur. Odanın içinde ise, dikdörtgen kaide üzerinde yükselen bir sütun vardır.[8]
Kaya Mezarı - V: Mezar odasının yüksekliği yaklaşık bir metredir. Dikdörtgen planlı giriş açıklığının üzerinde üçgen bir alınlık bulunmaktadır. Üçgen alınlıkta ve alınlığın üzerinde olmak üzere toplam iki adet rozet işlenmiştir. Dikdörtgen planlı mezar odasının duvarları kenarlardan yuvarlatılmıştır.[9]
Kaya Mezarı - VI: Dikdörtgen planlı mezar odasının giriş açıklığı kare forma sahiptir. Dışa taşkın şekilde oyulmuş olan girişin üzerinde üçgen alınlık bulunur. Üçgen alınlığın üst kısmında rozet oyulmuştur. Mezar odasının tavanı içerden tonoz örtü görünümüne sahiptir.[10]
Kaya Mezarı - VII: Dikdörtgen planlı mezar odasının girişi, güneydoğu cephesinde yer alır. Dikdörtgen formundaki girişin ön kısmındaki alan kısmen düzleştirilmiş ve basamak oluşturulmuştur. Mezar odasının duvarları yuvarlatılıp içten tavana tonoz örtü görünümü sağlanmıştır.[11]
Kaya Mezarı - VIII: Dikdörtgen planlı mezar odasına giriş açıklığı kare formludur ve güneydoğu cephesinde yer alır. Üst kısmında üçgen bir alınlık bulunmaktadır. Mezar odasının duvarları yuvarlatılıp içten tavana tonoz örtü görünümü sağlanmıştır.[12]
Kaya Mezarı - IX: Mezar odası, dikdörtgen planlıdır ve buraya giriş sağlayan açıklık, güneydoğu cephesinde yer alır. Mezar odasının yüksekliği yaklaşık 1,50 metredir. Giriş açıklığının çevresi dışa taşkın halde oyulmuş olup dikdörtgen alınlığa sahiptir.[13]
Kaya Mezarı - X: Dikdörtgen planlı mezar odası, en yüksek noktada yaklaşık 1,20 metre yüksekliğindedir. Girişi, güneydoğu cephede yer alır ve bu açıklık kareye yakın dikdörtgen forma sahiptir. Girişin üzerinde üçgene yakın bir formda alınlık bulunmaktadır.[14]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Dikenlice Kaya Mezarları - Ordu" - Türkiye Kültür Portalı
- ^ "Tikenlice Mahallesi Arkeolojik Sit Aalanı" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Tikenlice Mahallesi Arkeolojik Sit Aalanı" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Dikenlice Kaya Mezarı, Gürgentepe/Ordu"- Ordu İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü
- ^ "Kaya Mezar 1 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 2 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 3 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 4 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 5 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 6 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 7 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 8 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 9 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri
- ^ "Kaya Mezar 10 (Tikenlice Mahallesi)" - Karadeniz Kültür Envanteri