Palestro Muharebesi

Palestro Muharebesi
	İkinci İtalyan Bağımsızlık Savaşı
	; II. Vittorio Emanuele, Palestro Savaşı sırasında Fransız Zuhaf birlikleri ile beraber. Luigi Norfini'nin yağlı boya tablosu, 1863.
Tarih	30-31 Mayıs 1859
Bölge	Palestro, İtalya
Sonuç	Fransız - İtalyan zaferi
Taraflar
Sardinya Krallığı ; Fransa	Avusturya İmparatorluğu
Komutanlar ve liderler
II. Vittorio Emanuele	Friedrich Zobel [en]
Güçler
14.000 ; 1.000	14.000
Kayıplar
101	2.000

Palestro Muharebesi, 30 Mayıs – 31 Mayıs 1859 tarihlerinde Avusturya İmparatorluğu ile Sardinya Krallığı ve İkinci Fransız İmparatorluğu birleşik kuvvetleri arasında gerçekleşmiştir. Muharebe, birleşik Franco-Piyemonte kuvvetlerinin zaferiyle sonuçlanmıştır. Çatışma, günümüzde İtalya’nın kuzeyinde yer alan Pavia ili sınırları içerisindeki Palestro kasabasının güneyinde cereyan etmiştir.

Bu muharebe, bir Avrupalı hükümdarın bizzat cephede çarpıştığı son Avrupa muharebesi olarak kabul edilmektedir. Bahsi geçen hükümdar, Sardinya Kralı II. Vittorio Emanuele olup, Avusturya kuvvetleriyle doğrudan çatışmaya girmiştir.^[1]

Arka Plan

Ferenc Gyulay, müttefiklerin Milano üzerine bir taarruza geçeceğini öngörmekle birlikte, bu taarruzun hangi güzergâh üzerinden yapılacağından emin değildi. Bu nedenle, Pavia’dan Piacenza’ya kadar Po Nehri’nin güneyinde konuşlanmak üzere VIII. ve IX. Kolordularını mevzilendirdi. Sesia Nehri hattının savunması ise Zobel komutasındaki VII. Kolordu’ya tevdi edilmişti.

Ancak 30 Mayıs tarihinde dört Piyemonte tümeni, Sesia Nehri üzerinde bir köprübaşı kurarak Palestro, Vinzaglio ve Confienza yerleşimlerini işgal etti. Bu birlikler arasında Enrico Cialdini komutasındaki 4. Tümen, Giovanni Durando’nun 1. Tümeni ve Mollard’ın 3. Tümeni yer almaktaydı.

Piyemonte kuvvetlerini desteklemek amacıyla François Certain de Canrobert komutasındaki III. Kolordu, Adolphe Niel’in IV. Kolordusu, Patrice de MacMahon’un II. Kolordusu ve Fransız İmparatorluk Muhafızları ileri harekâta geçmişti.^[2]

Muharebe

31 Mayıs günü, General Zobel, VII. Kolordu’ya bağlı iki tümen ve II. Kolordu’dan Szabo'nun tugayı ile karşı taarruza geçti; ancak bu saldırı Piyemonte cephesinde püskürtüldü. Muharebenin dönüm noktası, Kral II. Vittorio Emanuele’nin bizzat eşlik ettiği 3. Zuav Alayı’nın kanalı aşarak Avusturya sol kanadına taarruz etmesiyle yaşandı. Bu taarruz neticesinde Avusturya birlikleri Robbio yönüne çekilmek zorunda kaldı.^[2]

General Enrico Cialdini komutasındaki 4. Piyemonte Tümeni, Palestro ile Robbio yolu arasında mevzilendi. Cialdini’nin sol kanadında 10. Piyade Alayı, ortada Cascina San Pietro’yu savunan 9. Alay ve sağ kanatta ise Sesietta adı verilen nehir adasında konuşlanan 3. Zuav Alayı bulunuyordu. Bu sırada Cascina San Pietro’daki Piyemonte birlikleri, Rosasco yönünden gelen Avusturya kuvvetlerinin yoğun saldırısına maruz kaldı.

Durum, Albay Chabron komutasındaki 3. Zuhaf Alayı’nın gerçekleştirdiği ani sol kanat taarruzuyla düzeldi. Zuhaflar, Avusturya topçu mevzilerine ulaşmayı başardılar. Bu mevziler 7. Tirol Hafif Piyade Alayı tarafından savunulmaktaydı. Zuhaf birlikleri, ardından Arşidük Wilhelm’in adını taşıyan 12. Piyade Alayı’na bağlı dört tabura karşı süngü hücumuna geçtiler.

Askeri tarihçi Geoffrey Wawro’ya göre, Avusturya ordusunun yeni silahı olan Lorenz tüfeği [en]^[3] teknik olarak Fransız muadillerinden üstün olmasına rağmen, eğitimsiz birçok Avusturya askeri, bu tüfeği kullanmakta zorlandıkları için silahlarını terk ederek çıplak elleriyle savaşmayı tercih etmişlerdir.^[4]

Askeri tarihçi Frederick Schneid’in aktardığına göre: “Müttefik ordu artık Lomellina bölgesinde, Sesia Nehri’nin doğu yakasında kuvvetli bir şekilde mevzilenmişti. Antoine-Henri Jomini’nin askeri öğretilerini uygulayan Piyemonte birlikleri, Fransız ordusunun Novara’ya engelsiz şekilde ilerleyebilmesi için blokaj kuvveti rolü üstlenmişti.”^[2]

Battaglia di Palestro, Ettore Ferrari, Venedik, 1887

Sonuç

İmparator Franz Joseph ve Feldmareşal Heinrich von Heß, Viyana’dan cepheye intikal etmiş ve General Gyulay’ın uğradığı yenilgiye, ardından 2. Ordu’nun Lombardiya içlerine çekilişine bizzat şahit olmuşlardı. 3 Haziran günü, Gyulay’a sınırı savunmak adına her türlü tedbiri alma emri verildi. Bu doğrultuda Gyulay, savunma hattını Magenta ile Abbiategrasso arasına yerleştirdi.^[2]

Kaynakça

^ "The Battle of Palestro". 22 Mayıs 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mayıs 2025.
^ ^a ^b ^c ^d Schneid, Frederick (2012). The Second War of Italian Unification 1859-61. Oxford: Osprey Publishing. ss. 42-44. ISBN 9781849087872.
^ Drury, Ian (1993). The Civil War Military Machine: Weapons and Tactics of the Union and Confederate Armed Forces. New York, NY: Smithmark. s. 55. ISBN 978-0-8317-1325-6. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2025.
^ Wawro, Geoffrey (1996). The Austro-Prussian War: Austria's War with Prussia and Italy in 1866. Cambridge University Press. s. 11. ISBN 978-0-521-62951-5.

[1] "The Battle of Palestro". 22 Mayıs 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mayıs 2025.

[FS-2] Schneid, Frederick (2012). The Second War of Italian Unification 1859-61. Oxford: Osprey Publishing. ss. 42-44. ISBN 9781849087872.

[3] Drury, Ian (1993). The Civil War Military Machine: Weapons and Tactics of the Union and Confederate Armed Forces. New York, NY: Smithmark. s. 55. ISBN 978-0-8317-1325-6. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2025.

[4] Wawro, Geoffrey (1996). The Austro-Prussian War: Austria's War with Prussia and Italy in 1866. Cambridge University Press. s. 11. ISBN 978-0-521-62951-5.

[1]

[2]

[3]

[4]