Karadağlı Necefgulu Han

Necef Kulu Han Nəcəfqulu xan
Karadağ Hanı
Hüküm süresi	1783-1786
Önce gelen	İsmail Han
Sonra gelen	Mustafa Kulu Han
Doğum	Ahar, İran
Ölüm	1818 Tebriz, İran
Tam adı Karadağlı Necef Kulu Han
Babası	Kazım Han

Necef Kulu Han, (Azerbaycan alfabesi: Nəcəfqulu Xan) (? – 1818) Karadağ Hanı. 1783 ile 1786 yılları arası Karadağ Hanlığı yapmıştır. Soyu Tokmaklı oymağından gelmektedir.

Yaşam

Necef Kulu Han, bugün İran'a bağlı Ahar şehrinde doğmuştur. Kazım Han'ın oğludur. İyi bir saray tahsili görmüştür. İsmail Han'dan sonra Karadağ Hanı olmuştur. Mustafa Kulu Han zindandan çıktıktan sonra onu yakalatıp Şuşa kalesine göndermiştir. Necef Kulu Han, bir süre sonra azat edilip Karadağ'a gelmiştir. 1791 yılında kardeşi tarafından Ağa Muhammed Şah'a rehin verilmiştir. Necef Kulu Han, daha sonraları Ağa Muhammed Şah'ın yakın adamlarından biri olmuştur. Şahın diğer adamları bunu kabul edemeyip, şaha karşı Necef Kulu Han'ı suçlamışlardır. Ağa Muhammed Şah'ın emri ile Necef Kulu Han, karısı ve çocuğu ile Marağa zindanına atılmıştır. Bir süre bu zindanda kalan Necef Kulu Han kör olmuştur. 1797 yılında Ağa Muhammed Şah'ın öldürülmesi üzerine Necef Kulu Han da zindandan çıkmıştır. Bu sefer Karadağ'a gitmeyip Tebriz'e gitmiştir. Fetih Ali Şah'ın hüküm sürdüğü bölgelerinde şahzade Abbas Mirza (Naib-i saltanat) ona Tebriz civarında, Arvanak (Batı Azerbaycan, İran) yöresindeki Dizac Halilli kendisi bağışlamıştır. Necef Kulu Han geçimini burada sağlamış, 1818 tarihinde Tebriz'de ölmüştür. Necef Kulu Han aynı zamanda bir şair olup, Serşar takma adı ile Türkçe, Farsça ve Arapça şiirler yazmıştır.

Azerice

Qarabağ içrə istər lalə könlüm bəs Qaradağı, Çəkər bu həsrət odu sinəmə hər dəm qara dağı. Bu gülşəq içrə xar oldu günlü könül quşu, Qaçan bülbül görər ağ gün əgər olsa qara bağı. Nə qəm düstaqlıqdan şiri üçün zəncir eyb olmaz, Qəfəsdə bülbülü, tutini saxlayırlar nə kim, zağı. Sirişki-laləgündən qəsdim ər gülzarlıq olsa, Edər baği-İrəm rəşgi gözüm bir ləhzə dəhr ağı. Əgər düşmənlərim yağı olubsa səhldir billah, Bənə bu dostlarım bilmən neçun, yarəb, olub yağı? Bu Sərşarın məzarında bitən lalələrin cana, Qara dağı edər zahir bu bikəs həm Qaradağı.

Ayrıca bakınız

• Karadağ Hanlığı

Kaynakça

• Enver Çingizoğlu, Karadağlılar, Bakü, «Şuşa» yayını, 2008. – sf. 160.