Birinci Tarain Muharebesi
| Birinci Tarain Muharebesi | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
29,78°K 76,94°D
| |||||||
| Komutanlar ve liderler | |||||||
|
| |||||||
| Güçler | |||||||
| Yaklaşık 100.000 süvari | 200.000 süvari ve 3.000 savaş fili | ||||||
Birinci Tarain Muharebesi, 1191 yılında, Gurlular ile Racputlar arasında, günümüzdeki Hindistan'ın Haryana eyaletinde yer alan Tarain (veya Taraori) yakınlarında gerçekleşen büyük bir savaştır. Bu muharebe, Hindistan tarihindeki en önemli dönüm noktalarından biri olarak kabul edilir, zira Kuzey Hindistan'da Türk-İslam hakimiyetinin kurulmasından önceki son büyük Racput zaferidir.
Arka Plan
[değiştir | kaynağı değiştir]12. yüzyılın sonlarına doğru, Ganj Ovası'nın batı yakasında, özellikle Delhi ve Acmer bölgelerinde güçlü bir Racput krallığı olan Çauhan Hanedanı hüküm sürmekteydi. Bu krallığın başında, cesareti ve askeri dehasıyla tanınan Prithviraj Çauhan bulunuyordu. Aynı dönemde, Afganistan'da yükselen Gurlular devleti, Sultan Gıyaseddin Muhammed ve kardeşi Muhammed Guri liderliğinde, Gazneliler'in mirasını ele geçirerek Kuzey Hindistan'a doğru genişlemeye başlamıştı.
Muhammed Guri, Gazne'den sonra Multan, Uç ve Lahor'u ele geçirerek Pencap'ta sağlam bir köprübaşı kurmuştu. Amacı, zengin Ganj Ovası'nı ele geçirmek ve İslam'ın yayılmasını sağlamaktı. Bu yayılmacı politika, doğal olarak Prithviraj Çauhan'ın Racput Konfederasyonu ile çatışmasına yol açtı.
1191 yılı başlarında, Muhammed Guri'nin orduları, Tabarhinda (şimdiki Bathinda) kalesini kuşattı ve ele geçirdi. Bu kale, Prithviraj Çauhan'ın krallığı için stratejik bir öneme sahipti. Kalenin düşmesi, Racputların tepkisini geciktirmedi. Prithviraj, Samant Dev ve Govinda Rai gibi müttefikleriyle birlikte büyük bir ordu topladı ve Gur ordusunu karşılamak üzere harekete geçti.[1]
Muharebe
[değiştir | kaynağı değiştir]İki ordu, Delhi'nin yaklaşık 110 kilometre kuzeyindeki Tarain (şimdiki Taraori, Karnal yakınları) adlı yerde karşılaştı. Gurlu ordusu, esas olarak zırhlı süvarilerden oluşuyordu ve yüksek manevra kabiliyetine sahipti. Racput ordusu ise kalabalık süvari birliklerinin yanı sıra önemli sayıda savaş filini de içeriyordu.
Savaşın başlangıcında, Muhammed Guri, ordusunu beş bölüme ayırdı: merkez, iki kanat ve iki yedek birlik. Bu düzen, Gur ordusunun hızlı manevralar yapmasına olanak tanıyordu.[1] Muhammed Guri'nin amacı, Racput ordusunun merkezini hedef alarak komutanlarını saf dışı bırakmaktı. Ancak, Racput ordusu, özellikle filleriyle, Gurluların süvari saldırılarına karşı güçlü bir savunma hattı oluşturdu.
Racput ordusu, Gurluların ilk saldırısını püskürttü. Prithviraj Çauhan'ın komutanlarından Govinda Rai, Gur ordusunun merkezine doğru ilerleyerek Muhammed Guri'nin filine saldırdı. Bu çatışmada Govinda Rai, Muhammed Guri'yi yaraladı ve onun savaş alanından ayrılmasına neden oldu.[2] Komutanlarının yaralanması ve savaş alanından ayrılmasıyla Gurlu ordusu paniğe kapıldı ve dağılmaya başladı.
Racput ordusu, dağılan Gur ordusunu yaklaşık 40 kilometre boyunca takip etti. Gur ordusu ağır kayıplar verdi; binlerce asker öldürüldü veya esir alındı. Muhammed Guri, canını zor kurtararak Gazne'ye geri çekildi.[1]
Sonuç ve Sonrası
[değiştir | kaynağı değiştir]Birinci Tarain Muharebesi, Racputların kesin zaferiyle sonuçlandı. Bu zafer, Prithviraj Çauhan'ın ününü pekiştirdi ve Kuzey Hindistan'da Racputların gücünü bir kez daha gösterdi. Ancak Prithviraj, geri çekilen Gurluları takip ederek onları tamamen yok etme fırsatını değerlendiremedi. Bu, bir yıl sonra, 1192'de gerçekleşecek olan ve Hindistan tarihindeki gidişatı kökten değiştirecek olan İkinci Tarain Muharebesi'nin önünü açtı.
Muhammed Guri, Gazne'ye döndüğünde, yenilgiyi unutmadı ve intikam için hazırlıklara başladı. Bir yıl içinde, çok daha büyük ve daha iyi organize edilmiş bir orduyla geri döndü. Bu, 1192'deki İkinci Tarain Muharebesi'nde Prithviraj Çauhan'ın kesin yenilgisine ve Kuzey Hindistan'da Türk-İslam hakimiyetinin başlamasına yol açacaktı.[3]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c Peter, Jackson (1999). The Delhi Sultanate: A Political and Military History. Cambridge University Press. ss. 9-10.
- ^ Sharma, Chand M. (2008). History, Culture and Social Life of Rajasthan (Earliest Times to 1700 A.D.). Rajasthan Hindi Granth Academy. s. 116.
- ^ R.C., Majumdar (1960). The History and Culture of the Indian People, Vol. VI: The Delhi Sultanate. Bharatiya Vidya Bhavan. s. 109.