Masaüstü rol yapma oyunu
| Bir dizinin parçası: |
| Rol yapma oyunları |
|---|
.jpg) |
| Türler |
| Akımlar ve gelenekler |
| Oyun bileşenleri |
| Katılımcılar |
| Listeler |
Masaüstü rol yapma oyunu veya kalem-kâğıt rol yapma oyunu, katılımcıların karakterlerinin eylemlerini konuşma yoluyla tanımladıkları bir tür rol yapma oyunudur. Katılımcılar karakterlerinin eylemlerini karakterizasyonlarına göre belirler ve eylemler belirli bir resmi kural ve yönergeler sistemine göre başarılı veya başarısız olurlar.[1] Kurallar dahilinde, oyuncular doğaçlama yapma özgürlüğüne sahiptir; seçimleri oyunun yönünü ve sonucunu şekillendirmektedir.[2]
Kalem-kâğıt ve masaüstü terimleri genellikle sadece bu RPG formatını diğer formatlardan ayırmak için kullanılır, çünkü ne kalem ve kağıt ne de bir masa kesinlikle gerekli değildir.[2]
Oynanış
[değiştir | kaynağı değiştir]Masaüstü rol yapma oyunlarında genellikle özel olarak belirlenen bir oyuncu, oyun yöneticisi (Game Master – GM) rolünü üstlenir. Bu rol, herhangi bir dijital oyundaki bilgisayarın üstlendiği hesaplamaları, planlamaları ve kural bütününü yönetişi açısından analog bir şekilde de olsa oyunun "bilgisayarı" olmaya benzetilebilir. Oyun yöneticisi, kuralları ve hayali oyun dünyasını hazırlayarak diğer oyunculara ortamı ve olayları tanımlar. Oyuncular ise kendi karakterlerini canlandırır ve karakterlerinin eylemlerini sözlü olarak ifade eder. Oyuncuların seçimleri doğrultusunda gelişen olayların sonuçları bazen oyun kurallarıyla belirlenir bazen de oyun yöneticisinin yorumuna ve inisiyatifine bırakılır.[2]
Oyunlar kısa bir oturumda tamamlanabileceği gibi yıllarca süren kampanyalara da dönüşebilir. Birçok oyunda oyuncular ilk oturumda kendi karakterlerini yaratır. Bu süreçte karakterin geçmişi ve kişisel özellikleri belirlenir, ardından karakterin sahip olduğu sayısal istatistikler kaydedilir. Bu istatistikler, oyun sırasında karakterin başarı ihtimalini etkiler. Çoğu sistemde karakterler zamanla gelişim göstererek yeni yetenekler kazanabilir.[2]
Oyun yöneticisi oyuna giriş yaparken dünyayı ve içindeki unsurları tanıtır. Bazı oyunlarda oyun yöneticisinin rolü farklı oyuncular arasında paylaştırılabilir ya da tümden kaldırılabilir. Bu yöntem, her oyuncunun hikâyeye katkı sunmasını ve tek bir yöneticinin çıkar çatışmalarından kaçınılmasını sağlar.[3]
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Masaüstü rol yapma oyunlarının kökeni savaş oyunlarına dayanmaktadır. Bu oyunların kökeni satranç ve onun öncülü Çaturanga gibi eski strateji oyunlarına kadar uzanır.[4] 18. yüzyılın sonlarından itibaren satranç türevleri modern savaş oyunlarına evrilmiş ve özellikle 19. yüzyılda Kriegsspiel öne çıkmıştır. 20. yüzyılın ikinci yarısında Dave Arneson ve Gary Gygax tarafından geliştirilen Dungeons & Dragons (1974), ticari olarak yayımlanan ilk rol yapma oyunu olmuştur.[5] Bu oyun, masaüstü rol yapma oyunlarının modern biçimini şekillendirmiş ve sonraki on yıllarda çok sayıda farklı sistemin ortaya çıkmasına yol açmıştır.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Kim, John. "What is a Role-Playing Game?". 14 Eylül 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2022.
- ^ a b c d Kim, John. ""Narrative" or "Tabletop" RPGs". 29 Ağustos 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2022.
- ^ Gilbert, Zora (11 Mayıs 2020). "5 Low-Prep, GMless Games to Play from Far Away". Sidequest (İngilizce). Erişim tarihi: 3 Mayıs 2021.
- ^ Davidson, Henry A. (2012). A Short History of Chess. Crown. s. 153. ISBN 9780307828293.
- ^ Laycock, Joseph (2015). Dangerous Games: What the Moral Panic over Role-Playing Games Says about Play, Religion, and Imagined Worlds. University of California Press. ss. 31-50. ISBN 978-0520960565.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
- Curlie'de Masaüstü rol yapma oyunu (DMOZ tabanlı)
- Pen & Paper 14 Temmuz 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. – RPG database
- RPG.Net 1 Ekim 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. – RPG community and database
