Dursun Kılıçreis
 | Bu madde, öksüz maddedir; zira herhangi bir maddeden bu maddeye verilmiş bir bağlantı yoktur. (Mart 2025) |
Dursun Kaptan | |
|---|---|
| Doğum | 1873 Rize, Osmanlı İmparatorluğu |
| Ölüm | 1950 Zonguldak, Türkiye |
| Meslek | Kaptan, milis lideri |
Dursun Kaptan veya soyadı kanunundan sonra aldığı soyadıyla Dursun Kılıçreis (1873, Rize - 1950, Zonguldak), Kuvâ-yi Milliye hareketinde yer alarak Zonguldak ve çevresinde Fransız güçlerine karşı verdiği mücadele ile tanınan kaptan ve milis lideridir. Kurtuluş Savaşı döneminde silah ve lojistik taşımacılığında üstlendiği roller, türkülere konu olmuştur.[1]
Hayatı
[değiştir | kaynağı değiştir]Dursun Kaptan, 1873 yılında Osmanlı İmparatorluğu'nun Rize vilayetinin Yağlıtaş (Kamenit) mahallesinde dünyaya geldi. Köseoğlu sülalesindendi.[2] Genç yaşlarda denizcilikle uğraşmaya başladı ve bölgedeki ticari ve lojistik faaliyetlerde yer aldı. 20. yüzyılın başlarında Zonguldak ve çevresinde aktif hale geldi. Zonguldak ve Bartın sahillerinde Fransız askerlerine karşı direniş hareketleri başlarken, İpsiz Recep Emice ve Laz Emin Efendi gibi şehirdeki diğer direnişçilerle birlikte Fransız askerlerine karşı çete savaşını organize eden isimlerden biri oldu. Kurtuluş Savaşı sürecinde Sovyetler Birliği'nin Batum üzerinden Anadolu'ya yolladığı yardımları deniz yoluyla getirdi. 15 Şubat 1926 tarihinde toplanan Türkiye Büyük Millet Meclisi, Dursun Kaptan'ı Kırmızı Şeritli İstiklâl Madalyası ile ödüllendirdi. Kısa süre sonra, Mustafa Kemal Atatürk'ün önerisiyle "Kılıçreis" soyadını aldı. 1950 yılında Zonguldak'ta hayatını kaybeden Dursun Kaptan'ın adı, Zonguldak'taki bir sokağa verildi. 2018 yılında, Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi'nde Dursun Kaptan'ın kişisel eşyalarının sergilendiği bir etkinlik düzenlendi.[3]
Not
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynaklarda Tarkan'ın dedesi olarak geçen, 43 yıl boyunca deniz ve kara subayı olarak görev yapmış, İstiklâl Madalyası sahibi, Alemdar gemisi ikinci kaptanı Ali Dursun Tevetoğlu (ö. 8 Ocak 1959) başka bir kişidir.[4]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Çayeli ilçe yıllığı. Çayeli Kaymakamlığı Köy ve Belediyelere Hizmet Götürme Birliği. 1995. s. 31. Erişim tarihi: 1 Mart 2025.
- ^ Morgül, Mahiye (16 Aralık 2021). "Kuvayi Milliye'nin Kılıçreis Dursun Kaptan'ı da Rizeli (16.12.2021)". mahiye.com. 26 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2025.
- ^ "Kuvayi Milliye'nin Kılıçreis Dursun Kaptan'ı da Rizeli". sakarya54.net. 16 Aralık 2021. Erişim tarihi: 1 Mart 2025.
- ^ Gönül, Mert (2011). "Dr. Fethi Tevetoğlu'nun Biyografisi" (PDF). acikbilim.yok.gov.tr. Erişim tarihi: 1 Mart 2025.