Encyclopædia Iranica
 Encyclopædia Iranica Cilt III | |
| Yazar | 1300'den fazla yazar |
|---|---|
| Dil | İngilizce |
| Tür | İranoloji (Iranistics) |
| Yayım | 1981-günümüz |
| Yayımcı | Encyclopædia Iranica Foundation |
| Resmî site | https://www.iranicaonline.org/ |
Encyclopædia Iranica, Columbia Üniversitesi'nin İran ve İran halklarının tarih öncesi dönemlerden modern zamanlara kadar tarih, kültür ve medeniyetini konu alan kapsamlı bir ansiklopedidir.
Kapsam
[değiştir | kaynağı değiştir]Encyclopædia Iranica, Orta Doğu, Kafkaslar, Güneydoğu Avrupa, Orta Asya ve Hindistan Yarımadası'ndaki İran uygarlığının incelenmesine adanmıştır. Akademik kaynak eseri, İran tarihi ve kültürünün tüm yönlerinin yanı sıra tüm İran dilleri ve edebiyatlarını kapsamakta olup, arkeolojiden siyaset bilimine kadar İran araştırmalarının tüm yelpazesini kapsamaktadır. 1973 yılında Ehsan Yarshater tarafından kurulmuş olup ve şu anda Columbia Üniversitesi İran Araştırmaları Merkezi'nde yürütülmektedir.[1][2]
Encyclopædia Iranica, İranoloji (İranbilim, İran çalışmaları) disiplininin standart ansiklopedisi olarak kabul edilir.[3]
2026 itibarıyla online olarak 9.407 içerik taşımaktadır. Günümüze kadar dünya çapında 1300'den fazla bilim insanı İngilizce, Rusça, Farsça, Türkçe ve Çince dahil olmak üzere çeşitli dillerde ansiklopedide makale yayımlamıştır. Ansiklopedinin yalnızca I. cildinde 285 ayrı yazarın makalesi yer almıştır.[4]
Ansiklopedinin kapsamı modern İran'ın ötesine geçer ve tüm İran kültürel alanını ve çok daha fazlasını kapsar. İran dünyasının diğer kültürlerle (Çin, Türk, Rus, Arap Avrupa ülkeleri vb.) ilişkileri de ele alınmaktadır.[5][6] Antropoloji, arkeoloji, coğrafya, sanat tarihi, etnografya, sosyoloji, ekonomi, din tarihi, felsefe, tasavvuf, bilim ve tıp tarihi, İslam tarihi, botanik, zooloji, folklor, tarım ve sanayinin gelişimi, siyaset bilimi, uluslararası ilişkiler ve diplomatik tarih gibi konuları içermektedir.[4] Toplam 45 cilde kadar yayınlanması planlanmaktadır.
Kuruluş
[değiştir | kaynağı değiştir]O dönemde Columbia Üniversitesi Orta Doğu ve Asya Dilleri ve Kültürleri Bölümü başkanı olan Yarshater, 1973 yılında öğrencilerine İran kültürü ve tarihiyle ilgili konularda araştırma yapmaları için güvenilir ve kapsamlı bir kaynak önerememesinden duyduğu hayal kırıklığı üzerine Encyclopædia Iranica'yı tasarlamıştır. Yarshater, İslam Ansiklopedisi'nin iyi bir kaynak olduğunu ve İslam dönemi İran'ını belirli bir ölçüde kapsadığını ancak tam olarak veya yeterince kapsamadığını ve İran tarihinin çoğunun İslam öncesine dayandığını belirtmiştir.[7]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Iranicaonline". 13 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2014.
- ^ Banuazizi, Ali (1990). "Review of Encyclopædia Iranica by Ehsan Yarshater". International Journal of Middle East Studies. 22 (3): 370-373. doi:10.1017/s0020743800034279. JSTOR 164148.
- ^ "Praise from Scholars Worldwide". Encyclopædia Iranica. 29 Nisan 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2016.
- ^ a b "About". Encyclopaedia Iranica. 2026. 2 Mart 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2026.
- ^ Boss, Shira J. (November 2003). "Encyclopedia Iranica". Columbia College Today. 18 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2016.
- ^ Trompf, Garry W. (2008). "Encyclopedia Iranica - 35: A New Agenda for Persian Studies?". Iran & the Caucasus. 12 (2): 385-395. doi:10.1163/157338408X406137. JSTOR 25597382.
- ^ Boss, Shira J. "ENCYCLOPAEDIA IRANICA". Columbia. Erişim tarihi: 14 Şubat 2026.
 | İran ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |