Kretase-Paleojen sınırı

Kretase-Paleojen (K-Pg) sınırı, eskiden Kretase-Tersiyer (K-T) sınırı olarak bilinirdi, jeolojik bir gösterge olan, genellikle diğer şeritlerden daha fazla iridyum içeren ince bir kaya şeridir. K-Pg sınırı, Mezozoyik Devrin son dönemi olan Kretase'nin bitişini ve Senozoyik Devrin ilk dönemi olan Paleojen'in başlangıcını işaret eder. Radyometrik tarihleme yöntemine göre yaşı 66.043 ± 0.043 milyon yıldır.^[1]

K-Pg sınırı, Kretase-Paleojen yok oluşunu işaret eder. Bu yok oluşta, kuşlar hariç tüm dinozorlar dahil olmak üzere Mezozoyik türlerin çoğu ortadan kalkmıştır.^[2]

Güçlü kanıtlar bu yok oluşun Chicxulub kraterine çarpan bir göktaşıyla aynı zamana denk geldiğini gösteriyor ve genel kabul gören bilimsel teori, bu çarpmanın yok oluş olayını tetiklediğidir.

"Kretase" kelimesi Latince "creta" (tebeşir) kelimesinden türetilmiştir. K ("K-Pg sınırı"nda olduğu gibi) ise bu kelimenin Almanca çevirisi olan "Kreide" (tebeşir) kelimesinin kısaltmasıdır.^[3]

Kaynakça

^ Renne; ve diğerleri. (2013). "Time Scales of Critical Events Around the Cretaceous-Paleogene Boundary". Science. 339 (6120): 684-7. Bibcode:2013Sci...339..684R. doi:10.1126/science.1230492. PMID 23393261.
^ Fortey, R (1999). Life: A Natural History of the First Four Billion Years of Life on Earth. Vintage. ss. 238-260. ISBN 978-0-375-70261-7.
^ "Cretaceous Period". 15 Nisan 2014. 4 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2021.

Dış bağlantılar

The KT Boundary – In Our Time, BBC. (şimdi dinle)
Sanders, Robert (29 Mart 2019). "66 million-year-old deathbed linked to dinosaur-killing meteor". Berkeley News. 29 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.
Preston, Douglas (29 Mart 2019). "The day the dinosaurs died". New Yorker.

[:0-1] Renne; ve diğerleri. (2013). "Time Scales of Critical Events Around the Cretaceous-Paleogene Boundary". Science. 339 (6120): 684-7. Bibcode:2013Sci...339..684R. doi:10.1126/science.1230492. PMID 23393261.

[Fortey-2] Fortey, R (1999). Life: A Natural History of the First Four Billion Years of Life on Earth. Vintage. ss. 238-260. ISBN 978-0-375-70261-7.

[3] "Cretaceous Period". 15 Nisan 2014. 4 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2021.

[1]

[2]

[3]

g t d Dünya'daki çarpma kraterleri
Çarpma krateri Çarpma olayı
Listeler	Dünya çapında Afrika Antarktika Asya-Rusya Avustralya Avrupa Kuzey Amerika Güney Amerika Ülkelere göre
Doğrulanmış ≥20 km çap	Acraman Amelia Creek Araguainha Beaverhead Boltysh Carswell Charlevoix Chesapeake Körfezi Chicxulub Clearwater Doğu ve Batı Gosses Bluff Haughton Kamensk Kara Karakul Keurusselkä Lappajärvi Logancha Manicouagan Manson Mistastin Mjølnir Montagnais Morokweng Nördlinger Ries Obolon Popigai Presqu'île Puchezh-Katunki Rochechouart Saint Martin Shoemaker Siljan Slate Adaları Steen River Strangways Sudbury Tookoonooka Tunnunik Vredefort Woodleigh Yarrabubba
Konular	Alvarez hipotezi Avustralit Breş Çarpma krateri Çarpma yapısı Geç Dönem Ağır Bombardıman Gizli patlama yapısı İmpaktit Karmaşık krater Koesit Kretase-Paleojen sınırı Löşatelierit Meteorit Moldavit Ordovisiyen meteor olayı Stişovit Şok başkalaşımı Şoklanmış kuvars Tektit
Araştırma	Ralph Belknap Baldwin Daniel Barringer Barringer Madalyası Edward C. T. Chao Robert S. Dietz William Kenneth Hartmann H. Jay Melosh Graham Ryder Peter H. Schultz Eugene Merle Shoemaker Earth Impact Database Impact Field Studies Group Lunar and Planetary Institute