Europa Nostra
| Europa Nostra | |
|---|---|
| Kuruluş | 29 Kasım 1963) |
| Tür | STK |
| Merkez | Lahey, Hollanda Brüksel, Belçika |
| Hizmet bölgesi | Avrupa |
| Üyeler | Üye kuruluşlar, ortak kuruluşlar, bireysel üyeler |
| Başkan | Cecilia Bartoli |
| Resmî site | europanostra.org |
Europa Nostra, Avrupa kültürel mirasının korunması, anılması için çalışan, 1963'te kurulmuş uluslararası bir kültürel miras kuruluşudur.
Üyeleri; vakıflar, üniversiteler devlet kurumları, yerel makamlar ve şirketler ile bireylerden oluşur. Avrupa Birliği, Avrupa Konseyi, UNESCO ve diğer uluslararası kuruluşlar ile yakın ilişki içinde çalışır.[1] Kültürel mirasın korunması ve geliştirilmesi için üretilen çalışmaları Avrupa Komisyonu işbirliğiyle her yıl verdiği Europa Nostra Ödülleri ile ödüllendirir.
Europa Nostra, İtalya, Hollanda, İngiltere, İsviçre, Almanya, Fransa ve İrlanda'dan katılan sivil toplum örgütleri tarafından 29 Kasım 1963'te Paris'te kurulmuştur.[2] Teşkilat yapısı başkan, başkan yardımcıları, genel kurul, konsey, komiteler, uluslararası sekretarya ile ülke temsilcilerinden oluşur. Genel kurul yılda bir kez toplanıp Avrupa kültürel mirasına ilişkin sorunları tartışır ve başkan seçer. 2010-2022 arasında opera sanatçısı Plácido Domingo başkanlık görevini yürütmüş, 2022'de bu görevi İtalyan operacı Cecilia Bartoli'ye devretmiştir. [3] Uluslararası Sekreterliği Lahey'dedir.[4] Brüksel'de de bir ofisi bulunmaktadır.[4]
Europa Nostra Ödülleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Europa Nostra, Avrupa ölçeğinde mirasın korunması ve geliştirilmesi için üretilen çalışmaları ödüllendirmek üzere 1978'de "Europa Nostra Ödülleri" adıyla ödüller vermeye başladı. Program kapsamında başlangıcından 2001'e kadar kiliseler, tiyatrolar ve kalelerden parkladan bahçeler ve tarihi şehir merkezlerine kadar yaklaşık 650 kültürel miras rehabilitasyon projesi ödüllendirilmiştir.[5]2002'den itibaren ödüler Avrupa Komisyonu işbirliğiyle verilmiştir.
1978'den beri "koruma" alanında verilen ödüllere 2002'de "Seçkin Araştırma" ve "Özverili Hizmet" kategorileri, 2008'de "Eğitim, Öğretim ve Farkındalık Artırma" kategorisi eklendi.[6] 2012 yılından itibaren, ödül sahibinin çevrimiçi oylama ile belirlendiği Halkın Seçimi Ödülü de verilmektedir. Her yıl azami 30 proje ödüllendirilir, azami 5 "Büyük Ödül" verilir.[7]
Türkiye'den ödüle değer görülen bazı projeler şunlardır: 2007'de Ürgüp'teki Sarıca Kilise'nin restorasyonu projesi Koruma dalında Büyük Ödül'e, Elif Özlem Oral'ın "Bursa’daki İpek Fabrikaları ve İpekçilikle İlgili Endüstri Mirasının Korunması" başlıklı doktora tezi araştırma dalında diplomaya değer görüldü. [8] 2012'de Milet'teki İlyas Bey Külliyesi restorasyonu "koruma dalında[9] ve sular altında alan Allianoi'yi kurtarma girişimi Özel Hizmet alanında ödüllendirildi.[10] 2015'te Diyarbakır'daki Surp Giragos Ermeni Kilisesi Restroasyonu projesi Büyük Ödüle değer görüldü.[11] 2017'de İstanbul Kılıç Ali Paşa Hamamı'nın restorasyonu projesi[12], 2019'da Tarsus'ta yer alan Boğaziçi Üniversitesi, Gözlükule Kazıları Araştırma Merkezi, "Koruma" dalında;[13] 2020'de Türkiye’nin Arkeolojik Varlıklarının Korunması (SARAT) Projesi, "Eğitim, Beceri Geliştirme ve Farkındalık Yaratma" kategorisinde[14] ödüllendirildi.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Organisation". Europa Nostra (İngilizce). 13 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ Tekin Bilbil, Ebru (2019). "Europa Nostra". Türkiye Turizm Ansiklopedisi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ Pinheiro, Joana (9 Haziran 2022). "Plácido Domingo hands over the Presidency of Europa Nostra to Cecilia Bartoli at Salzburg Whitsun Festival". Europa Nostra (İngilizce). 16 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ a b "International Secretariat". Europa Nostra (İngilizce). 15 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ "Europa Nostra Awards". Europa Nostra (İngilizce). 15 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ "Categories". European Heritage Awards / Europa Nostra Awards (İngilizce). 7 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ "Europa Nostra". Europeanheritageawards.eu web sitesi. 18 Ocak 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ "Europa Nostra, Avrupa Birliği Kültür Miras Ödülleri'nden Türkiye'ye İki Ödül". Mimarlık. Temmuz-Ağustos 2007.
- ^ Yazman, Derya (28 Mayıs 2012). "'İlyas Bey'e Europa Nostra ödüllü restorasyon". Arkitera. 22 Nisan 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ Atasoy, Zehra Betul (22 Mayıs 2012). "Allianoi Girişimi "Europa Nostra"nın ödülüne layık görüldü". Arkitera. 22 Nisan 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ Halifeoğlu, Fatma Meral. "Diyarbakır Surp Giragos Kilisesi'ne 2015 Europa..." www.mimarizm.com. 15 Kasım 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ "Kılıç Ali Paşa Hamamı'na Europa Nostra Ödülü". www.hurriyet.com.tr. 5 Nisan 2017. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ Bilgiç, Burcu (30 Ekim 2019). "Gözlükule Kazıları Araştırma Merkezi, Europa Nostra Ödülü'nü Aldı". Arkitera. 6 Ağustos 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ "Boğaziçi Üniversitesi'ne Europa Nostra Ödülü". Boğaziçi Üniversitesi. 21 Mayıs 2019.
