Tartışma:Atomik yörünge

Başlıksız

Arkadaslar ben fizik ve kimyadan pek anlamam, ama gordugum kadariyla orbitaller iki farkli sekilde geciyor. Bunlari ayrica acip bu sayfayi anlam ayrimi yapmak gerekir mi bilemiyorum. Anlayan birileri bakarsa iyi olur.Brecht^Proscenium 09:34, 12 Eylül 2007 (UTC)

• Konu fizikokimya kapsamında incelenir. Hatta fizikokimyanın bir alt dalı olan çekirdek kimyası kapsamında incelenir. Yani aynı şey hem fiziğin hem kimyanın konusu içindedir. Konu tektir. Aynı başlık altında kimyada ve fizikte başlıkları altında açıklanabilir. Bu nedenle anlam ayrım yapmaya gerek yoktur. Kolay gele.. --maderibeyza^msj 09:44, 12 Eylül 2007 (UTC)

Madde adı

@Mertmetin96, @Superyetkin, @Sayginer, @Seksen iki yüz kırk beş gibi konuyla (b)ilgili olabilecek kullanıcıların (ve herkesin) dikkatine :) Benim hem şahsi gözlemlerim hem de aşağıdaki kaynak incelemelerine göre "atomik orbital" kullanımından ziyade sadece "yörünge" kullanımı çok daha yaygın. İngilizce Vikipedi'de, VP:ADK politikasından görülebilen "doğal anlam ayrımı" yapılarak bu ad kullanılmış (detaylı açıklamıyorum ne olduğunu, politika sayfasından anlaşılabiliyor). Madde adının "yönerge (atom)" olması gerektiğini düşünüyorum. Kaynaklar da aşağıda:

Görece daha güvenilir sonuçlar sunan PDF aramaları

• "atom" "yörünge" - 5.380
• "atom" "orbital" - 3.140
• "atomik orbital" - 184
• "atomik yörünge" - 16

Kitap aramaları

• "atom" "yörünge" - 1.000
• "atom" "orbital" - 364
• "atomik orbital" - 3
• "atomik yörünge" - 5

--Nanahuatl^Efendim? 04.00, 19 Eylül 2019 (UTC)

@Nanahuatl Merhabalar, Bildiklerimle bu kadar yazabildim. Siz gene de çok güvenmeyin:) bence olduğu gibi kalması gerek. Çünkü orbitalin yörüngeden farklı bir anlamı vardır. Elektronun tam olarak nerede olduğu bir bilinmezdir (Bir dalga özelliği). Orbital elektronun bulunma olasılığı yüksek olan bölgeleri kapsayan alandır. Yörünge' nin tam açıklamasını bilmesem de (bildiğim: düzenli olarak takip edilen yol) orbital' in yerini alamayacağını düşünüyorum. Mesela gezegenleri düşünelim: Gezegenin rotası belli her seferinde aynı yerden geçecek. Ama elektron için aynı şeyi söyleyemeyiz, çünkü nerde olduğunu tam olarak bilemeyiz bile. Ancak nerde bulunabiliceğini kestirebiliriz. Elektronun bulunması en olası alanları birleştirirsek orbitali elde ederiz.

Detaylı açıklama:Neden elektronun nerede olduğunu tam olarak bilemeyiz? Bu sorunun açıklaması kuantum kimyası-fiziğine dayanır. Eğer dalgalardan bahsediyorsak aklımıza hemen çukur ve tümseklerden oluşan bir grafik gelir.

Grafikte çizdiğimiz tümsek ve çukurlar mevzubahis varlığın çeşitli konumlarda bulunma olasılığını temsil eder (Bir tepe veya çukurun ortasında olasılık maksimum iken uçlara doğru azalır ve uçlarda sıfırlanır). Işığın dalga karakteri uzun yıllar biliniyordu. Daha sonra Einstein ışığın parçacık (maddeler parçacıklardan oluşur ve parçacık karakteri taşırlar) doğasına açıklık getirdi. Yani ışığın (yada birimi olan fotonun) hem parçacık hem de dalga karakteri taşıdığı öğrenildi (Bakınız: Fotoelektrik olay). Peki ya tam tersi mümkün müdür? Yani bir dalga parçacık karakteri taşıyor ama bir madde-parçacık(bir elektron gibi) dalga karakteri taşıyabilir mi? Cevaaaaap: Eveeeeet!!!! Louis de Broglie (KRAL-Nobelli) doktora tezinde, dalgaların parçacık karakteri taşımasının yanında maddelerin de dalga özelliği taşıdığını öğretti. Fakat maddenin dalga özelliği büyük boyutlu maddelerde herhangi bir fark yaratmaz. Buna karşın elektron gibi küçük maddelerde dalga özelliği bir çok şeyi değiştirir (konum gibi). Mert (mesaj) 17.41, 22 Eylül 2019 (UTC)

@Mertmetin96, ilgin için teşekkürler. Bizdeki tanımlama ile İngilizce Vikipedi'deki tanımlama uyuşmuyor öncelikle. İkinci cümle de "fizikte atomik, kimyada orbital olarak geçer." gibi hiçbir anlam içermeye bir cümle mesela. Ya vandalizme uğramış sayfa ya da oldukça kötü bir çeviri yapılmış. İngilizce Vikipedi'deki tanımı "bir atomda bulunan bir elektron ya da elektron çiftinin dalga benzeri hareketini tanımlayan matematiksel fonksiyondur" ("is a mathematical function that describes the wave-like behavior of either one electron or a pair of electrons in an atom") şeklinde tanımlama var. "Dalga benzeri hareket" dediğimiz şey de zaten yörünge :) "Orbital" kelimesinin anlamı İngilizce Vikisözlük'te "bir yörünge ya da yörüngeyle ilgili olan" ("of or relating to an orbit") şeklinde verilmiş. Her yol "orbit/orbital" kavramının "yörünge" olmasına çıkıyor :) Sen "yörünge belli bir rota" tanımı üzerinden gitmişsin açıklamada, ancak yörünge "izlenen yol" anlamı taşıyor aslında (TDK sözlüğü). Astronomide senin bahsettiğin bir kullanım var, o ayrı, benim dediğim daha genel ve geniş bir anlam.--Nanahuatl^Efendim? 07.13, 23 Eylül 2019 (UTC)

Selamlar, @Nanahuatl çeviri olarak söylediğiniz doğru olsa da (orbitalin anlamı yörünge evet) kimyada yörünge kelimesinin kullanımı kafa karıştırıcı ve fiziksel/matematiksel olarak anlamlı değil. Öncelikle yörünge kelimesinin izlenilecek bir yolu ifade ediyor olması atomik orbital bağlamında hatalı. Burada @Mertmetin96'in söyledikleri önemli. Teorik kimyada (ve fizikte) orbital kavramını elektronun bulunma olasılığını tanımlayan matematiksel fonksiyonlar olarak kullanıyoruz. Ve bu fonksiyonlar bir olasılık haritasını tanımlıyor (psi'nin genel tanımı). Bu olasılık haritasının anlamlı olabilmesi için bir hacimde integralinin alınması gerekiyor (psi kare). Dolayısıyla bir yoldan, veya rotadan, değil de hacimden bahsediyoruz. Bence de başlık bu şekilde kalmalı. Raggedgalaxy (mesaj) 21.24, 18 Temmuz 2021 (UTC)