Korint Körfezi Muharebesi
| Korint Körfezi Muharebesi | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Arap-Bizans savaşları | |||||||
 7 ile 11. yüzyıllar arası Akdeniz'de Arap-Bizans Deniz Mücadelesi haritası | |||||||
| |||||||
| Taraflar | |||||||
| Bizans İmparatorluğu | Girit Emirliği | ||||||
| Komutanlar ve liderler | |||||||
| Niketas Ooryphas | Photios (ölü) | ||||||
Korint Körfezi Muharebesi, yaklaşık 873'te Bizans İmparatorluğu ile Girit Sarazenleri arasında Korint Körfezi'nde gerçekleşen deniz muharebesidir. Niketas Ooryphas komutasında Bizanslıların gerçekleştirdikleri sürpriz ile muharebe, büyük bir Bizans zaferi ile sonuçlanmıştır.
10. yüzyıl vakainüvis Oi meta Theofanin'e göre -çalışmalarının neredeyse tamamı değiştirilmeden 11. yüzyıl tarihçisi İoannis Skilicis tarafından yeniden kullanılmıştır [1]- I. Basileios (867–886 arası hükümdar) yönetiminin başlarında Arap Girit emirliğinin kurucusu Ebu Hafs'ın oğlu Arap Girit Emiri Şuayb (Yunan kaynaklarında ismi Saipes/Saet (Grekçe: Σαΐπης/Σαῆτ), Yunan dönme "savaşçı ve enerjik bir adam" Photios'u Bizans İmparatorluğu'na büyük bir talan için sefere yolladı. İlk akın, Drungarios tu ploimu Niketas Ooryphas'ın komutasında filo tarafından Kardiya Muharebesi'nde mağlup edildi. (yaklaşık 872/3).[2][3]
Filosunun hayatta kalanlarıyla Photios, Girit'e geri döndü ve bir süre sonra -muhtemelen yaklaşık 873, bazı araştırmacılar bunu 879'a koyarlar[2]- Mora Yarımadası kıyılarına baskın yapacağı başka bir sefer başlattı. Komutanlığını yaptığı filosuyla Ooryphas bir kez daha Sarazenler ile karşı karşıya geldi. Olumlu rüzgâr yardımıyla birkaç gün içinde Mora Yarımadası'nın Kuzeydoğusunda yer alan Kenchreai limanına vardı. Orada, Sarazenlerin Mora Yarımadası'nın etrafında güney ve batı yönünde hareket ettiklerini, Methone, Pilos ve Patras'a baskın düzenlediklerini ve Korint'in batı taraflarına baskın vermek için Korint Körfezi'ne girdiklerini öğrendi. Mora Yarımadası'nın çevresinden dolaşmak zaman alıyordu ve Ooryphas kaçmalarına izin vermemek için risk almak istemiyordu. Böylece, Bizans tarihçilerine göre, adamlarına gemilerini Korint Kıstağı'nda karadan çektirtmeye karar verdi. Bu yapıldı ve Bizans filosu, tamamen korunmasız yakalanan Sarazenlere saldırdı. birçok gemi tahrip edilip ve Photios dahil birçok akıncı öldürülürken birçoğu yakalandı ve -özellikle aralarındaki Hristiyan dönmelere- ölümüne işkence yapıldı.[4]
Tarihçi David Pettegrew, Ooryafas'ın filosunun Kıstak'tan taşınmasının, diolkos hala aktifken, M.Ö. 1. yüzyıldan sonra kaydedilen ilk ve tek kayıt olduğuna işaret ederek, bu olayın tarihselliği konusunda şüphe uyandırır. Tüm filonun Kıstak'tan taşınmasının Antik Çağ'da bile olağanüstü bir başarı olduğu göz önüne alındığında ve Korint yakınlarındaki bir filoya sürpriz yapmak için kısa sürede bunun gerçekleştirilmesinin pek mümkün olmadığı için, Pettegrew, Ooryophas'ın taşımasının ve zaferinin gerçek bir olaydan ziyade özellikle de Makedon V. Filippos'un M.Ö. 217'de İliryalılara karşı sefer yaparken benzer bir eylemine gönderme yapan klasik modelleri çağrıştıran edebi bir retorik (topos) olduğunu söyler.[5]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Wortley 2010, s. xix.
- ^ a b PmbZ, Photios (#26671).
- ^ Wortley 2010, ss. 147-148.
- ^ Wortley 2010, ss. 148-149.
- ^ Pettegrew 2011, ss. 1-8.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Lilie, Ralph-Johannes; Ludwig, Claudia; Zielke, Beate; Pratsch, Thomas, (Ed.) (2013). Prosopographie der mittelbyzantinischen Zeit Online. Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften. Nach Vorarbeiten F. Winkelmanns erstellt (Almanca). De Gruyter.
- Pettegrew, David K. (2011), Basil’s Thunderbolt: Niketas Ooryphas and the Portage of the Corinthian Isthmus, Paper presented at the 37th Byzantine Studies Conference, Chicago, Illinois, 6 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi18 Ekim 2017
- Wortley, John, (Ed.) (2010). John Skylitzes: A Synopsis of Byzantine History, 811-1057 [İoannis Skilicis: Bizans Tarihinin Bir Özeti, 811-1057] (İngilizce). Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-76705-7.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- David Pettegrew's Corinthian Matters Blog22 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., with a series of articles on Ooryphas and the Isthmus:
- Drag Your Fleet: Portaging Military Vessels over the Corinthian Isthmus5 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Niketas Ooryphas and the Diolkos of Corinth, Part I5 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Basil’s Thunderbolt: Niketas Ooryphas, Part II5 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Did Niketas Drag His Fleet? The Ooryphas Saga, Part III5 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- The Most Excellent Strategem of Niketas Ooryphas (Part IV)5 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.