Gürcü Necip Paşa
Muhammed Necib Paşa, Gürcü Mehmet Necip Paşa veya Necib Paşa olarak da bilinen Mehmed Necib Paşa (1785, İstanbul[1] - 1850), Gürcü kökenli Osmanlı devlet adamıydı. 1840-1842 yılları arasında Şam valiliği yapmıştır.[1] Irak'ı doğrudan Osmanlı kontrolü altına alan Ali Rıza Paşa'nın yerine 1842'de Bağdat Eyaleti valisi olarak atanmıştır. 1849 yılında Bağdat valiliğinden alınmasını çok üzülmesine bağlı olarak 1850'de hastalanıp ölen Gürcü Necip Paşa, Eyüpsultan Mezarlığı'na defnedilmiştir.[1] Yerine Bağdat valisi olarak Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa atanmıştır.
Kendisinden bahseden kaynaklarda zeki, cesur, hayat dolu, duygusuz ve acımasız olarak geçmektedir. Özellikle isyanları yaşadığı 7 yıllık iktidar döneminde şiddet ve zulüm kullanmaktan çekinmedi, ayrıca askeri güçlerini kullanarak eyalet sakinlerinden vergi aldı.
Bağdat şehrini yeniden inşa etti. Necebiye Bahçesi adını verdiği bir bahçe oluşturdu ve 1845'te Bağdat şehrinin Barateh bölgesinde kendi adıyla bilinen bir su çeşmesi kurdu. Ayrıca Bağdat şehrini 18 mahalleye böldü ve Adhamiya'da yeni bir mahalle kurdu. Hizmetlerine karşılık, Padişah Abdülmecid tarafından altın kaplı kılıçla ödüllendirildi.
Necip Paşa'nın ismi Gürcü Necip Paşa Kütüphanesi'ne verilmiştir.
Ailesi
[değiştir | kaynağı değiştir]Babasının adı Abdülmucib'dir.[2] Gürcü Necip Paşa Zeliha Hanım (ö. 1863) ile evliydi. Bu evlilikten Fatma Hanım (ö. 1881), Ahmed Şükrü Bey, Cemil Bey ve Osmanlı sadrazamı Mahmud Nedim Paşa dünyaya gelmiştir.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c Ayhan, Orhancan (2023). "Bağdat Valisi Mehmet Necip Paşa Ve Tire Necip Paşa Kütüphanesi". 17 Mayıs 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Nisan 2025.
- ^ "Necip Paşa Kütüphanesi". Municipality of Tire. 23 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Nisan 2025.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
Wikimedia Commons'ta Gürcü Necip Paşa ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
