Luvaleler
Luvaleler, Angola'da Lwena veya Luena olarak da bilinir, Zambiya'nın kuzeybatısında ve Angola'nın güneydoğusunda yaşayan bir Bantu etnik grubudur. Kuzeydoğudaki Lunda ve Ndembu halklarıyla yakından ilişkilidirler, ancak doğudaki Kaonde halkıyla ve doğu Angola'nın önemli grupları olan Chokwe ve Luchazi halklarıyla da kültürel benzerlikler paylaşırlar.[1]
Festivaller
[değiştir | kaynağı değiştir]Likumbi Lya Mize
[değiştir | kaynağı değiştir]
Resmi geleneksel tören Likumbi Lya Mize'dir ve Zambiya'daki en popüler geleneksel festivallerden biridir.[2] Ağustos ayının son hafta sonunda gerçekleşir; biri kızlar, diğeri erkekler için olmak üzere iki erginlenme törenini içerir. Adı, Luvale halkının merkezinin adı olan ve Kuzeybatı Eyaleti'ndeki Zambezi kasabasında bulunan Mize'den gelir ve "Mize töreni" anlamına gelir. Tören genellikle bir hafta sürer ve maskeli erkek dansçıların ("makishi") dansları, "wali" erginlenme töreninden geçmiş kızların dansları, şef ile hükümet yetkililerinin konuşmaları ve davul çalma gibi etkinlikleri kapsar.[3]

Mukanda
[değiştir | kaynağı değiştir]8 ile 12 yaşları arasındaki Luvale erkekleri, bazen kumukanda olarak da adlandırılan "mukanda" adı verilen bir ergenliğe geçiş törenine katılırlar. Bu tören genellikle kurak mevsimin başında gerçekleşir. Üç ayrı aşama vardır; ilki hazırlıktır ve bu aşama, sünnetsiz genç erkek çocukların aileleriyle fikir birliğine varan bir köy muhtarı ("chilolo") veya önemli bir yaşlının, mukanda zamanının geldiğini kamuoyuna duyurmasıyla başlar. Adaylar daha sonra mukanda'da bir araya getirilir ve sünnet edilirler; bu aşamada, mukanda töreninin başlatıcısı "chijika mukanda" veya "mukanda ekicisi" olarak bilinir. Daha sonra, sünnet olacak çocukları kutsamak ve arındırmak için muyombo ağacının önünde ruhları çağırırlar.[4] Luvale halkı sünnetsiz erkekleri kirli veya hijyenik olmayan olarak görür.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Luvale". Encyclopedia Britannica. Encyclopedia Britannica. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2020.
- ^ "Likumbi Lya Mize Traditional Ceremony in Zambezi, Zambia". www.wetravel.com (İngilizce). Erişim tarihi: 3 Şubat 2021.
- ^ Kapambwe, Mazuba. "An Introduction to Zambia's Luvale People". Culture Trip (İngilizce). Erişim tarihi: 25 Temmuz 2020.
- ^ Mutunda, Sylvester (2017). Luvale Personal Names and Naming Practices: A Socio-Cultural Analysis. The Journal of Education, Culture, and Society.