Carnac taşları
| UNESCO Dünya Mirası | |
|---|---|
_in_einem_Halbkreis_endend_Le_M%C3%A9nec,_Carnac,_Departement_Morbihan,_Bretagne_Steffen_Heilfort.jpg) Le Menec dizisi | |
| Konum |  Fransa |
| Kriter | Kültürel: i, iv |
| Referans | 1725 |
| Tescil | 20925 (18947. oturum) |
Carnac taşları (Bretonca: Steudadoù Karnag), Fransa'nın kuzeybatısında, Bretonya'nın güney kıyısına yakın, taş dizileri (sıralar), dolmenler (taş mezarlar), tümülüsler (mezar höyükleri) ve tek menhirlerden oluşan, son derece yoğun bir megalitik alan topluluğudur. 3.000'den fazla tarih öncesi dikilitaş, yerel granitten oyulmuş ve Brittany'nin Kelt öncesi halkı tarafından dikilmiştir ve dünyadaki en büyük dikilitaş topluluğunu oluşturmaktadır.[1] Taşların çoğu Bretonya'nın Carnac komününde yer almaktadır, ancak doğudaki bazıları komşu La Trinité-sur-Mer'de yer almaktadır Taşlar, Neolitik dönemde, muhtemelen MÖ 3300 civarında dikilmiştir, ancak bazıları MÖ 4500 kadar eskiye dayanıyor olabilir.[2]
Taşlar MÖ 4500-3300 yıllarına tarihlense de, modern inanışlar bunları MS 1. yüzyıldaki Roma ve sonraki Hristiyan işgalleriyle ilişkilendirmiştir. Taşlarla ilgili bir Hristiyan efsanesine göre, Papa Cornelius, kendisini takip eden pagan askerleri taşa dönüştürmüştür.[3][4][5] Bretonya'nın Arthur efsanesinin kendine özgü yerel versiyonları vardır. Yerel geleneklere göre, bu sütunların bu kadar düzgün sıralar halinde durmasının nedeni, onların Büyücü Merlin tarafından taşa çevrilmiş bir Roma lejyonu olmasıdır.
Son yüzyıllarda, birçok alan ihmal edilmiş ve dolmenlerin koyun barınağı, tavuk kümesi ve hatta fırın olarak kullanıldığına dair raporlar gelmiştir.[6] Daha da yaygın olarak, taşlar yol açmak veya yapı malzemesi olarak yerlerinden sökülmüştür. Alanların yönetiminin devamı hakkındaki tartışmalar sürmektedir.[1][7]
Neil Oliver'ın BBC belgeseli Antik Britanya Tarihi'ne göre,[8] bu diziler avcı-toplayıcı insanlar tarafından yapılmış, yani, Neolitik çiftçiler tarafından değil, Mezolitik avcılar tarafından dikilmiş olmalıdır. Bu onları, Erken Avrupalı Çiftçilerin eseri olduğu iddia edilen İngiltere'deki Stonehenge'den farklı bir kategoriye yerleştirmektedir.[9] Carnac taşlarının hangi insanlara atfedileceği sorusu hâlâ tartışılmaktadır.[10]
2025 yılında taşlar, Morbihan'daki 28 kasaba ve köydeki 550 anıtla birlikte UNESCO tarafından Dünya Mirası Alanı olarak belirlendi.[11]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b "Megaliths of Carnac: Introduction". menhirs.tripod.com. 17 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2010.
- ^ "Carnac Stones, Brittany". Sacred Destinations Travel Guide. 28 Aralık 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mayıs 2006.
- ^ "Marvelling at Carnac's stones". News.therecord.com. 8 Mart 2008. 15 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mayıs 2009.
- ^ "France Holidays, Brittany". Franceholidays.co.uk. 3 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mayıs 2009.
- ^ "Why are Carnac Stones Called Megaliths?". Big Site of Amazing Facts. 15 Aralık 2008. 8 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2010.
- ^ TheCaptain (3 Ocak 2005). "La Madeleine dolmen Burial Chamber (Dolmen)". The Megalithic Portal and Megalith Map. 4 Şubat 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mayıs 2006.
- ^ "Megaliths of Carnac: Standing Stones / Menhirs". megaliths.sherwoodonline.de. 18 Şubat 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2010.
- ^ "A History of Ancient Britain, Series 1, Age of Ancestors". www.bbc.co.uk (BBC Two). 11 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Kasım 2020.
- ^ "Stonehenge built by descendants of early immigrants, study finds". The Independent (İngilizce). 16 Nisan 2019. 16 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Kasım 2020.
- ^ Laporte, Luc; Roux, Charles-Tanguy Le (2005). Bâtisseurs du Néolithique (Fransızca). Maison des Roches.
- ^ "Carnac Megaliths get Unesco World Heritage status". RFI. 13 Temmuz 2025. 16 Temmuz 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi.