C. B. Macpherson
Crawford Brough Macpherson (d. 18 Kasım 1911 – ö. 22 Temmuz 1987), çoğunlukla bilinen kısaltmasıyla C. B. Macpherson, Kanadalı siyaset bilimcidir. Toronto Üniversitesi'nde siyaset teorisi üzerine çalışmıştır. Liberal demokrasiyi yeniden inşa etme hedefiyle bu düşünce üzerine bir dizi eleştirel düşünce geliştirmiştir.[1] Özellikle "sahiplenici bireycilik" kavramı ile tanınır.[2]
Hayatı
[değiştir | kaynağı değiştir]Macpherson, 18 Kasım 1911'de Ontario, Toronto'da doğdu. Toronto Üniversitesi Okulları'ndan mezun olduktan sonra, 1933 yılında Toronto Üniversitesi'nden lisans eğitimin tamamladı. Ardından, Harold Laski'nin danışmanlığında Londra Ekonomi Okulu'nda ekonomi alanında yüksek lisans yaptı.1935 yılında Toronto Üniversitesi'nin öğretim kadrosuna katıldı. O dönemde sosyal bilimlerde doktora derecesi almak yaygın değildi, ancak yaklaşık yirmi yıl sonra bilim doktorası derecesi aldı. Bu süreçte yazdığı makaleleri daha sonra 1953 yılında Democracy in Alberta: The Theory and Practice of a Quasi-Party System (Alberta'da Demokrasi: Yarı Parti Sisteminin Teorisi ve Uygulaması) adlı kitapta yayınlandı. 1956 yılında Toronto Üniversitesi'nde politik ekonomi profesörü oldu. 1970'li yıllarda farklı üniversiteler ziyaretçi akademisyen olarak görev yaptı. Kanada Siyaset Bilimi Derneği başta olmak üzere çeşitli topluluk ve dernekte aktif görevlerde yer aldı.[3]
Kathleen Margaret Walker ile 1943 yılında evlenmiş ve Susan Margaret, Stephen Denis, ve Sheila Jane adını verdikleri üç çocuğu olmuştur.
Görüşleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Macpherson'ın siyaset felsefesine en bilinen katkısı, bireyin becerilerinin tek sahibi olduğu ve bunlar için topluma hiçbir borcu olmadığı şeklindeki “sahiplenici bireycilik” teorisidir. Bu beceriler (ve başkalarının becerileri), serbest piyasada alınıp satılan birer meta olup, böyle bir toplumda insan doğasının temel özü olarak kabul edilen bencil ve sonsuz bir tüketim arzusu ortaya çıkar. Macpherson kariyerinin çoğunu bu öncüllerle mücadele ederek geçirdi. Görüşlerinin en kapsamlı hali, The Political Theory of Possessive Individualism (Sahiplenici Bireyciliğin Siyasi Teorisi) adlı eserinde bulunabilir. Macpherson bu kitabında Thomas Hobbes, John Locke gibi klasik düşünürlerin tezleri üzerinden bu özel bireycilik türünün işlevini ve bunun liberal literatürde yaygınlaşmasını ilnceler.[4] Sosyalizmden esinlenen Macpherson, bu sahiplenici bireycilik kültürünün bireylerin rasyonellik, ahlaki yargı, tefekkür ve hatta dostluk ve sevgi gibi güçlerini geliştirmelerini engellediğine inanıyordu. Macpherson, bunların “gerçek insan güçleri” olduğunu iddia ediyordu.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Bir Devlet Kuramına İhtiyacımız Var Mı? - C.B. Macpherson
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ İspir, Naci (2008). C. B. Macpherson'un Liberal Demokrasi Eleştirisi. Arı Sanat Yayınevi. ISBN 978-975-8525-98-0.
- ^ Savidan, Patrick (8 Nisan 2025). "Birey ve Sahiplikleri". Punctum Dergi. Erişim tarihi: 9 Kasım 2025.
- ^ "Macpherson, C. B". discoverarchives.library.utoronto.ca. 6 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Kasım 2025.
- ^ "Mülkiyetçi Bireyciliğin Siyasal Teorisi - Crawford Brough Macpherson". ketebe.com/. Ketebe Yayınları. 2024. Erişim tarihi: 9 Kasım 2025.