Sergey Pürbü

Sergey Bakizovoğlu Pürbü
Doğum	7 Eylül 1913 Beezi bölgesi (şimdiki Ulug-Hem ili) Tandı Tıva
Ölüm	27 Aralık 1975
Meslek	Yazar, şair, tiyatro yazarı, nesir ustası, çevirmen
Milliyet	Tıva Türk'ü

Sergey Pürbü (tüm adı: Sergey Bakizoğlu Pürbü) (Tıva Türkçesi: Сергей Бакизович Пюрбю) (7 Eylül 1913 - 27 Aralık 1975) Tandı Tıvanın Beezi bölgesi (şimdiki Ulug-Hem ili) Ejim (Tuvaca:Эъжим) beldesinin Odurug-Aksı'da doğmuştur. Tıvalı şair, oyun yazarı, nesirci, nazımcı, tercüman. Ulus'un yazarı, milliyetçi-Turancı yazar. Tıva Arat Cumhuriyetinin Yazarlar Birliğinin ilk başkanı. Tıva edebiyat araştırmacısı.

Yaşamı

1 Eylül 1913 yılında Tandı Tıvanın Beezi bölgesi (şimdiki Ulug-Hem ili) Ejim (Tuvaca:Эъжим) beldesinin Odurug-Aksı'da doğmuştur. Çocukluğunda tapınakta eğitim görmüş Tañgıt (Tibet) yazısı öğrenmiş sonra eski Moğol yazısını öğrenmiştir. Kızıl şehrinde ilk öğrenimini bitirip 1928 yılında Leningrad (şimdiki Sen Petersburg) şehrinde Kuzey Uluslarını Araştırma Enstitüsü İşçi Fakültesinde eğitim öğrenim görür. 1932 yılında Gertsen adlı Öğretmen Enstitüsü yanında Sovyet Doğu ulusları eğitimcilik öğrenimini bitirmiştir. Tıva Arat Cumhuriyeti Kültür Bakanlığında, Tıva milli yayınevinde, Tıva devrimci partisinin Merkez komisyonu görevlerinde, Tıva Arat Cumhuriyetinin diğer idari bölümlerinde görev alır. 1942 yılında kurulan Tıva Yazarlar Birliğinin ilk yönetiminde görev almıştır. 1948 yılında Stalinci baskılara uğramış, 1954 yılında aklanmıştır. Şagaan-Arıg okulunda idarecilik yapmış, çoğu öğretim kitaplarının çevirmenliğinde yer almış, Milliyetçi Edebiyat Merkezi (Улусчу чогаадылга бажыңы) başkanlığını yapmıştır. Tıva Sanat-Tiyatro merkezinin Edebiyat müdürlüğünde çalışmıştır.

Eserleri

1930'lu yıllarda yazarlığa başlar. Bazı eserleri şunlardır:

1. «Çeçek» (1939) (Çiçek)
2. «Kızıl koştu» (1942)
3. "Anıyak çogaalçılarga duza" (1939) / Genç yazarlar yardım
4. «Küderek dugayında çeçen çugaalar»,
5. «Ergeppey dugayında tooju» denemeler,
6. «Inakşıldı kamnaar herek», / Sevgiyi korumak gerek
7. «Kızıl üyer»,
8. «Açılıg salçaaşkın». Bu eser Tıva edebiyatının en iyi piyeslerinden biri.
9. «Kızıl koş» (1942),
10. «Ertenginiñ ırı» (1944),
11. «Çurttalganıñ ayalgazı» (1958),
12. «Şınappaynıñ çugaazı» (1960),
13. «Delgemnerje oruk» (1961),
14. «Çaa üye şapkınçızı» (1962),
15. «Şılgalda» (1966),
16. «Mergen biçiiler bolgaş melegey küçütenner» (1968),
17. «Çarılbazım çalıı nazın» (1970),
18. «Çogaaldar çıındızı» (1973),
19. «Söölgü şülükter» (1976),
20. «Öşpes odum» (1982), / Sönmez ateşim
21. «Ayan tudup çedip keldim» (1993)

Tıva dile bazı çevirileri

1. V.Şekspir'in «Romeo bile Djuleta»,
2. А. Puşkin'in «Evgeniy Onegin»,
3. L. Tolstoy'un «Hacı Murat»,
4. M.Gorkiy'in «Artomonovtarnıñ heree» .

Kaynakça

• Nom «Tıvanıñ çogaalçıları / Pisateli Tuvı». 2001 basım yılı.

Dış bağlantılar

• Tıva yazarları websitesi22 Şubat 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
• «Тываның чогаалчылары / Писатели Тувы» 2000 чылда үнген ном
• S.B. Pürbü — lrd63.narod2.ru26 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.