Nesipbek Ayt

Nesipbek Ayt
Nesipbek Ayt
Doğum	Nesipbek Ayt; 22 Eylül 1950; Terekti-Kakpatas, Çöçek,Tarbagatay vilayeti,Doğu Türkistan
Milliyet	Kazak
Vatandaşlık	Kazakistan

Nesipbek Ayt (Kazakça: Nesipbek Aytulı Kazak şair, gazeteci, çevirmen. Kazakistan'ın Onurlu İşçisi (2011), Kazakistan Cumhuriyeti Devlet Ödülü sahibi (2012).

Yaşamı

Nesipbek Ayt, 22 Eylül 1950'de Doğu Türkistan'ın İli Kazak Özerk İlinde Tarbagatay vilayetinin merkezi Çöçek (Çavçak veya Çuguçak da denilir) şehrinin Terekti-Kakpatas köyünde doğdu. 1962 yılında ebeveynleri ile Kazakistan'a taşındı. Semey oblası, Şubartav ilçesi, Barşatas köyünde liseyi bitirdi. Yazmaya Şubartav ilçesinin "Yeni Hayat (Jana Ömir)" gazetesinde başlar. 1974 yılında Kazak Devlet Üniversitesinin Gazetecilik Fakültesini bitirir. 1974'ten 1984'e - "Baldırgan" dergisinin şiir bölümü başkanı, "Jalın" yayınevinin editörü. 1984-1994 yılları arası Kazakistan Yazarlar Birliği başkanının edebiyat danışmanı, 1995-1996 yılları «Akın» derneğinin müdürü, 1997 - 2001 yılları arası «Kazak Edebiyatı» gazetesinde eleştiri bölümünün başkanı, «Juldız» dergisinin şiir bölümü başkanı olup, 2001 yılından beri Astana şehrindeki L.N.Gumilev adındaki Avrasya Milli Üniversitesinde, Cumhurbaşkanlığı Kültür Merkezinde çalışmaktadır. Halihazırda «Altın Tamır» dergisinin baş editörüdür. Ayrıca Astana'daki Saken Seyfullin Eyalet Müzesi'nin yöneticisidir.

Edebi yönü

İlk «Balalık» denen şiiri 1965 yılı Şubartav'da «Jana Ömir» gazetesinde,
ilk koleksiyonu 1972 yılı Mukagali Makatayevin seyahat anısı dilekleri ile «Leninci Genç» (Leninşil Jas) (şimdiki Jas Alaş) gazetesinde,
ilk kitabı 1974 yılı «Kozıköş» denen adla yayınlandı.
«Jürektegi jаñğırıqtаr»,
«Äke turаlı sır»,
«Jаñbır äni»,
«Tündelep uşqаn tırnаlаr»,
«Ruhımnıñ pаdişаsı»,
«Muqаğаliy-Jeltоqsаn»,
«Bäyterek»;
çocuklar için «Bаlа-bаqşаğа bаrаr jоldа»,
«Jelkildep ösken qurаqtаy»,
«Kümis küyme» («Serebryanıy sunduçоk»)
«Qаrtаymаydı kün nege?» adlı kitapları,
«Eskendir qоrğаnı» (Ä.Nаuwаn),
«İgоr jоrığı turаlı jır», v. b. tercüme kitapları çıkmıştır.^[1]

Türklerin büyük şairi Yunus Emre'nin, Çin'in eski devir şairi Bo Tsızyu'nun, Fransız şair DJ. Rоdаri'nin, ayrıca M.İsаkоvskiy, A. Bаrtо, S.Mihаlkоv, Sergey Аlekseeviç Bаruzdiyn, B. Berestоv, T.Sıdıkоv, S.Jusuyev'in şiirlerini tercüme etmiştir.

«Bаs süyekteri» (1976),
«Jаsınnıñ sınığı» (1977),
«Nаyzаğаy» (1978),
«Jürektegi jаñğırıqtаr» (1979) şiirleri çoğunlukla «Jаlın» аlmаnаğı içinde yayınlanmıştır,
«Muhtаr men Аbız» tоlğаwı, Muhtar Avezov'un 100 yıllığına armağan edilmiştir.^[2]
«Muqаğаliy-Jeltоqsаn» şiiri 2001 yılı Cumhuriyet Edebi yarışmasında,
«Bäyterek»
«Köz jаsım» (2006),
«Böritоstаğаn» (2007),
«Qulаnоynаq» (2009) adlı kitapları ve
«Bögenbаy»,
«Berdiqоjа»,
«Şаqаntаy»,
«Qаrа-ötkel qırğını» vb. şiirleri yayınlandı.

Ödüller

2020 - Kazak edebiyatının gelişimine ve 70. doğum günü ile bağlantılı olarak önemli bir katkı için "Altın Barıs" (Altın Pars) rozetinin takdimi ile Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'ndan teşekkür mektubu (22 Eylül).^[3]
2019 - Ulusal edebiyatta yiğitçe çalışmaları için Akorda'da Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının elinden 3 derece "Barıs" ödülü.^[4]^[5]
2016 - "Kazakistan Cumhuriyeti'nin 25 yıllık bağımsızlığı" Madalyası^[6]
2012 - "Arkatirek" şiirleri için edebiyat ve sanat alanında Kazakistan Cumhuriyeti Devlet Ödülü.^[7]
2011 - Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'nın 5 Aralık 2011 tarihli Kararı ile Kazak edebiyatının şiirine büyük katkılarından dolayı " Kazakistan Onurlu İşçisi " unvanı ile ödüllendirildi.
2004 - Rus edebiyatının gelişimine ve uzun yıllar süren yaratıcı faaliyetlere olağanüstü bir katkı için Parasat Nişanı.^[8]
Mukagali Makatayev'in adını taşıyan Kazakistan Yazarlar Birliği Ödülü
Jambıl Jabayev Uluslararası Edebiyat Ödülü
Uluslararası Edebiyat Ödülü "Alaş"
Kendisine Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı "Altın barıs" rozeti ve kişisel bir teşekkür mektubu verildi.
Kazakistan Cumhuriyeti hükûmeti ve yıldönümü madalyaları vb. ile ödüllendirildi.
Doğu Kazakistan bölgesinin Tarbagatay ve Ayagöz ilçelerinin fahri vatandaşı.

Kaynakça

^ "Arşivlenmiş kopya". 12 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.
^ https://odb-abai.kz/?option=com_content&view=article&id=726%3A2017-07-14-04-15-45&catid=24%3A2014-05-21-18-06-07&lang=ru ^{[yalın URL]}
^ https://www.gov.kz/memleket/entities/mcs/press/news/details/aktoty-rayymkulova-memleket-basshysynyn-kuttyktau-hatyn-tabystady?lang=ru ^{[yalın URL]}
^ "Arşivlenmiş kopya". 13 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.
^ https://informburo.kz/novosti/tokaev-vruchil-gosudarstvennye-nagrady-i-premii-v-chest-dnya-nezavisimosti-99621.html 15 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.?
^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.
^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.
^ "Arşivlenmiş kopya". 15 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.

Dış bağlantılar

https://semgu.kz/sultan-orazalin-and-nesipbek-aytov-are-honorable-professors-of-the-university/^{[ölü/kırık bağlantı]}
https://odb-abai.kz/en/aytov-nesipbek-turysbekuly/ 27 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
https://adebiportal.kz/en/authors/view/2841 29 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
http://www.kardeskalemler.com/mart2014/Ulugbek_Yesdavlet.htm 7 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
https://odb-abai.kz/kk/ajtov-nesipbek-2/ 16 Ocak 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Bir Kazak'ın biyografisi ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz.

[1] "Arşivlenmiş kopya". 12 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.

[2] ttps://odb-abai.kz/?option=com_content&view=article&id=726%3A2017-07-14-04-15-45&catid=24%3A2014-05-21-18-06-07&lang=ru ^{[yalın URL]}

[3] ttps://www.gov.kz/memleket/entities/mcs/press/news/details/aktoty-rayymkulova-memleket-basshysynyn-kuttyktau-hatyn-tabystady?lang=ru ^{[yalın URL]}

[4] "Arşivlenmiş kopya". 13 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.

[5] ttps://informburo.kz/novosti/tokaev-vruchil-gosudarstvennye-nagrady-i-premii-v-chest-dnya-nezavisimosti-99621.html 15 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.?

[6] "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.

[7] "Arşivlenmiş kopya". 3 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.

[8] "Arşivlenmiş kopya". 15 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2021.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]