Malthus büyüme modeli
Malthus büyüme mödeli, sabit bir orana dayalı üstel büyümedir. Basit üstel büyüme olarak da bilinir. Adını nüfus üzerine ilk ve en etkili kitaplardan olan Nüfus İlkesi Üzerine Bir Deneme'nin (1798) yazarı Thomas Robert Malthus'tan alır.[1]
Malthus büyüme modeli aşağıdaki biçime sahiptir:
- P0 = P(0) ilk nüfus büyüklüğü,
- r = nüfus artış hızı, bazen Maltusçu katsayı da denir,
- t = zaman.
Bu model çoğu zaman üstel yasa olarak adlandırılır.[2] Nüfus ekolojisi alanında çoğunlukla nüfus dinamiklerinin ilk esası kabul edilir.[3] Kurucusunun adından Malthus yasası olarak da bilinmektedir.[4] Nüfusun sonsuza dek büyüyemeceği genellikle kabul edilmektedir.[5] Joel E. Cohen bu modelin kısa dönemde yararlı olduğunu ancak 10 veya 20 yıl ötesine gidemediğini söyler.[6]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Malthus, An Essay on the Principle of Population: Library of Economics" (description), Liberty Fund, Inc., 2000, EconLib.org webpage: EconLib-MalPop 28 Ağustos 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..
- ^ Turchin, P. "Complex population dynamics: a theoretical/empirical synthesis" Princeton online 9 Mayıs 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- ^ Turchin, P. "Does Population Ecology Have General Laws?"
- ^ Paul Haemig, "Laws of Population Ecology", 2005
- ^ Cassell's Laws Of Nature, James Trefil, 2002 – Refer 'exponential growth law'.
- ^ Cohen, J. E. How Many People Can The Earth Support, 1995.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Maltusyan Büyüme Modeli 6 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Steve Tokat, Matematik Bölümü, Saint Olaf College, Northfield, Minnesota
- Lojistik Modeli 23 Haziran 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Steve Tokat, Matematik Bölümü, Saint Olaf College, Northfield, Minnesota
- Kanunların Nüfus Ekolojisi 1 Ağustos 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Dr. Paul D. Haemig
- İlkeler, yasalar ve popülasyon ekolojisi Entomoloji profesörü Alan Berryman, Washington Devlet Üniversitesi
- Sosyal Makro dinamikler7 Mart 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Profesör Andrey Korotayev
- Nüfus Artışı ve Matematiksel Modeller Jacobo Bulaevsky, Arcytech.