Canberra
| Canberra | |
|---|---|
Canberra'nın Avustralya'daki yeri | |
| Yüzölçümü | |
| • Toplam | 814,2 km² |
| Nüfus (2013) | |
| • Toplam | 381.488 |
| • Yoğunluk | oto/km² |
| Zaman dilimi | UTC+10.00 (AEST) |
| • Yaz (YSU) | UTC+11.00 (AEDT) |
Canberra (
i/ˈkænbərə/)[1] ya da Kanberra, Avustralya'nın başkenti ve Avustralya Başkent Bölgesi'nin tek önemli yerleşim yeridir. Avustralya kolonilerinin birleşmesinin ardından, Melbourne ve Sidney arasında bir uzlaşma sonucu yeni ulusun hükûmet merkezi olarak kurulan şehir, Avustralya'nın en büyük iç şehirlerinden biri ve nüfus bakımından sekizinci büyük şehridir. Şehir, ülkenin en yüksek sıradağları olan Avustralya Alpleri'nin kuzey ucunda yer almaktadır. Haziran 2024 itibarıyla Canberra'nın tahmini nüfusu 473.855'tir.
Başkent için seçilen bölge, Ngunnawal ve Ngambri gibi gruplar da dahil olmak üzere, 21.000 yıla kadar Avustralya Aborjinleri tarafından iskan edilmiştir. Avrupa yerleşimi 19. yüzyılın ilk yarısında başlamış olup, St. John's Anglikan Kilisesi ve Blundells Cottage gibi günümüze ulaşan tarihi yapılarla kanıtlanmaktadır. 1 Ocak 1901'de Avustralya kolonilerinin birleşmesi sağlanmıştır. Başkent 1913 yılında kurulmuş ve resmen Canberra adını almıştır. Avustralya şehirleri arasında alışılmadık bir şekilde, tamamen planlı bir şehirdir ve Amerikalı mimarlar Walter Burley Griffin ve Marion Mahony Griffin'in tasarımına dayanmaktadır. Griffin'lerin planı, bahçe şehir hareketinden etkilenmiş ve Black Mountain, Mount Ainslie, Capital Hill ve City Hill gibi önemli topoğrafik yer işaretleriyle uyumlu geometrik motifler içermiştir. Tasarım, en yüksek noktası olan Telstra Kulesi ve Mount Ainslie zirvesinden görülebilir. Diğer önemli özellikler arasında Ulusal Arboretum ve Burley Griffin Gölü bulunmaktadır.
Avustralya Hükûmeti'nin merkezi olan Canberra, federal hükûmetin birçok önemli kurumuna, ulusal anıtlara ve müzelere ev sahipliği yapmaktadır. Bunlar arasında Parlamento Binası, Hükûmet Konağı, Yüksek Mahkeme binası ve çok sayıda devlet kurumunun genel merkezleri yer almaktadır. Ulusal öneme sahip sosyal ve kültürel kurumlar arasında Avustralya Savaş Anıtı, Avustralya Ulusal Üniversitesi, Kraliyet Avustralya Darphanesi, Avustralya Spor Enstitüsü, Ulusal Galeri, Ulusal Müze ve Ulusal Kütüphane bulunmaktadır. Şehir, Kraliyet Askeri Koleji Duntroon ve Avustralya Savunma Kuvvetleri Akademisi de dahil olmak üzere Avustralya Savunma Kuvvetleri'nin birçok önemli kurumuna ev sahipliği yapmaktadır. Avustralya'daki tüm yabancı elçiliklerin yanı sıra birçok uluslararası kuruluşun, kâr amacı gütmeyen grupların, lobi gruplarının ve meslek birliklerinin bölgesel merkezlerine de ev sahipliği yapmaktadır.
Canberra, dünyanın yaşanacak ve ziyaret edilecek en iyi şehirleri arasında yer almaktadır. Ulusal ortalamalara kıyasla işsizlik oranı daha düşük ve ortalama gelir daha yüksektir; yükseköğretim seviyeleri daha yüksek, nüfus ise daha gençtir. 2021 Nüfus Sayımı'na göre, Canberra sakinlerinin %28,7'sinin yurtdışında doğduğu bildirilmiştir. Kasım 2025 itibarıyla Avustralya Kamu Hizmeti, tüm işlerin yaklaşık %25'ini oluşturmaktadır. Diğer önemli sektörler arasında sağlık hizmetleri, profesyonel hizmetler, eğitim ve öğretim, perakende, konaklama ve yiyecek ve inşaat yer almaktadır. Yıllık kültürel etkinlikler arasında Güney Yarımküre'nin en büyük çiçek festivali olan Floriade, Enlighten Festivali, Skyfire, Ulusal Çok Kültürlü Festival ve Summernats bulunmaktadır. Canberra'nın başlıca spor tesisleri Canberra Stadyumu ve Manuka Oval'dir. Şehir, Canberra Havaalanı'ndan iç ve dış hat uçuşlarıyla hizmet alırken, şehirlerarası tren ve otobüs seferleri sırasıyla Canberra tren istasyonundan ve Jolimont Merkezi'nden kalkmaktadır. City Interchange ve Alinga Street istasyonu, Canberra'nın otobüs ve hafif raylı sistem ulaşım ağının merkezini oluşturmaktadır.
İklim
[değiştir | kaynağı değiştir]| Aylar | Oca | Şub | Mar | Nis | May | Haz | Tem | Ağu | Eyl | Eki | Kas | Ara | Yıl |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| En yüksek sıcaklık (°C) | 44,0 | 42,7 | 37,5 | 32,6 | 24,5 | 20,1 | 19,7 | 24,0 | 30,2 | 32,7 | 39,9 | 41,6 | 44,0 |
| Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) | 28,8 | 27,8 | 24,9 | 20,7 | 16,6 | 12,9 | 12,1 | 13,8 | 16,8 | 20,1 | 23,4 | 26,5 | 20,4 |
| Ortalama en düşük sıcaklık (°C) | 14,0 | 13,8 | 10,9 | 6,6 | 3,4 | 1,6 | 0,3 | 1,2 | 4,0 | 6,7 | 9,6 | 12,1 | 7,0 |
| En düşük sıcaklık (°C) | 1,6 | 2,8 | −1,1 | −3,7 | −7,5 | −8,5 | −10 | −8,5 | −6,8 | −3,4 | −1,8 | 0,3 | −10 |
| Ortalama yağış (mm) | 61,3 | 55,2 | 37,6 | 27,3 | 31,5 | 50,0 | 44,3 | 43,1 | 55,8 | 50,9 | 68,4 | 54,1 | 579,5 |
| Kaynak: Avusturalya Meteoroloji Bürosu[2] | |||||||||||||

Galeri
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Macquarie Dictionary (6 bas.). Sydney, Entry "Canberra": Macquarie Dictionary Publishers. 2013. ISBN 9781876429898.
- ^ "Canberra Havalimanı İklim Verileri (1991–2020)". Avusturalya Meteoroloji Bürosu. Erişim tarihi: 20 Kasım 2019.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Resmî site20 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Canberra Turist Sitesi 19 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
| Avustralya'daki bir yerleşim yeri ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |