Ivan Šubašić
Ivan Šubašić (7 Mayıs 1892 – 22 Mart 1955), Hırvatistan'ın son Banı ve İkinci Dünya Savaşı sırasında sürgündeki Yugoslav Hükûmeti'nin başbakanı olarak bilinen bir Yugoslav-Hırvat siyasetçiydi.[1][2]
İlk yılları
[değiştir | kaynağı değiştir]Vukova Gorica'da doğdu, ardından Avusturya-Macaristan'da yaşadı. Dilbilgisi ve liseyi Zagreb'de bitirdi ve Zagreb Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'ne kaydoldu. Birinci Dünya Savaşı sırasında, Avusturya-Macaristan Ordusu'na alındı ve Drina Nehri üzerindeki Sırp kuvvetlerine karşı mücadelede yer aldı. Daha sonra Doğu Cephesine gönderildi. Oradan Selanik cephesinde Sırp ordusu içinde savaşan Yugoslav gönüllülerine katıldı.
Savaştan sonra, Zagreb Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde hukuk diplomasını aldı ve ardından Vrbovsko'da bir hukuk bürosu açtı. Orada Vladko Maček ile tanıştı ve Hırvat Köylü Partisi'ne katıldı. 1938'de Yugoslav Ulusal Meclisi'ne seçildi.
Siyasi kariyeri
[değiştir | kaynağı değiştir]
Nisan 1941'de Mihver güçlerinin işgalinin ardından Yugoslavya Krallığı sona erdi. Šubašić , Dušan Simović ve sürgündeki Yugoslav hükûmetine katıldı.
Sürgündeki hükümet
[değiştir | kaynağı değiştir]Göç sırasında, Šubašić ilk olarak Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Yugoslav kraliyet yanlısı hükûmeti temsil etti. Kralcı hükûmet ile Tito'nun Yugoslav Partizanları büyük direniş hareketi arasındaki giderek büyüyen uçurum, Winston Churchill'i arabuluculuk yapmaya zorladı. Komünist olmayan bir Hırvat olan Šubašić, kurtarılmış topraklarda fiili hükûmeti temsil eden Tito ile monarşi yanlıları arasında bir uzlaşmaya varmak için yeni başbakan olarak[3] atandı. Çetniklere hakim oldu.
Šubašić, Vis adasında Tito ile bir araya geldi ve Partizanların yeni hükûmeti resmen tanıması karşılığında Partizanları Yugoslavya'nın meşru silahlı kuvvetleri olarak tanıyan Tito-Šubašić anlaşmasını imzaladı. Šubašić, Tito'nun resmi olarak Yugoslavya'nın başbakanı olduğu 7 Mart 1945'e kadar görevini sürdürdü. Šubašić, yeni kabinede dışişleri bakanlığına getirildi fakat yeni hükûmetin Komünist politikalarına katılmadığı için istifa etti.
Daha sonraki yaşamı ve ölümü
[değiştir | kaynağı değiştir]Šubašić, hayatının geri kalanını kamuoyundan uzakta geçirdi ve 1955'te Zagreb'de öldü. Cenazesine yaklaşık 10.000 kişi katıldı.[4] Mirogoj Mezarlığı'na gömüldü.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Journal of Croatian Studies, XXVIII-XXIX, 1987–88 15 Ocak 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - Annual Review of the Croatian Academy of America, Inc. New York, N.Y., Electronic edition by Studia Croatica. Retrieved 2010-02-02.
- ^ Short biography on the website of the Serbian Ministry of Foreign Affairs 1 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Retrieved 2010-02-02.
- ^ Journal of Croatian Studies, XXIV, 1983 23 Mart 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. – Annual Review of the Croatian Academy of America, Inc. New York, N.Y., Electronic edition by Studia Croatica. Retrieved 2010-02-02.
- ^ Radelić, Zdenko, Ivan Šubašić i Juraj Šutej pod paskom Ozne 21 Eylül 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..