Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi (Beyoğlu)
 Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi, 2009 | |
 | |
| Temel bilgiler | |
|---|---|
| Konum | Taksim, Beyoğlu, İstanbul, Türkiye |
| Koordinatlar | 41°02′08″K 28°59′03″D / 41.03556°K 28.98417°D |
| İnanç | Rum Ortodoks |
| Açılış | 14 Eylül 1880 |
| Web sitesi | http://www.stavrodromion.org/tr/churches/agia-triada-stavrodromiou |
| Mimari | |
| Mimar(lar) | Vasilaki İoannidis Efendi |
| Mimari biçim | Eklektik |
| Cephe yönü | Batı |
| İnşaat başlangıcı | 13 Ağustos 1876 |
| Tamamlanma | 14 Eylül 1880 |
| Özellikler | |
| Kubbe sayısı | 1 |
| Çan kulesi sayısı | 2 |
| Malzemeler | Taş, mermer |
Aya Triada ("Kutsal Teslis"; Yunanca: Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος, Ierós Naós Agías Triádos) İstanbul, Beyoğlu'nda bulunan Rum Ortodoks kilisesidir. Taksim Meydanı'nın güneybatısında; Meşelik Sokağı, İstiklal Caddesi ve Sıraselviler Caddesi'nin kesişiminde bulunan kilise, İstanbul'daki en büyük Rum Ortodoks mabetlerinden biridir. Halen Rum cemaati tarafından aktif olarak kullanılmaktadır.[1]
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Kilisenin bulunduğu arazide daha önceleri eski bir Rum Ortodoks mezarlığı ve Aya Yorgi'ye atfedilmiş ahşap bir kilise bulunmaktaydı.[1] Dönemin Rum Ortodoks cemaatinin ihtiyaçlarına karşılık veremediği gerekçesiyle kilisenin mezarlıkla birlikte yıkılıp yerine daha görkemli bir kilisenin yapılması kararlaştırıldı. Rum mimar Potesaros'un çizimlerine dayanarak Vasilaki İoannidis Efendi‘nin inşaatını yürüttüğü binanın, Sultan Abdülaziz döneminde verilen izinle 13 Ağustos 1876’da temelleri atılmıştır. Patrik III. İoakim döneminde, Haç Yortusu'na denk gelen 14 Eylül 1880 Pazar gününde resmi açılışı gerçekleştirilmiştir.[1][2] Daha önceleri yerinde bulunan mezarlık, 1876 yılında Pangaltı semtine nakledilmiştir.[3]
Mimari
[değiştir | kaynağı değiştir]Etrafı yüksek duvarlarla çevrili geniş bir bahçe içerisinde bulunan kilise binası, Yunan haçı planlı, merkezî kubbeli ve kâgir olup doğu-batı ekseninde uzanmaktadır. Giriş cephesinin ve aynı zamanda narteksin her iki yanında simetrik konumlanmış dört katlı, çinko kubbeli, neoklasik tarzda birer adet çan kulesi bulunmaktadır. İki kat sıralı, her katı beşer kemerden oluşan bir portik ve bunun tepesinde yer alan gül pencere, yapının neogotik ve neobizans etkileri taşıyan ön cephesinin önemli elemanlarıdır.[3] Tüm bu farklı mimari stilleri bünyesinde barındırması itibarıyla yapı, eklektik bir üsluptadır.[4] Kemerler, açık-koyu sıralı taş işçiliğiyle vurgulanmıştır. Cephede bulunan sütunlar, Korint başlıklıdır ve başlıkların üzerinde yer alan abakuslar haç ve çiçek motifleriyle bezenmiştir.[5]
Kubbe kasnağında yer alan on iki pencere, İsa'nın on iki havarisini simgelemektedir.[6] Kasnağın iç tarafında, her bir pencerenin yanında birer adet havari, kubbenin altında da İsa ikonası bulunmaktadır. Kilisenin zemini mermer kaplıdır. Orta nefin kuzeyinde bulunan ambon ve güneyinde bulunan despot koltuğu da mermerden yapılmış ve her ikisi de çeşitli kabartmalarla bezelidir. Binanın içindeki İsa, Meryem ve aziz tasvirleri usta ikonograf Sakellarios A. Maglis tarafından resmedilmiştir.[5] Mermer süslemelerini ise heykeltıraş Aleksandros Krikelis yapmıştır.[4] Tıpkı Ayasofya'da olduğu gibi, kubbeyi taşıyan dört pandantifin her birinin üzerinde altı kanatlı Seraf meleklerinin freskleri bulunmaktadır.[7]
Galeri
[değiştir | kaynağı değiştir]-
Kilisenin Taksim Meydanı'ndan görünümü -
Ön cephesi (Kasım 2025) -
Kilisenin naos kısmı (Mayıs 2014) -
Kilisenin içindeki gül pencere -
Kilisenin ikonostasisi -
Kubbenin içeriden görünüşü.
_-_Istanbul_(2022).jpg)
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c "Beyoğlu Aya Triada Kilisesi". Beyoğlu Rum Kiliseleri ve Mektepleri Vakfı. 20 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2021.
- ^ "Aya Trlada Kilisesi". Sinan Genim. 14 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2021.
- ^ a b "Taksim Aya Triada Rum Kilisesi". Turan Akıncı. 1 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2024.
- ^ a b Şarlak, Eva (2010). Beyoğlu Ayia Triada Kilisesi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A.Ş Yayınları. ss. 93-95.
- ^ a b Evangelia, Aleksandru (1996). Ayia Triada Kilisesi (Taksim). 19. Yüzyılda İstanbul Rum Ortodoks Kiliseleri (Tez). İstanbul Teknik Üniversitesi. ss. 42-43. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2024.
- ^ "Türkiye'nin En Güzel 10 Kilisesi". Hürriyet Seyahat. 1 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2021.
- ^ "Taksim Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi & Hakkında Bilgiler". 18 Temmuz 2020. 13 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mart 2022.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
OpenStreetMap'te Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi (Beyoğlu) ile ilgili coğrafi veriler
- Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi 360 Derece Sanal Gezisi (İç ve Dış) Tüm Alanları 17 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Aya Triada Kilisesi, Beyoğlu Kent Rehberi